8genyks sekizgenacademy.com

Şiir Bilgisi 1 — Çalışma Kağıdı

Ad Soyad: ______________________ Tarih: 15.09.2026 10 soru AYT Türk Dili ve Edebiyatı

Çalışma Kağıdı

Şiir Bilgisi 1 — Çalışma Kağıdı

Sayfa numarası için yazdırma penceresinde "Üstbilgi/altbilgi"ni aç

10 soru · şıkları kağıt üzerinde işaretle, cevap anahtarı son sayfada

1. Gönüldaş bağrında bir ateş yanar
Ayrılık yarası derinden kanar
Yıllardır gurbette günleri anar
Ne zaman varırım bilmem sonuna

Son dörtlüğünde şairin takma adının anıldığı bu tür kullanımla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

A) Divan şairinin beytin ilk dizesinde adını anmasına tapşırma denir. B) Tapşırma, yalnızca gazelin son beytinde karşımıza çıkan bir uygulamadır. C) Halk şairinin takma adını son dörtlükte anmasına tapşırma denir. D) Mahlas, şairin gerçek adının kısaltılarak kullanılan biçimidir. E) Bir şiirde mahlas geçiyorsa o şiirin nazım biçimi gazeldir.

2. Kapının önünde duran o çınar
Yaz boyu gölgesini bize verdi
Kışın da dallarını göğe gerdi
Şimdi yalnız kalmış, sessizce anar

Bu dörtlüğün uyak örgüsüyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

A) Birinci dize ikinciyle, üçüncü dize dördüncüyle uyaklıdır; düz uyak vardır. B) Birinci dize üçüncüyle, ikinci dize dördüncüyle uyaklıdır; çapraz uyak vardır. C) Birinci dize dördüncüyle, ikinci dize üçüncüyle uyaklıdır; sarma uyak vardır. D) Yalnızca ikinci ve üçüncü dizeler uyaklıdır; öbür dizeler uyaksızdır. E) Dört dizenin de sonu aynı sesle bittiği için düz uyak vardır.

3. Yayla yollarına düştü gölgemiz
Sabah rüzgârına sordum adını
Bir ince türküyle doldu gecemiz
Uzattı dağlara ak kanadını

Bu dörtlüğün ölçüsü ve durak düzeni aşağıdakilerden hangisidir?

A) 10'lu hece ölçüsü, 5+5 duraklı B) 11'li hece ölçüsü, 4+4+3 duraklı C) 11'li hece ölçüsü, 5+6 duraklı D) 11'li hece ölçüsü, 6+5 duraklı E) 12'li hece ölçüsü, 6+6 duraklı

4. Nazım biçimi ile nazım türü ayrımıyla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

A) Koçaklama bir nazım biçimi, koşma ise bir nazım türüdür. B) Semai ile güzelleme, aynı ölçüte göre adlandırılmış iki nazım biçimidir. C) Nazım türü, şiirin birim, ölçü ve uyak düzenine göre yapılan adlandırmadır. D) Bir şiir, aynı anda hem nazım biçimi hem nazım türü adıyla anılamaz. E) Gazel bir nazım biçimi, mersiye ise bir nazım türüdür.

5. Bir tren geçti
Camlarında akşam vardı
Uzun uzun baktım ardından
Sonra sustum

Bu dizelerin biçim özellikleriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Dizelerin hece sayıları eşit olmadığından serbest ölçüyle yazılmıştır. B) Dört dizeden oluştuğu için nazım birimi dörtlüktür. C) Hece sayıları belirli bir kalıbı izlediğinden hece ölçüsü kullanılmıştır. D) Dize sonlarındaki ses benzerlikleri çapraz uyak oluşturmuştur. E) Açık ve kapalı heceler düzenlendiğinden aruz ölçüsü kullanılmıştır.

6. Yüreğimde tütüp duran dumandır
Bu hasret bana kalan tek zamandır

Ne varsa yitirdim bir bir yollarda
Şimdi tek dileğim senden amandır

Bu şiirin nazım birimi ve uyak örgüsüyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

A) Nazım birimi beyittir; ilk beyitin iki dizesiyle son dize aynı sesle uyaklıdır. B) Nazım birimi beyittir; her iki beyitte de dizeler kendi arasında uyaklıdır. C) Nazım birimi dörtlüktür; birinci dize üçüncüyle, ikinci dize dördüncüyle uyaklıdır. D) Nazım birimi dörtlüktür; birinci dize dördüncüyle, ikinci dize üçüncüyle uyaklıdır. E) Nazım birimi benttir; dört dizenin de sonu aynı ses grubuyla bitmektedir.

7. I. Sessiz sokaklarda süzülen bir ses
II. Uzun uykularda umudu unuttum
III. Karlı kayalarda kırık bir kanat

Numaralandırılmış dizelerdeki ahenk öğeleriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

A) I. dizede asonans, II. dizede aliterasyon vardır. B) I. dizede aliterasyon, II. dizede asonans vardır. C) II. dizede hem aliterasyon hem asonans vardır. D) III. dizede yalnızca asonans vardır. E) I. ve III. dizelerde yalnızca ünlü yinelemesi vardır.

8. I. Dalın ucundan havalandı bir kuş
Gözümde birikti bir damla yaş
II. Dağların ardında eriyordu kar
Bu yolun sonunda bir umudum var
III. Sabah olmadan uyanmıştı şehir
Gürültüsüyle doldu bütün şehir
IV. Defterin ilk sayfasına bunu yaz
Ne bahar kaldı ömrümde ne yaz
V. Köyün önünden geçiyordu ırmak
Yolcuya gölge veren tek durak

Numaralanmış dize çiftlerinin hangisinde cinaslı uyak kullanılmıştır?

A) I B) II C) III D) IV E) V

9. Akşam serinliği çökmüştü bağlara
Islak bir sis inmişti karşı dağlara

Bu dizelerin sonundaki ses ve ek benzerliğiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

A) "-ağlara" bölümünün tamamı zengin uyaktır; dizelerde redif yoktur. B) "-lara" rediftir, ondan önceki "-ağ" sesleri tam uyaktır. C) "-lara" rediftir, ondan önceki "-ğ" sesi yarım uyaktır. D) "-a" rediftir, ondan önceki "-ğlar" sesleri zengin uyaktır. E) "-ara" rediftir, ondan önceki "-ağl" sesleri zengin uyaktır.

10. Ovaya çöküyor ince bir duman
Vadiyi dolduran sessizlik derin
Bu yolun sonunda beklerdi zaman
Toprakta uyuyan sabahlar serin

Bu dörtlükle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi YANLIŞTIR?

A) Nazım birimi dörtlüktür. B) 11'li hece ölçüsüyle ve 6+5 durakla yazılmıştır. C) Uyak örgüsü çaprazdır. D) Birinci ve üçüncü dizelerdeki ses benzerliği zengin uyaktır. E) İkinci ve dördüncü dizelerde uyağın yanı sıra redif de kullanılmıştır.

Cevap Anahtarı

1-C 2-C 3-D 4-E 5-A 6-A 7-B 8-D 9-B 10-E

8genyks · YKS Hazırlık · sekizgenacademy.com