171. Minimizasyon (Pocock–Simon Atama)
Analiz kimliği: minimizasyon · Menü adı: Minimizasyon (Pocock-Simon Atama) · Panel: gui/panels/analyses/minimizasyon_panel.py (read_options 62–72, execute 79–89) · Motor: stats/minimizasyon.py, minimizasyon (satır 52–152), _skor (satır 44–49)
171.1 Ne işe yarar
Katılımcıları geliş sırasıyla, önemli etmenlerin (merkez, cinsiyet, yaş grubu) kollar arasındaki dengesizliğini en aza indirecek biçimde tedavi kollarına atar (Taves, 1974; Pocock ve Simon, 1975). Küçük çalışmalarda blok rastgeleleştirmeden daha iyi denge sağlar.
Ne zaman kullanılır? Az sayıda katılımcıya ve çok sayıda önemli etmene sahip klinik çalışmalarda; merkez içi dengenin önemli olduğu çok merkezli çalışmalarda.
Ne zaman kullanılmaz? Büyük örneklemde (basit rastgeleleştirme zaten dengeli olur); katılımcı sırası bilinmiyorsa ya da atama önceden hazırlanacaksa (minimizasyon sıralıdır ve çalışma süresince anlık hesaplanır).
Sık karıştırılan analizler. "Randomizasyon Planı" blok ve tabakalı rastgeleleştirme tablosu üretir; bu analiz atamayı o ana kadarki dengeye göre, uyarlamalı yapar.
171.2 Varsayımlar ve veri türü
| Varsayım | Ne demek | MerQur'da nasıl denetlenir |
|---|---|---|
| Sıralı katılım | Satır sırası katılımcıların giriş sırasıdır. | Satır sırası kullanılır; sıra değişirse atama değişir. |
| Kategorik etmenler | Etmenler çalışma öncesinde belirlenmiş kategoriklerdir. | Her etmenin en az 2 düzeyi olmalıdır. |
| Eşit oran | Tüm kollar eşit oranlıdır. | Oran seçeneği yoktur. |
| Tahmin edilemezlik | p<1 ve rastgele eşitlik bozma yan tutmayı sınırlar. | p=1 ise uyarı verilir. |
171.3 Parametreler
| Arayüz adı | Varsayılan | Ne yapar | Sonucu nasıl değiştirir |
|---|---|---|---|
| Etmenler | boş | Dengelenecek kategorik sütunlar. | Etmen sayısı arttıkça tek bir etmen düzeyinde denge sıklıkla bozulur. |
| Kol sayısı ve adları | 2, A B | 2 ile 8 kol. | Kol sayısı arttıkça düzey başına katılımcı azalır. |
| Dengesizlik ölçüsü | aralık | Aralık, standart sapma ya da varyans. | Aralık en yaygın tanımdır (Pocock ve Simon, 1975). |
| En iyi kola olasılık p | 0,8 | 1 belirlenimci, 1'den küçük olasılıksal. | p azaldıkça denge bozulur, tahmin edilemezlik artar. |
| Eşitlikte | rastgele | Rastgele ya da ilk kol. | 'İlk kol' belirlenimcidir ve yinelenebilir sonuç verir. |
| Etmen ağırlıkları | 1 | Etmen önemleri. | Daha ağır etmen daha iyi dengelenir. |
| Tohum | 12345 | Rastgele sayı üreteci. | Aynı tohumla atama yinelenir. |
171.4 Veri örneği
Elle sınanabilir 120 katılımcılık bir kurgu (tests/data/klinik/minim.csv; etmenler merkez (4 düzey), cinsiyet (2) ve yaş grubu (3); sıra rastgele). Soru: 3 kola atama etmen düzeylerinde ne kadar dengeli?
171.5 Formüller ve hesap adımları
f etmen sayısı, l_f yeni katılımcının etmen düzeyi, n_{f,l_f,k} o düzeydeki kol k sayısı. Kol k'ya atanırsa G_k=\sum_f w_f\,D\!\big(n_{f,l_f,\cdot}+e_k\big), D aralık (en büyük - en küçük), standart sapma ya da varyans. En küçük G_k'li kola olasılık p ile, diğer kollara (1-p)/(K-1) ile atama yapılır; eşitlikte kol rastgele ya da ilk kol seçilir (Pocock ve Simon, 1975).
171.6 Doğrulama: MerQur ve bağımsız R uygulaması (aralık ölçütü, p = 1, eşitlikte ilk kol)
| Ölçüt | MerQur | Başvuru | Yöntem |
|---|---|---|---|
| 120 atamanın tamamı | aynı | aynı | bağımsız R döngüsü |
| kol sayıları | 40 / 40 / 40 | 40 / 40 / 40 | bağımsız R döngüsü |
| düzeylerde en büyük kol farkı | 2 | 2 | bağımsız R döngüsü |
171.7 Çıktıyı okuma
Aşağıdaki çıktı, bu bölümdeki örnek veriyle MerQur'un ürettiği sonuç metnidir.
MİNİMİZASYON İLE TEDAVİ ATAMA (POCOCK-SIMON)
────────────────────────────────────────────────────────────────
120 katılımcı, 3 kol; etmenler: merkez, cins, yas; ölçü: Aralık (en büyük − en küçük); p = 1,000; eşitlikte: Sıradaki ilk kol (belirlenimci); tohum = 12345.
Kollara göre toplam
-----------------
Kol n Oran (%)
-----------------
A 40 33,3
B 40 33,3
C 40 33,3
-----------------
Etmen düzeylerine göre denge
---------------------------------
Etmen Düzey A B C Aralık
---------------------------------
merkez M1 8 9 8 1
merkez M2 11 12 11 1
merkez M3 8 8 8 0
merkez M4 13 11 13 2
cins E 20 20 21 1
cins K 20 20 19 1
yas 40-60 18 18 17 1
yas <40 11 12 12 1
yas >60 11 10 11 1
---------------------------------
Düzeylerde kol sayıları farkının ortalaması 1,00, en büyüğü 2.
Atama süreci
31 katılımcıda birden çok kol eşit skor vermiştir; 0 katılımcı olasılıksal olarak en iyi kol dışına atanmıştır.
Her yeni katılımcı için, atama sonrası etmen düzeylerindeki kol sayılarının dengesizlik skorlarının ağırlıklı toplamı en küçük olan kola, olasılık p ile atama yapılır; kalan olasılık diğer kollara eşit dağıtılır (Pocock ve Simon 1975).
⚠ p = 1 olduğundan atama belirlenimcidir ve öngörülebilir; yan tutma riski için p < 1 düşününüz.
── APA 7 ÖZET ──
120 katılımcı, merkez, cins, yas etmenleri üzerinden 3 kola minimizasyonla (Pocock-Simon, p = 1,00) atanmıştır; etmen düzeylerindeki en büyük kol sayısı farkı 2 bulunmuştur.
Raporlama örneği (APA):
120 katılımcı, merkez, cins, yas etmenleri üzerinden 3 kola minimizasyonla (Pocock-Simon, p = 1,00) atanmıştır; etmen düzeylerindeki en büyük kol sayısı farkı 2 bulunmuştur.
171.8 Uzman soruları
S1. Minimizasyon neden tam rastgele değil?
Atama, o ana kadarki dağılıma bağlı olarak belirlenir; p=1 ise tamamen belirlenimcidir. Bu yüzden atamada kullanılan etmenlerin analiz modeline eklenmesi gerekir (EMA, 2015).
S2. p=0{,}8 ne anlama gelir?
Her katılımcı için %80 olasılıkla dengesizliği en çok azaltan kola, %20 olasılıkla (eşit paylarla) öteki kollara atama yapılır. Bu, atamanın öngörülebilirliğini azaltır ve dengeyi hafifçe bozar.
S3. Sonuç neden satır sırasına bağlı?
Atama sıralı bir süreçtir; ilk katılımcıların dağılımı sonrakileri etkiler. Satır sırası katılımcıların gerçek giriş sırasını yansıtmalıdır.
171.9 Kaynaklar
- Taves, D. R. (1974). Minimization: a new method of assigning patients to treatment and control groups. Clinical Pharmacology and Therapeutics, 15, 443–453.
- Pocock, S. J. ve Simon, R. (1975). Sequential treatment assignment with balancing for prognostic factors in the controlled clinical trial. Biometrics, 31, 103–115.
- Scott, N. W., McPherson, G. C., Ramsay, C. R. ve Campbell, M. K. (2002). The method of minimization for allocation to clinical trials. Controlled Clinical Trials, 23, 662–674.