Sözcükte Anlam 1

TYT Türkçe · TYT · 10 soru

Anlatım

Gerçek, Mecaz ve Terim Anlam

Bir sözcük cümlede üç farklı biçimde anlam kazanabilir. Gerçek (temel) anlam, sözcüğün ilk akla gelen, sözlükteki asıl anlamıdır: "Bahçedeki ağacın dalını kestik." cümlesinde "dal" gerçek anlamıyla kullanılmıştır. Mecaz anlamda sözcük, benzerlik ilgisiyle başka bir kavramı karşılar: "Ailenin bir dalı İzmir'e yerleşmiş." cümlesinde "dal" artık bitki değil, soyağacının bir kolunu belirtir. Terim anlam ise bir sözcüğün belirli bir bilim, sanat veya meslek alanında kazandığı özel anlamdır: "Kesirlerde payda eşitleme yapıldı." cümlesinde "payda" matematik terimi olarak kullanılmıştır. Bir sözcüğün hangi anlamda kullanıldığını belirlemek için mutlaka cümledeki bağlama bakılır; sözcük tek başına değil, cümle içindeki göreviyle birlikte değerlendirilir.

Çözümlü örnek

Gerçek Sınav Sorusu

Aşağıda bu konuyla ilgili gerçek bir sınav sorusu var (T.C. Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Genel Müdürlüğü / OGM Materyal TYT-AYT test kitapçıklarından). Cevaplamayı dene, ardından çözümü oku.

Gerçek Sınav Sorusu

  1. "Tasvip etmek" sözcüğü "onaylamak, uygun bulmak" anlamına gelir.
  2. D seçeneğinde geçen "onayan" sözcüğü, "tasvibe kalkışmak" ifadesindeki "tasvip" kökünü karşılayan gerçek anlamlı bir eş değerdir.
  3. Diğer seçeneklerdeki "önem teşkil etmek", "en etkili yollardan biri olmak", "uyum sağlayamamak", "mantıklı değerlendirmek" ifadeleri "tasvip" ile anlamca örtüşmez.
  4. Doğru cevap D'dir.