Tanzimat Dönemi'ne Kadar Halk Hikâyeleri ve Mesneviler
Tanzimat Dönemi'ne Kadar Halk Hikâyeleri ve Mesneviler
Halk hikâyeleri (Kerem ile Aslı, Âşık Garip gibi), SÖZLÜ gelenekte ÂŞIKLAR tarafından anlatılan, NESİR (düzyazı) ve NAZIM (şiir, özellikle duygusal anların anlatıldığı bölümlerde) İÇ İÇE kullanılan uzun anlatılardır; genellikle AŞK teması işlenir. Mesneviler ise divan edebiyatında UZUN hikâyelerin (aşk, dinî-tasavvufi, didaktik konularda) NAZIMLA (aa-bb-cc kafiyeli beyitlerle) anlatıldığı biçimdir.
Gerçek Sınav Sorusu
Aşağıda ilgili gerçek bir sınav sorusu ve çözümü yer almaktadır.
Halk hikâyelerinde kahramanlar, birbirlerine olan sevgilerini, acılarını, ızdıraplarını hep şiirle ifade ederler. Bazı durumlarda ikinci derecede yer alan kahramanlar (anne, baba, kız kardeş, arkadaş vb.) da şiir söylerler. Kahramanların başından geçmiş gibi görünen pek çok olayda olağanüstülükler vardır. Örneğin kahramanın doğumunda Hızır, pir gibi ak sakallı bir ihtiyar aracı olur ve bu kişi daha sonra kahramanın ad alması, eğitimi, âşık olması ve sevgiliyi aramak için gurbete gitmesi durumlarında da ortaya çıkar. Hikâyelerde kahramanın en büyük yardımcısı, Hazreti Hızır'dan sonra attır.
Bu parçada halk hikâyelerinin kahramanları ile ilgili aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?
A) Ana kahraman dışında yardımcı kişiler bulunduğuna
B) Kahramanların doğumunda bir aracı kişinin olduğuna
C) Ana kahramanın ve yardımcı kişilerin duygularını nazım yoluyla aktardıklarına
D) Kahramanla ilgili önemli olaylarda yardımcı karakterin ortaya çıktığına
E) Kahramanların gerçek hayattan seçilen kişiler olduğuna
- Metinde sırasıyla: ikinci derece kahramanların varlığı (A), doğumda Hızır'ın aracılığı (B), duyguların şiirle ifade edilmesi (C) ve önemli anlarda Hızır/at gibi yardımcıların devreye girmesi (D) açıkça belirtilmiştir. Ancak metinde kahramanların GERÇEK HAYATTAN seçildiğine dair hiçbir ifade yoktur — tam tersine anlatılan olağanüstülükler (Hızır'ın aracılığı gibi) kahramanların OLAĞANÜSTÜ nitelikte kurgusal figürler olduğunu düşündürür. Değinilmeyen seçenek E'dir, cevap E'dir.