MerQuR+İstatistik Sözlüğü

İstatistik Sözlüğü → p-değeri

p-değerikavram

Sıfır hipotezi doğruyken, gözlenen kadar ya da ondan daha uç bir sonucun yalnızca rastlantıyla elde edilme olasılığı.

Bir test, veriden bir test istatistiği (t, F, χ² gibi) hesaplar ve bu değeri sıfır hipotezi altında beklenen dağılımla karşılaştırır. p-değeri, sıfır hipotezi doğru olsaydı bu kadar ya da daha uç bir istatistik görmenin olasılığıdır. Küçük bir p, verinin sıfır hipoteziyle pek bağdaşmadığını gösterir; önceden seçilen anlamlılık düzeyinin (çoğunlukla α = 0,05) altındaysa sıfır hipotezi reddedilir.

p-değeri sıfır hipotezinin doğru olma olasılığı değildir ve etkinin büyüklüğünü ya da önemini göstermez. Çok büyük örneklemlerde önemsiz küçüklükte farklar bile çok küçük p verebilir; küçük örneklemlerde ise gerçek ve önemli bir etki anlamsız çıkabilir. Bu yüzden p, etki büyüklüğü ve güven aralığıyla birlikte raporlanmalıdır. Çok sayıda test yapıldığında bazı küçük p'ler yalnız rastlantıyla ortaya çıkar; bu durumda çoklu karşılaştırma düzeltmesi gerekir.

Gündelik bir örnek

Bir arkadaşınız madeni parasının hilesiz olduğunu söylüyor, ama 20 atışta 16 tura geliyor. Para gerçekten hilesizse 20 atışta 16 ya da daha fazla tura (veya aynı ölçüde uç biçimde 4 ya da daha az tura) gelme olasılığı yaklaşık 0,012'dir. Bu küçük p, 'para hilesiz' iddiasının bu sonuçla pek bağdaşmadığını söyler; ama paranın hileli olma olasılığının %98,8 olduğu anlamına gelmez.

MerQur'da

MerQur'daki hipotez testlerinin neredeyse tamamı p-değeri raporlar: normallik testleri, t-testleri, permütasyon ve binom testi, çapraz tablolar, korelasyon, regresyon ve karma modeller bunlardan bazılarıdır. Çoklu Karşılaştırma Düzeltmesi analizinde 'p listesi' alanına girilen ham p-değerleri düzeltilir; Mann-Kendall + Sen Eğimi'nde 'Ek çıktılar: Değişim noktası, Kesin p, Kaydet' seçeneği bağsız ve n <= 60 olan serilerde S'nin kesin dağılımından p verir.

Bu kavramın geçtiği analizler

Normallik TestleriTek Örneklem t-TestiPermütasyon TestiÇoklu Karşılaştırma DüzeltmesiBinom TestiLog-Doğrusal ModelÇapraz TabloMR × Kategorik Çapraz TabloMR × MR Çapraz TabloCochran Q TestiKorelasyon AnaliziÇoklu Doğrusal RegresyonLojistik Regresyonİç İçe Karma ModelÇapraz Karma ModelPanel Veri RegresyonuKarışıklık Matrisi MetrikleriAçıklayıcı Faktör AnaliziVaryans Bileşenleri AnaliziGenelleştirilmiş Toplamsal ModelBayesci t TestiBayesci Doğrusal RegresyonGWRKaplan-Meier Sağkalım AnaliziZaman SerisiMann-Kendall + Sen EğimiPLS-SEMMoran's IGetis-Ord Gi* HotspotNokta Örüntüsü Analizi

İlgili kavramlar

Anlamlılık düzeyi (α)Sıfır hipotezi (H₀) ve test değeriKesin (exact) test ve kesin p-değeri