MerQuR+İstatistik Sözlüğü

İstatistik Sözlüğü → Granger nedenselliği

Granger nedenselliğikavram

Bir zaman serisinin geçmiş değerlerinin, başka bir serinin gelecekteki değerlerini o serinin kendi geçmişinin ötesinde daha iyi öngörmeye yardım edip etmediğini sınayan kavram ve test.

x'in y'nin Granger nedeni olduğunu söylemek, y'nin kendi gecikmeleri modele zaten konmuşken x'in gecikmelerinin y'nin öngörüsüne anlamlı katkı yaptığı anlamına gelir. Test, VAR modelinde y denklemindeki tüm x gecikme katsayılarının birlikte sıfır olduğu hipotezini F ya da Wald testiyle sınar. İlişki iki yönlü de olabilir: x y'yi, y de x'i Granger anlamında nedenleyebilir.

Adına rağmen gerçek nedensellik değil, öngörüsel önceliktir: hem x'i hem y'yi etkileyen, ama x'i daha erken etkileyen üçüncü bir değişken de Granger nedenselliği yaratabilir. Sonuçlar gecikme sayısına duyarlıdır ve gecikme bilgi ölçütleriyle seçilmelidir. Seriler durağan değilse standart test yanıltıcı olabilir; fark alma, eşbütünleşme analizi ya da Toda-Yamamoto yaklaşımı gerekebilir. Ölçüm sıklığı da önemlidir: aynı ay içinde gerçekleşen etkiler aylık veride eşzamanlı görünür ve yakalanamaz.

Gündelik bir örnek

Bir zincir market dondurma satışları ile güneş kremi satışları arasındaki ilişkiyi inceliyor. Geçen haftanın dondurma satışları, bu haftanın güneş kremi satışlarını öngörmeye yardım ediyor gibi görünüyor. Ama bu, dondurmanın krem satışına yol açtığı anlamına gelmez; büyük ihtimalle havanın ısınması iki satışı da etkiliyor ve dondurma satışları sıcağa daha hızlı tepki veriyor.

MerQur'da

VAR analizinde Granger nedensellik testleri olarak; her değişkenin diğerlerinin gecikmeleriyle öngörülüp öngörülemediği gecikme seçimi, etki-tepki işlevleri ve varyans ayrıştırmasıyla birlikte raporlanır.

Bu kavramın geçtiği analizler

VAR

İlgili kavramlar

Etki-tepki fonksiyonu (IRF) ve Cholesky ayrıştırması