İstatistik Sözlüğü → Mantel-Haenszel ortak odds oranı
Mantel-Haenszel ortak odds oranıkavram
Bir karıştırıcı değişkenin tabakalarına ayrılmış 2x2 tabloları, tabakalar arasında ortak olduğu varsayılan tek bir odds oranında birleştiren tahminci.
Her tabakada (ör. yaş grubunda) ayrı bir 2x2 tablo vardır. Mantel-Haenszel tahmincisi OR_MH = Σ(aᵢdᵢ/nᵢ) / Σ(bᵢcᵢ/nᵢ) biçimindedir; her tabakanın katkısı büyüklüğüyle ağırlıklandırılır. Böylece karıştırıcının etkisi tabakalama yoluyla denetlenmiş olur. Standart hatası genellikle Robins-Breslow-Greenland yöntemiyle hesaplanır. Aynı mantıkla ortak risk oranı ve ortak risk farkı da kestirilebilir. Cochran-Mantel-Haenszel testi, ortak odds oranının 1 olup olmadığını sınar.
Tahminci, odds oranının tabakalar arasında yaklaşık aynı olduğunu varsayar. Bu varsayım Breslow-Day gibi homojenlik testleriyle denetlenmelidir; tabakalar arasında belirgin fark varsa tek bir ortak değer yerine tabaka bazında sonuçlar raporlanmalıdır (etki değişikliği). Çok sayıda küçük ya da seyrek tabakada bile kararlı kalır; bu nedenle meta-analizde seyrek olaylı 2x2 tabloların birleştirilmesinde de kullanılır. Ölçme kuramında aynı yöntem, madde işlev farklılığının (DIF) taranmasında yaygın biçimde kullanılır.
Gündelik bir örnek
Bir çalışmada bir alışkanlığın bir hastalıkla ilişkisi inceleniyor ve ham odds oranı 6,5 çıkıyor. Ancak alışkanlık yaşlılarda daha yaygın ve hastalık da yaşlılarda daha sık. Veriler genç ve yaşlı olarak ayrıldığında odds oranları 2,1 ve 2,3'tür; Mantel-Haenszel ortak odds oranı yaklaşık 2,3'tür. Ham değerin büyük bölümü yaş karıştırıcılığından kaynaklanmaktadır.
MerQur'da
Cochran-Mantel-Haenszel analizinde Mantel-Haenszel ortak odds oranı verilir; 'Ek çıktılar: Ortak RR / RD' Mantel-Haenszel ortak risk oranını ve risk farkını, 'Ek çıktılar: Genelleştirilmiş CMH' ise r x c x k tablolar için istatistikleri ekler. Meta-analizde 'Mantel-Haenszel' seçeneği 2x2 tabloları sabit etki modeliyle birleştirir. Madde tepki kuramında 'DIF grubu' alanı, toplam puanla katmanlandırılmış Mantel-Haenszel DIF testini (alfa_MH, Delta_MH = -2.35 ln alfa, ETS A/B/C sınıfları) verir; yalnız ikili maddelerde çalışır.
Bu kavramın geçtiği analizler
Cochran-Mantel-HaenszelMeta-AnalizMadde Tepki Kuramı