İstatistik Sözlüğü → Açıklanan varyans oranı
Açıklanan varyans oranıkavram
Bir bileşenin, faktörün ya da modelin verideki toplam değişkenliğin ne kadarını yakaladığını gösteren oran.
Temel bileşenler analizinde her bileşenin açıkladığı varyans oranı, kendi özdeğerinin tüm özdeğerlerin toplamına bölünmesidir; korelasyon matrisiyle çalışıldığında toplam, değişken sayısına eşittir. Bileşenler büyükten küçüğe sıralandığı için kümülatif oran, ilk m bileşenin birlikte ne kadar bilgi taşıdığını gösterir; bileşen sayısını seçmek için ör. %70-80 gibi bir kümülatif hedef kullanılabilir. Faktör analizinde ise yalnız ortak varyans (ortak faktörlerin paylaştığı kısım) açıklanır ve oranlar genellikle temel bileşenlerinkinden küçüktür; döndürmeden sonra faktörler arasındaki dağılım değişir ama toplam aynı kalır.
Açıklanan varyans oranı tek başına bir bileşenin anlamlı ya da yorumlanabilir olduğunu göstermez; küçük bir bileşen kuramsal olarak önemli olabilir, büyük bir bileşen ölçek etkisinden doğabilir. Kanonik korelasyonda ve kısmi en küçük kareler regresyonunda, her kanonik değişkenin ya da gizli bileşenin hem kendi değişken kümesindeki hem de diğer kümedeki (ya da yanıttaki) varyansın ne kadarını açıkladığı ayrı ayrı raporlanır. Regresyondaki R² de aynı fikrin bir biçimidir: bağımlı değişkenin varyansının modelce açıklanan oranı.
Gündelik bir örnek
Bir müzik platformu kullanıcılarının 10 tür için dinleme sürelerini özetlemek istiyor. Temel bileşenler analizinde ilk bileşen (genel dinleme miktarı) varyansın %42'sini, ikincisi (klasik ve caz karşısında pop ve rap) %21'ini, üçüncüsü %11'ini açıklıyor. İlk üç bileşen birlikte %74'e ulaştığı için on tür yerine üç özet puanla çalışılabilir.
MerQur'da
Temel bileşenler analizinde 'Varyans hedefi (%)' seçeneği, kümülatif açıklanan varyansa göre bileşen sayısı ölçütünü belirler; değişken kümelemede 'R² ve 2. özdeğer' ek çıktısı kümelerin açıklanan oranlarını verir. Açıklayıcı faktör analizi, kanonik korelasyon ve kısmi en küçük kareler regresyonunun çıktılarında da raporlanır.
Bu kavramın geçtiği analizler
Kanonik KorelasyonDeğişken KümelemeTemel Bileşenler AnaliziAçıklayıcı Faktör AnaliziKısmi En Küçük Kareler Regresyonu