İstatistik Sözlüğü → Sıralı ilişki ölçüleri (gamma, tau-b, tau-c, Somers d)
Sıralı ilişki ölçüleri (gamma, tau-b, tau-c, Somers d)kavram
Sıralı iki kategorik değişken arasındaki ilişkinin yönünü ve gücünü, uyumlu ve uyumsuz gözlem çiftlerinin sayısıyla ölçen katsayılar.
İki gözlemden biri her iki değişkende de daha yüksekse çift uyumlu (C), birinde yüksek diğerinde düşükse uyumsuzdur (D). Bütün ölçüler C - D farkını farklı biçimde ölçekler ve -1 ile +1 arasında değer alır; pozitif değer, bir değişken arttıkça diğerinin de artma eğiliminde olduğunu gösterir. Goodman-Kruskal gamma = (C - D) / (C + D), bağlı çiftleri tamamen yok sayar ve bu yüzden genellikle en yüksek değeri verir.
Kendall tau-b bağları paydada hesaba katar ve kare tablolar için uygundur; tau-c (Stuart) dikdörtgen tablolarda ±1'e ulaşabilmesi için düzeltilmiştir. Somers d asimetriktir: bir değişkeni bağımlı kabul eder ve yalnızca bağımlı değişkende bağlı olan çiftleri paydaya ekler; bu yüzden iki yönde iki farklı değer verir. Bu ölçüler yalnızca tekdüze (monoton) ilişkileri yakalar; ters U biçimli bir ilişkide sıfıra yakın çıkabilirler.
Gündelik bir örnek
Bir ankette eğitim düzeyi (ilk, orta, lise, üniversite) ile gazete okuma sıklığı (hiç, ara sıra, sık) soruluyor. Gamma = 0,45 çıkarsa, rastgele seçilen ve iki değişkende de bağlı olmayan iki kişiden eğitimi daha yüksek olanın gazeteyi de daha sık okuması, tersinden belirgin biçimde daha olasıdır.
MerQur'da
Ki-Kare Bağımsızlık Testinde 'Sıralı ölçüler' onay kutusu (gamma, tau-b, tau-c, Somers d; ASE1 ile GA, ASE0 ile z ve p); Çapraz Tabloda 'Ek çıktılar: İlişki ölçüleri'.
Bu kavramın geçtiği analizler
Ki-Kare Bağımsızlık TestiÇapraz Tablo
İlgili kavramlar
Kendall tau korelasyonuOrantılı hata azalımı ölçüleri (lambda, Goodman-Kruskal τ, belirsizlik katsayısı)