162. Tablo 1 (Temel Özellikler)
Analiz kimliği: tablo1 · Menü adı: Tablo 1 (Temel Özellikler) · Panel: gui/panels/analyses/tablo1_panel.py (read_options 74–86, execute 93–105) · Motor: stats/tablo1.py, tablo1 (satır 87–236), _smd_kat (satır 60–84), _smd_cont (satır 53–57)
162.1 Ne işe yarar
Klinik makalenin ilk tablosunu üretir: seçilen değişkenlerin tüm örneklemde ve gruplara göre özeti, gruplar arası karşılaştırma testi, standartlaştırılmış ortalama fark (SMD) ve eksik veri sayıları. CONSORT ve STROBE yönergeleri bu tabloyu zorunlu sayar.
Ne zaman kullanılır? Bir çalışmanın katılımcılarını tanıtmak, grupların temel özelliklerinin dengeli olup olmadığını göstermek ya da bir kohortu maruziyete göre karşılaştırmak için.
Ne zaman kullanılmaz?
- Eşleştirilmiş ya da tekrarlı ölçümlerde (aynı kişiler iki kez): gruplar bağımsız değildir; eşleştirilmiş testler gerekir.
- Rastgele atanmış çalışmada temel özelliklerin p değeriyle sınanması önerilmez (CONSORT 2010); denge SMD ile değerlendirilir ve p sütunu kapatılabilir.
Sık karıştırılan analizler. "Tanımlayıcı İstatistikler" her değişkeni ayrı özetler ve grup karşılaştırması yapmaz. "Tablo 1" aynı özetleri grup sütunlarında yan yana verir ve her değişken için uygun testi seçer.
162.2 Varsayımlar ve veri türü
| Varsayım | Ne demek | MerQur'da nasıl denetlenir |
|---|---|---|
| Bağımsız gruplar | Gruplar birbirinden bağımsız örneklemlerdir. | Denetlenmez; tasarımla sağlanır. |
| Sürekli değişken dağılımı | Welch t ve ANOVA yaklaşık normallik, Mann–Whitney ve Kruskal–Wallis yalnız sıra bilgisi varsayar. | 'Otomatik' seçimde Shapiro–Wilk p<0{,}05 ise ortanca ve sıra testi seçilir. |
| Beklenen sıklık | Ki-kare testi için beklenen hücre sıklıkları yeterince büyüktür (genellikle \ge 5). | 2×2 tabloda <5 ise Fisher kesin testi; öteki tablolarda uyarı. |
| Eksik değer | Her değişken için eksikler o değişkende atılır. | Eksik sayısı satır sonunda gösterilir; grup değişkeni eksik satırlar tabloya alınmaz. |
162.3 Parametreler
| Arayüz adı | Varsayılan | Ne yapar | Sonucu nasıl değiştirir |
|---|---|---|---|
| Değişkenler | boş | Tabloya girecek sütunlar. | Sayısal sütunlar 5 ya da daha az farklı değere sahipse kategorik sayılır. |
| Grup değişkeni | yok | 2 ile 8 düzeyli karşılaştırma sütunu. | Boşsa yalnız tüm örneklem özetlenir; p ve SMD üretilmez. |
| Sürekli değişken özeti | otomatik | Ortalama (SS), ortanca [Q1; Q3] ya da otomatik. | Özet ve test birlikte değişir: ortalama için Welch t/ANOVA, ortanca için Mann–Whitney/Kruskal–Wallis. |
| İki grup t testi | Welch | Welch (eşit olmayan varyans) ya da Student. | Yalnız ortalama (SS) özetlenen iki gruplu değişkenlerde p'yi değiştirir. |
| Fisher kesin testi | otomatik | 2×2 tabloda beklenen sıklık <5 ise, her 2×2'de ya da hiç. | Küçük hücrelerde p'yi ki-kareden kesin değere çevirir. |
| Kategorik sayılma eşiği | 5 | Bu kadar ya da daha az farklı değeri olan sayısal sütun kategorik olur. | 0 ise hiçbir sayısal sütun kategorik sayılmaz; kodlu sütunlar (0/1) için önemlidir. |
| Ondalık basamak | 2 | Ortalama, SS, ortanca ve çeyreklerde gösterilen basamak. | Yalnız gösterimi değiştirir. |
162.4 Veri örneği
Gerçek bir klinik veri seti olarak Baystate Tıp Merkezi düşük doğum ağırlığı çalışması kullanılır (Hosmer ve Lemeshow, 2000; R paketi MASS içindeki birthwt; MerQur test klasöründeki tests/data/klinik/birthwt.csv). Soru: sigara içen ve içmeyen annelerin temel özellikleri (yaş, kilo, ırk, hipertansiyon, uterus irritabilitesi, bebek doğum ağırlığı) birbirinden ayrılıyor mu?
| Değişken | Rol | Tür | Açıklama |
|---|---|---|---|
smoke (sigara) |
grup | ikili | Gebelikte sigara |
age |
özet | sayısal | Anne yaşı |
lwt |
özet | sayısal | Son adet dönemindeki kilo (pound) |
race |
özet | kategorik | Irk (1, 2, 3) |
ht, ui |
özet | ikili | Hipertansiyon, uterus irritabilitesi |
bwt |
özet | sayısal | Doğum ağırlığı (g) |
n=189, eksik değer yok.
162.5 Formüller ve hesap adımları
Sürekli değişken için özet (ortalama, SS) ya da ortanca ve çeyrekler (doğrusal aradeğerleme, tip 7). İki grupta t=\dfrac{\bar x_1-\bar x_0}{\sqrt{s_1^2/n_1+s_0^2/n_0}} (Welch), üç ve fazla grupta tek yönlü ANOVA F; sıra testlerinde Mann–Whitney U (süreklilik düzeltmeli normal yaklaşım) ve Kruskal–Wallis H. Kategorik değişkende Pearson \chi^2=\sum (O-E)^2/E (süreklilik düzeltmesiz) ya da 2×2 tabloda Fisher kesin testi.
Standartlaştırılmış fark (SMD) (Austin, 2009):
Çok düzeyli kategorik değişken için Yang ve Dalton (2012) uzaklığı: ilk k-1 düzeyin oran vektörü \mathbf p ve S=(S_1+S_0)/2, S_g=\mathrm{diag}(\mathbf p_g)-\mathbf p_g\mathbf p_g' için \mathrm{SMD}=\sqrt{(\mathbf p_1-\mathbf p_0)'S^{-1}(\mathbf p_1-\mathbf p_0)}. Üç ve fazla grupta ikili karşılaştırmaların ortalaması alınır.
162.6 Doğrulama: MerQur ve R (MASS::birthwt, sigara gruplarına göre)
| Ölçüt | MerQur | Başvuru | Yöntem |
|---|---|---|---|
| yaş: Mann–Whitney p | 0,5141433 | 0,514143 | wilcox.test(exact=FALSE) |
| yaş: SMD | 0,09125098 | 0,091251 | ortak SS formülü |
| doğum ağırlığı: Welch p | 0,007002548 | 0,007003 | t.test |
| ırk: ki-kare p | 1,865289e-05 | 1,9e-05 | chisq.test(correct=FALSE) |
| ırk: SMD (Yang–Dalton) | 0,7567647 | 0,756765 | matris formülü |
| hipertansiyon: Fisher p | 1,0000 | 1,0000 | fisher.test (beklenen <5) |
| uterus irritabilitesi: SMD | 0,1259037 | 0,125904 | ikili formül |
162.7 Çıktıyı okuma
Aşağıdaki çıktı, bu bölümdeki örnek veriyle MerQur'un ürettiği sonuç metnidir.
TABLO 1: TEMEL ÖZELLİKLER
────────────────────────────────────────────────────────────────
189 gözlem, 6 değişken.
Grup değişkeni 'sigara': icen (n = 74); icmeyen (n = 115).
Temel özellikler
-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Değişken icen (n = 74) icmeyen (n = 115) Tümü (n = 189) p Test SMD Eksik
-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
age, ortanca [Q1; Q3] 22,00 [19,00; 26,00] 23,00 [20,00; 26,00] 23,00 [19,00; 26,00] 0,5141 Mann-Whitney 0,091
lwt, ortanca [Q1; Q3] 120,00 [107,25; 137,25] 124,00 [112,00; 141,50] 121,00 [110,00; 140,00] 0,2427 Mann-Whitney 0,088
bwt, ortalama (SS) 2771,92 (659,63) 3055,70 (752,66) 2944,59 (729,21) 0,0070 Welch t 0,401
irk, n (%) <0,0001 Ki-kare 0,757
1 52 (70,3%) 44 (38,3%) 96 (50,8%)
2 10 (13,5%) 16 (13,9%) 26 (13,8%)
3 12 (16,2%) 55 (47,8%) 67 (35,4%)
ht, n (%) 1,0000 Fisher kesin 0,027
0 69 (93,2%) 108 (93,9%) 177 (93,7%)
1 5 (6,8%) 7 (6,1%) 12 (6,3%)
ui, n (%) 0,3928 Ki-kare 0,126
0 61 (82,4%) 100 (87,0%) 161 (85,2%)
1 13 (17,6%) 15 (13,0%) 28 (14,8%)
-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
SMD: sürekli (m₁ − m₀) / sqrt((s₁² + s₀²) / 2); ikili kategorik (p₁ − p₀) / sqrt((p₁q₁ + p₀q₀) / 2); çok düzeyli kategorik Yang ve Dalton (2012) uzaklığı; üç ve fazla grupta ikili karşılaştırmaların ortalaması (Austin 2009).
── APA 7 ÖZET ──
'sigara' gruplarına göre 6 değişkenin 2 tanesinde gruplar arasında p < 0,05 bulunmuştur.
Raporlama örneği (APA):
'sigara' gruplarına göre 6 değişkenin 2 tanesinde gruplar arasında p < 0,05 bulunmuştur.
162.8 Uzman soruları
S1. Neden 'otomatik' seçimde Shapiro–Wilk tüm örneklemde uygulanıyor, gruplarda değil?
Özet türü tablodaki her değişken için tek olmalıdır; gruplar arasında farklı özet (bir grupta ortalama, ötekinde ortanca) yan yana okunamaz. Normallik ön sınaması testin p değerini de etkilediği için (iki aşamalı sınama) p'ye karar verdirilmez; seçim açıkça yazılır ve 'Ortalama' ya da 'Ortanca' ile elle sabitlenebilir.
S2. Hipertansiyon satırında Fisher, ırk satırında ki-kare neden?
Fisher kesin testi bu tabloda yalnız 2×2 için tanımlıdır (beklenen sıklık <5 olunca otomatik açılır). Irk 3×2 olduğundan ki-kare uygulanır ve beklenen sıklık küçükse uyarı yazılır; kesin test için 'Kategorik Veri' bölümündeki analizler kullanılır.
S3. SMD'nin işareti neden yok?
Çok gruplu ve çok düzeyli değişkenlerde yön tanımsızdır; bu yüzden SMD mutlak değerdir (Austin, 2009). Yön gerekiyorsa ortalama farkı özet sütunlarından okunur.
S4. SMD için 0,1 eşiği nereden geliyor?
Normand ve ark. (2001) ve Austin (2009), |\mathrm{SMD}|<0{,}1 değerini önemsiz dengesizlik olarak kullanır; bu bir kural değil, yaygın bir ölçüttür ve grafikte kesikli çizgiyle gösterilir.
162.9 Kaynaklar
- Austin, P. C. (2009). Balance diagnostics for comparing the distribution of baseline covariates between treatment groups in propensity-score matched samples. Statistics in Medicine, 28, 3083–3107.
- Schulz, K. F., Altman, D. G. ve Moher, D. (2010). CONSORT 2010 statement. BMJ, 340, c332.
- Yang, D. ve Dalton, J. E. (2012). A unified approach to measuring the effect size between two groups. Teknik makale 335-2012.
- Hosmer, D. W. ve Lemeshow, S. (2000). Applied Logistic Regression (2. baskı). Wiley.