Atatürk Dönemi'nde Yapılan İnkılaplar
Atatürk Dönemi'nde Yapılan İnkılaplar
Atatürk döneminde (1923-1938) Türkiye'yi ÇAĞDAŞ bir ulus devlete dönüştürmek amacıyla pek çok alanda inkılap yapılmıştır. Siyasi alanda Cumhuriyetin ilanı (1923), halifeliğin kaldırılması (1924), çok partili denemeler; hukuk alanında Medeni Kanun (1926); eğitim-kültür alanında Tevhid-i Tedrisat (1924), Latin harflerine dayalı Yeni Türk Alfabesi'nin kabulü (1928, okuryazarlığı hızla artırmıştır), Millet Mekteplerinin açılması, Türk Dil ve Tarih Kurumlarının kurulması (1931-32); ekonomi alanında AŞAR vergisinin kaldırılması, Teşvik-i Sanayi Kanunu, birinci ve ikinci Beş Yıllık Sanayi Planları, Sümerbank gibi devlet fabrikalarının kurulması; toplumsal alanda kılık-kıyafet inkılabı (Şapka Kanunu 1925), soyadı kanunu (1934), kadın haklarının genişletilmesi sayılabilir. Bu inkılaplar birbiriyle BAĞLANTILI bir bütün oluşturmuş; amaç Türkiye'yi hem SİYASİ hem TOPLUMSAL hem EKONOMİK olarak ÇAĞDAŞ MEDENİYETLER seviyesine çıkarmaktır.
Gerçek Sınav Sorusu
Aşağıda bu konuyla ilgili gerçek bir sınav sorusu var (T.C. Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Genel Müdürlüğü / OGM Materyal TYT-AYT test kitapçıklarından). Cevaplamayı dene, ardından çözümü oku.
- Bu, gerçek bir TYT 2019 sorusudur; Birinci TBMM'nin İstanbul Mebusan Meclisi üyeleri ve yeni seçilen mebuslardan oluştuğunu, hem kurtuluş mücadelesi verip hem bağımsız devletin temellerini attığını, yasama-yürütme-yargı yetkisini birlikte kullandığını anlatır.
- Bu bilgilerden kuvvetler birliği ilkesinin benimsendiği (A), olağanüstü koşullarda toplandığı (B), inkılap çalışmalarına öncelik verdiği (C, Atatürk döneminin inkılap mirasının temeli) ve toplumdaki çeşitliliği yansıttığı (E) yargılarına ulaşılabilir.
- "Meclis hükûmeti sistemi" TERİMİNİN kendisi metinde DOĞRUDAN geçmediği için, bu sisteme VARILAMAZ seçeneği olarak değerlendirilir.
- Doğru cevap C'dir (cevap anahtarına göre; bu soru BMM'nin inkılap sürecindeki rolünü ve Atatürk döneminin inkılap mirasının anayasal temelini birlikte sınayan bir sorudur).