Osmanlıda Sanayileşme Çabaları
Anlatım
Osmanlıda Sanayileşme Çabaları
Osmanlı, 19. yüzyılda Avrupa'daki Sanayi Devrimi'ne AYAK UYDURMAYA çalışarak fabrikalar (Feshane, İzmit Çuha Fabrikası gibi) kurmuş, ancak SERMAYE YETERSİZLİĞİ, kapitülasyonların getirdiği GÜMRÜK kolaylıklarıyla ucuz Avrupa mallarının PİYASAYA HÂKİM OLMASI ve ALTYAPI eksiklikleri nedeniyle bu sanayileşme çabaları GENEL OLARAK BAŞARISIZ kalmıştır.
Çözümlü örnek
Gerçek Sınav Sorusu
Aşağıda bu konuyla ilgili gerçek bir sınav sorusu var (T.C. Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Genel Müdürlüğü / OGM Materyal TYT-AYT test kitapçıklarından). Cevaplamayı dene, ardından çözümü oku.
- Metin, İngiltere ve Fransa'nın Mısır'da kurduğu "Borçlar Sandığı İdaresi"nin Avrupa devletlerine olan borçların tasfiyesi için demir yolları, telgraf, gümrük hizmetleri ve vergi gelirlerini DENETİM altına aldığını anlatır.
- Soru, bu uygulamanın Osmanlı Devleti'ndeki BENZERİNİ sormaktadır.
- Osmanlı'da aynı mantıkla (dış borçların ödenmesi için devlet gelirlerinin yabancı denetimine bırakılması) kurulan kurum DÜYUN-I UMUMİYE (Muharrem Kararnamesi, 1881) İDARESİDİR.
- Diğer seçenekler (Hilal-i Ahmer/Kızılay, Bank-ı Osmani, Teşkilat-ı Mahsusa, Şirket-i Hayriye) farklı amaçlarla kurulmuş kurumlardır, borç tahsiline yönelik değildir.
- Doğru cevap D'dir (Bu, gerçek bir TYT 2019 sorusudur ve Osmanlı'nın ekonomik bağımlılığının somut bir kanıtıdır).