MerQuR+İstatistik Sözlüğü

İstatistik Sözlüğü → Kesiklik (truncation)

Kesiklik (truncation)kavram

Belirli bir sınırın ötesindeki birimlerin örnekleme hiç girmediği, dolayısıyla ne değerlerinin ne de varlıklarının gözlendiği durum.

Kesiklik ile sansürleme sık karıştırılır. Sansürlemede birim örneklemdedir ama değeri yalnız bir sınırın ötesinde olduğu bilinir (ör. 'en az 10 yıl yaşadı'); kesiklikte ise sınırın ötesindeki birimler hiç kaydedilmez. Örneğin yalnız belirli bir gelirin altındaki hanelerin başvurabildiği bir yardım programının verisinde, daha yüksek gelirli haneler veri setinde yoktur. Bu durumda olağan regresyon yanlıdır, çünkü örneklem bağımlı değişkenin değerine göre seçilmiştir; eğimler genellikle sıfıra doğru küçülür.

Kesik regresyon, bağımlı değişkenin kesilmiş bir dağılıma (ör. kesik normal) uyduğunu varsayarak olabilirliği yalnız gözlenebilir bölgeye göre yeniden ölçekler ve en çok olabilirlikle kestirir. Sonuçlar dağılım varsayımına duyarlıdır. Sayım verisinde sıfır değerlerin gözlenmediği durumlar sıfırda kesik modellerle ele alınır; engel (hurdle) modellerinin sayım kısmı da sıfırda kesik bir dağılımdır. Bayesci analizde ise kesik dağılım, yönlü bir hipotez için önselin yalnız bir yarısının kullanılması anlamına gelir. Kesiklik, örnekleme bir seçim mekanizması sokan daha genel seçim yanlılığının özel bir biçimidir.

Gündelik bir örnek

Bir balıkçılık araştırmacısı ağdaki balıkların boyunu ölçüyor, ama ağın gözleri 20 cm'den küçük balıkların kaçmasına izin veriyor. Küçük balıklar veri setinde hiç yok; ölçülen balıkların ortalaması 31 cm çıkıyor, oysa göldeki gerçek ortalama daha düşük. Kesik regresyon, verinin 20 cm'nin altında 'kesildiğini' bilerek göldeki dağılımı ve boyla yaş arasındaki ilişkiyi yanlılık olmadan kestirmeye çalışır.

MerQur'da

Örneklem seçimi ve kesik regresyonda 'Alt kesme sınırı' ve 'Üst kesme sınırı' seçenekleri (yalnız kesik regresyonda etkin) olarak bulunur; sınır dışı gözlemler çıkarılır ve bildirilir, model sınır dışı gözlemleri görmeyen örneklemde en çok olabilirlikle kestirilir. Tobit regresyon sansürlü veriyi ele alır; Poisson / negatif binom regresyonunun engel (hurdle) modeli sıfırda kesilmiş sayım dağılımı kullanır, Bayesci t testi ve Bayesci korelasyon yönlü hipotezlerde sonsal özetleri kesilmiş dağılımla verir.

Bu kavramın geçtiği analizler

Poisson / Negatif Binomial RegresyonSağlam RegresyonTobit RegresyonBayesci t TestiBayesci KorelasyonÖrneklem Seçimi ve Kesik Regresyon

İlgili kavramlar

Örneklem seçim yanlılığı (Heckman)Sansürleme (sağkalım analizi)