İstatistik Sözlüğü → Tukey HSD testi
Tukey HSD testikavram
Anlamlı bir ANOVA sonrasında tüm grup çiftlerinin ortalamalarını, aile boyu I. tip hata oranını α düzeyinde tutarak karşılaştıran çoklu karşılaştırma testi.
HSD (Honestly Significant Difference, 'gerçekten anlamlı fark') testi, k grubun tüm k(k - 1)/2 çiftini aynı anda karşılaştırır. İki ortalama arasındaki fark, ANOVA'nın hata kareler ortalamasından elde edilen standart hataya bölünür ve sonuç t dağılımı yerine Studentize edilmiş aralık (q) dağılımıyla değerlendirilir. Bu dağılım k grubun en büyük ve en küçük ortalaması arasındaki farkı hesaba kattığı için, tüm çiftler birlikte düşünüldüğünde en az bir yanlış pozitif olasılığı α ile sınırlı kalır.
Tukey HSD, varyansların eşit olduğunu ve ANOVA'nın diğer varsayımlarının sağlandığını kabul eder; grup büyüklükleri eşit değilse Tukey-Kramer düzeltmesi kullanılır. Varyanslar belirgin biçimde farklıysa Games-Howell testi daha uygundur. Tüm çiftler karşılaştırılacaksa Bonferroni düzeltmesinden genellikle daha güçlüdür; yalnızca birkaç önceden planlanmış karşılaştırma yapılacaksa planlı kontrastlar ya da Bonferroni daha uygun olabilir. Yalnız kontrol grubuyla karşılaştırma için ise Dunnett testi tasarlanmıştır.
Gündelik bir örnek
Dört farklı gübrenin domates verimine etkisini karşılaştırıyorsunuz ve ANOVA gübreler arasında fark olduğunu gösteriyor. Ama hangi gübre hangisinden farklı? Dört gübreyle 6 çift vardır. Her çifti ayrı ayrı %5 düzeyinde sınasaydınız, gerçekte hiçbir fark yokken bile en az birinde 'fark var' deme olasılığınız %26'ya yaklaşırdı. Tukey HSD altı karşılaştırmanın toplam yanlış alarm riskini %5'te tutar.
MerQur'da
Tek Yönlü ve İki Yönlü ANOVA'da 'Post-hoc test' seçenekleri arasında Tukey HSD, ANCOVA'da Tukey-Kramer, MANOVA'da 'İzleyen ANOVA post-hoc' seçeneklerinden biri olarak yer alır. İç İçe Karma Modelde üst grup, Çapraz Karma Modelde sabit faktör karşılaştırmalarında Tukey HSD; Doğrusal Karma Model, GEE ve GLMM'de EMMEANS p düzeltmesi olarak Tukey seçilebilir.
Bu kavramın geçtiği analizler
Tek Yönlü ANOVAİki Yönlü ANOVAMANOVAANCOVADoğrusal Karma Modelİç İçe Karma ModelÇapraz Karma ModelGenelleştirilmiş Tahmin DenklemleriGenelleştirilmiş Doğrusal Karma Modeller
İlgili kavramlar
Post hoc testler (ikili karşılaştırmalar)Games-Howell testiHarf gösterimi (homojen alt kümeler)