İstatistik Sözlüğü → Serbestlik derecesi
Serbestlik derecesikavram
Bir istatistiğin hesaplanmasında serbestçe değişebilen bağımsız bilgi parçalarının sayısı; test istatistiğinin hangi kuramsal dağılımla karşılaştırılacağını belirler.
n gözlemin ortalaması hesaplandıktan sonra ortalamadan sapmaların toplamı sıfır olmak zorundadır; bu yüzden n sapmadan yalnızca n - 1 tanesi serbestçe değişebilir. Örneklem varyansının n yerine n - 1'e bölünmesi bundandır. Genel kural olarak serbestlik derecesi, gözlem sayısından veriden tahmin edilen parametre sayısının çıkarılmasıyla bulunur: tek örneklem t-testinde n - 1, k gruplu tek yönlü ANOVA'da gruplar arası k - 1 ve grup içi N - k.
t, F ve ki-kare dağılımlarının biçimi serbestlik derecesine bağlıdır. Serbestlik derecesi küçükken t dağılımının kuyrukları kalındır ve anlamlılık için daha büyük bir t değeri gerekir; serbestlik derecesi büyüdükçe t dağılımı standart normal dağılıma yaklaşır. Welch düzeltmesi ya da Satterthwaite yaklaşımı gibi yöntemlerde serbestlik derecesi tam sayı olmayabilir (ör. 23,4); bu bir hata değil, yaklaşık bir dağılım kullanıldığının işaretidir. Raporlarken test istatistiğiyle birlikte verilir: t(28) = 2,31 ya da F(2, 57) = 4,12 gibi.
Gündelik bir örnek
Beş arkadaş ortalaması tam 20 TL olacak biçimde hesabı paylaşacak. İlk dört kişi istediği tutarı seçebilir (ör. 15, 25, 18 ve 22 TL), ama beşinci kişinin payı serbest değildir: toplam 100 TL'yi tamamlamak için 20 TL ödemek zorundadır. Beş tutardan yalnızca dördü serbestçe belirlenebildiği için serbestlik derecesi 4'tür.
MerQur'da
Çoğu testte istatistiğin yanında 'sd' olarak raporlanır. Bağımsız örneklem t-testinde ve Tek Yönlü ANOVA'nın Welch varyantında Welch-Satterthwaite yaklaşımıyla kesirli sd, Tekrarlı Ölçümler ANOVA'da küresellik ihlalinde ε ile çarpılmış sd, Doğrusal Karma Modelde Satterthwaite ya da Kenward-Roger sd'si, Çoklu Atamada Barnard-Rubin sd'si ve ağırlıklı (survey) analizlerde tasarım sd'si (PSU sayısı - tabaka sayısı) kullanılır. Kısmi En Küçük Kareler Regresyonunda jackknife katsayı testleri segment - 1 serbestlik derecesiyle verilir.
Bu kavramın geçtiği analizler
Bağımsız Örneklem t-TestiTek Yönlü ANOVAİki Yönlü ANOVATekrarlı Ölçümler ANOVAKarma Desen ANOVA, Split-PlotANCOVAÇoklu Karşılaştırma DüzeltmesiKruskal-Wallis TestiKi-Kare Bağımsızlık TestiKi-Kare Uyum İyiliğiCohen's KappaCochran-Mantel-HaenszelLog-Doğrusal ModelMR × Kategorik Çapraz TabloCochran Q TestiKorelasyon AnaliziBland-Altman Uyum AnaliziEtki Büyüklüğü HesaplayıcıÇoklu Doğrusal RegresyonLojistik RegresyonPoisson / Negatif Binomial RegresyonMultinomial Lojistik RegresyonOrdinalRidge RegresyonDoğrusal Karma Modelİç İçe Karma ModelÇapraz Karma ModelPanel Veri RegresyonuCronbach Alfa ve Güvenirlik AnaliziSınıf İçi Korelasyon KatsayısıDoğrulayıcı Faktör AnaliziYapısal Eşitlik ModeliAğırlıklı OrtalamaAğırlıklı FrekansAğırlıklı ToplamAğırlıklı Doğrusal RegresyonAğırlıklı Lojistik RegresyonVaryans Bileşenleri AnaliziKısmi En Küçük Kareler RegresyonuProbit RegresyonTobit RegresyonBayesci t TestiBayesci Doğrusal RegresyonYol AnaliziÇoklu AtamaKaplan-Meier Sağkalım AnaliziSurvey-PHREGKüme-Sağlam Cox (Marjinal ve Frailty Modeli)Zaman SerisiLOESSPLS-SEMGözlenemeyen Bileşenler ModeliNokta Örüntüsü Analizi
İlgili kavramlar
Satterthwaite ve Kenward-Roger serbestlik derecesi yaklaşımlarıWelch düzeltmesi