8genyks sekizgenacademy.com

Cumhuriyet Dönemi Türk Şiiri 3 — Çalışma Kağıdı

Ad Soyad: ______________________ Tarih: 07.10.2026 20 soru AYT Türk Dili ve Edebiyatı

Soru Kitapçığı

Cumhuriyet Dönemi Türk Şiiri 3 — Çalışma Kağıdı

Yazdırma penceresinde "Arka plan grafikleri"ni açık tut

20 soru · gerçek sınav kitapçığı düzeninde · cevap anahtarı son sayfada

Konuya dön

AYT • Türk Dili ve Edebiyatı TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI TESTİ A

Bu testte 20 soru vardır.
Cevaplarınızı kitapçığın sonundaki cevap anahtarı ile karşılaştırınız.

1. 1950'li yıllarda ortaya çıkan İkinci Yeni şiiriyle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

A) Kendinden önceki şiirin sadeliğini sürdürerek onu gündelik konularla genişletmiştir. B) Kendinden önceki sade ve gündelik şiire tepkiyle kapalı bir söyleyiş geliştirmiştir. C) Ortak bir kitabın ön sözünde ilkelerini maddeleştirerek bir bildiriyle ortaya çıkmıştır. D) Şiiri toplumsal bir amaca bağlayarak herkesin anlayabileceği bir dil aramıştır. E) Hece ölçüsünü yeniden benimseyerek şiirde düzenli bir biçime dönmüştür.

2. Bir ıslıkla açılıyor camların uykusu
Saatler eğreti, avuçlarım eski bir liman
Adımı unutmuş bütün sokaklar
Ben bir merdiven boyunca çoğalıyorum

(Yukarıdaki dizeler, bir şiir anlayışını örneklendirmek üzere düzenlenmiştir.)

Bu dizelerin yansıttığı şiir anlayışıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Alışılmadık sözcük birliktelikleriyle kurduğu imgelerle anlamı çağrışıma açtığı B) Gündelik bir yaşantıyı konuşma dilinin doğallığıyla ve süse başvurmadan anlattığı C) Toplumsal bir sorunu somut örnekler üzerinden ele alıp okura ilettiği D) Halk şiirinin söyleyiş kalıplarını serbest dize düzeniyle sürdürdüğü E) Söz sanatlarından kaçınarak nesneleri olduğu gibi adlandırdığı

3. İkinci Yeni'yle ilgili aşağıdaki olgusal bilgilerden hangisi doğrudur?

A) Turgut Uyar, Edip Cansever, Cemal Süreya ve İlhan Berk akımın başlıca adları arasında anılır. B) Akım, üç şairin ortak bir kitapta yayımladığı ön sözle başlamıştır. C) Akımın şairleri, kendilerinden önceki hareketin kadrosunu genişleterek aynı çizgiyi sürdürmüştür. D) Sezai Karakoç ve Ece Ayhan gibi adların şiiri, akımla hiçbir noktada ilişkilendirilmemiştir. E) Akımın şairleri 1941'de bir araya gelerek ilk ürünlerini vermiştir.

4. İkinci Yeni şairlerinin, döneminin toplumcu şiiriyle ilişkisi çoğu kez tartışma konusu olmuştur. Bu tartışmanın çıkış noktası aşağıdakilerden hangisidir?

A) İkinci Yeni şairlerinin toplumcu şairlerle ortak kitaplar yayımlamış olması B) İkinci Yeni'nin, toplumcu şiirin biçim ve ölçü anlayışını sürdürmesi C) İkinci Yeni'nin, toplumsal konuları halk şiiri biçimleriyle işlemesi D) Bireyin iç dünyasına yönelmenin, toplumsal sorunlardan uzaklaşma sayılması E) İkinci Yeni şairlerinin şiirlerinde yalnızca toplumsal konulara yer vermesi

5. İkinci Yeni şiirinde anlamın belirsiz bırakılması, bu şiiri savunanlarca hangi düşünceye dayandırılmıştır?

A) Şiirin, anlatmak istediğini okura doğrudan iletmesi gerektiği B) Anlamın, dizelerdeki sözcüklerin sözlük karşılıklarıyla saptanabileceği C) Kapalılığın, şiirin toplumsal bir amaca bağlanmasını kolaylaştırdığı D) Anlamı sağlayan asıl öğenin, dizelerdeki ses ve ritim düzeni olduğu E) Anlamın şiirde hazır bulunmayıp okurun çağrışımlarıyla kurulduğu

6. İkinci Yeni şiirinde sık görülen "alışılmamış bağdaştırma", olağan durumda bir araya gelmeyen sözcüklerin yan yana getirilmesidir. Bu kullanımın şiirdeki işlevi aşağıdakilerden hangisidir?

A) Söyleyişe, ölçü ve kafiye dışında bir ses düzeni kazandırmak B) Anlatılmak isteneni benzetme yoluyla somutlaştırıp açıklığa kavuşturmak C) Günlük dilin sözcüklerini olduğu gibi şiire taşıyarak doğallık sağlamak D) Dilin alışılmış anlam ilişkilerini kırarak yeni çağrışım alanları açmak E) Şiirde anlatılan durumu belli bir toplumsal olaya bağlamak

7. Garip ile İkinci Yeni'nin şiir anlayışları karşılaştırıldığında, iki akım arasındaki temel ayrımı veren yargı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Biri şiirde ölçü ve kafiye düzenine bağlı kalır, öbürü biçim kurallarını bırakır. B) Biri şiirin konusunu bireye, öbürü toplumsal sorunlara yöneltir. C) Biri şiiri günlük dilin açıklığına, öbürü kapalı bir imge diline yöneltir. D) Biri şiire gündelik konuları getirir, öbürü eski şiirin konularına geri döner. E) Biri dize düzenini korur, öbürü şiiri düzyazıya yaklaştırır.

8. Aşağıdaki üç parça, 1950'li yıllarda yan yana yürüyen farklı şiir tutumlarını örneklendirmek üzere yazılmıştır:

(I)
Eski konakta sararır güz yine
Bir çınar gölgesi düşer avluya
Dedemden kalma bir dua bilirim
Döner gelir her akşam bu sokağa

(II)
Sabah erken kalktım bugün
Çayı demledim, simit aldım
Komşu selam verdi, ben de verdim

(III)
Bir aynanın kenarında eskiyor adım
Kuşlar vapur düdüğü yediler
Çoğul bir gece ağzıma doluyor

Parçalardan biri hece ölçüsüyle kurulmuştur; biri günlük konuşmanın yalınlığına, biri de kapalı bir imge diline yaslanır.

Hece ölçüsüyle kurulan parça ile İkinci Yeni anlayışına yakın duran parça aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?

A) I – III B) II – III C) III – I D) I – II E) II – I

9. İkinci Yeni, ortak bir bildiriye dayanmadığı için bu adla anılan şairlerin şiirleri arasında önemli farklar bulunur: kimi şairde kapalılık dilin kuruluşunu bozmaktan, kimindeyse gündelik olanı alışılmadık bir çerçeveye yerleştirmekten doğar; kimi şair ilerleyen yıllarda toplumsal içeriğe de yaklaşır.

Bu durum, İkinci Yeni'nin niteliğiyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisini gösterir?

A) Şairlerin hiçbir zaman ortak bir dil anlayışında birleşmediğini B) Akımın şiir dilindeki yenileşmeyi tek bir şairin belirlediğini C) Akımın, ortak bir program yerine benzer bir yönelim çevresinde anıldığını D) Şairler arasındaki farkların akımın kısa sürede dağılmasına yol açtığını E) Akımın, şiirde kapalılığı bir kural olarak kabul ettirdiğini

10. 1950'lerde Garip'e tepkiyle beliren kapalı şiirin dil özelliklerini göstermek üzere şu dizeler yazılmıştır:

Ellerinde mavi bir yorgunluk taşıyan
Bir kadın, akşamdı, tuz sayıyordu
Kapılar ki uykusuz, kapılar ki eksik
Ben bir dalgınlığın içinden geçtim

Bu dizelerde aşağıdakilerden hangisi YOKTUR?

A) Ölçü ve uyak düzeni B) Alışılmamış sözcük birliktelikleri C) Ara söz ve eksiltiyle kırılan söz dizimi D) Yinelemeyle kurulan bir iç ses E) Cansız varlıklara insana özgü durumların yüklenmesi

11. Bir şairin şiir serüveniyle ilgili şu bilgiler veriliyor:

1950'lerin başında yayımladığı kitaplarda toplumsal konulara ve coşkulu, destansı bir söyleyişe yönelmiştir. Aynı on yılın sonlarından başlayarak dili alışılmış anlam ilişkilerinden koparan, imgeyi öne çıkaran deneysel bir şiire geçmiş ve İkinci Yeni'nin başlıca adlarından biri sayılmıştır.

Bu bilgiler aşağıdaki şairlerden hangisine aittir?

A) Cemal Süreya B) İlhan Berk C) Sezai Karakoç D) Edip Cansever E) Ece Ayhan

12. İkinci Yeni şairleriyle ilgili aşağıdaki bilgilerden hangisi YANLIŞTIR?

A) Cemal Süreya, aşkı ve bedeni sözcük oyunlarına ve şaşırtıcı imgelere yaslanan bir dille işlemiştir. B) Ece Ayhan, tarihin resmî anlatısının kıyısında kalmış insanlara yönelen, son derece kapalı bir şiir kurmuştur. C) Sezai Karakoç, akımın imge anlayışına yakın dururken şiirini metafizik ve dinî bir dünya görüşüyle beslemiştir. D) Edip Cansever, kişileri konuşturmaktan kaçınıp şiirini tek bir lirik sesin iç dökümüyle sınırlamıştır. E) Turgut Uyar, kent insanının yalnızlığını ve bunalımını alışılmamış imgelerle dile getirmiştir.

13. "İkinci Yeni" adlandırmasıyla ilgili olarak,

I. Ad, akımın şairlerinden biri tarafından değil, bir eleştirmen tarafından konmuştur.
II. "İkinci" nitelemesi, Garip hareketinin "Birinci Yeni" sayılmasından kaynaklanır.
III. Ad, şairlerin ortak imzalı bir bildiride kendilerini tanımlamak için seçtikleri bir başlıktır.
IV. Adlandırma, bu şairlerin Garip'in yolunu aynen sürdürdüğü kanısına dayanır.

yargılarından hangileri doğrudur?

A) I ve III B) II ve IV C) I, II ve IV D) I ve II E) III ve IV

14. Cumhuriyet Dönemi Türk şiirine ilişkin aşağıdaki gelişmeler verilmiştir:

I. Bir eleştirmenin, Garip'ten sonra beliren kapalı şiiri "İkinci Yeni" adıyla anması
II. Üç şairin ortak kitabının ön sözünde şiirde ölçü, uyak ve söz sanatlarına karşı çıkılması
III. Hisar dergisinin, ölçülü ve geleneğe bağlı bir şiiri savunan bir çevre oluşturarak yayına başlaması
IV. Mavi dergisi çevresinde Garip'in yalınlığına karşı çıkan bir hareketin belirmesi

Bu gelişmelerin gerçekleşme sırası aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

A) II – III – I – IV B) III – II – IV – I C) II – III – IV – I D) II – IV – III – I E) III – IV – II – I

15. Aşağıdaki eser–şair eşleştirmelerinin hangisinde şair, İkinci Yeni şairleri arasında ANILMAZ?

A) Üvercinka – Cemal Süreya B) Dünyanın En Güzel Arabistanı – Turgut Uyar C) Umutsuzlar Parkı – Edip Cansever D) Bakışsız Bir Kedi Kara – Ece Ayhan E) Sisler Bulvarı – Attilâ İlhan

16. Divan şiiri de İkinci Yeni şiiri de "kapalı" bir şiir olarak nitelenir.

Bu iki şiirdeki kapalılık arasındaki temel ayrım aşağıdakilerden hangisidir?

A) Divan şiirinde kapalılık yabancı kökenli sözcüklerden, İkinci Yeni'de yerli sözcüklerin seçilmesinden doğar. B) Divan şiirinde kapalılık ortak mazmun bilgisiyle çözülür; İkinci Yeni'de anlam kişisel çağrışıma açıktır. C) Divan şiirinde kapalılık ölçünün zorlamasından, İkinci Yeni'de ise ölçünün terk edilmesinden kaynaklanır. D) İkisinde de kapalılık ortak bir simge sözlüğüne dayanır; ayrım yalnız sözcüklerin kökenindedir. E) Divan şiirinde kapalılık konunun dinî olmasından, İkinci Yeni'de konunun bireysel olmasından doğar.

17. İkinci Yeni şiirinin dil ve anlatım tutumuyla ilgili olarak:

I. Şiir dilini, günlük dilin anlam ilişkilerini zorlayarak yenilemeyi amaçlar.
II. Şiirin konusunu, gündelik yaşamdan seçilmiş sıradan olaylarla sınırlar.
III. Söz dizimini alışılmışın dışına çıkararak söyleyişe kapalılık kazandırır.
IV. Anlamı belirginleştirmek amacıyla imge ve benzetmelerden kaçınır.

yargılarından hangileri doğrudur?

A) I ve II B) I ve III C) II ve III D) II ve IV E) III ve IV

18. Aşağıdaki dizeler, İkinci Yeni şiirinin söyleyişini örneklendirmek üzere yazılmıştır:

Bir kuyunun dibinde unuttum sesimi
Akşam tuzlu bir ekmek gibi bölündü
Eylül avuçlarımda
Kimse sormadı kapıların yaşını

Bir öğrenci, "Dizelerden ikisi aynı sayıda heceden oluştuğuna göre bu şiir hece ölçüsüyle yazılmıştır." yargısını ileri sürüyor.

Dizelerin sırasıyla hece sayıları ve öğrencinin yargısına ilişkin değerlendirme aşağıdakilerin hangisinde birlikte doğru verilmiştir?

A) 13, 12, 7, 12 — Yargı doğrudur; eşit heceli iki dize ölçünün varlığını gösterir. B) 12, 12, 7, 12 — Yargı doğrudur; dizelerin çoğunluğu on iki hecelidir. C) 13, 12, 7, 12 — Yargı yanlıştır; dize uzunlukları eşitlenmemiş, şiir ölçüsüz kurulmuştur. D) 13, 12, 8, 12 — Yargı yanlıştır; dizelerin uzunluğu imgenin ağırlığına göre ayarlanmıştır. E) 12, 12, 7, 12 — Yargı yanlıştır; yalnız üçüncü dize ölçüyü bozduğu için şiir serbest sayılır.

19. Camdan bakınca uzuyor bütün adlar
Bir su sesi bırakmışlar masanın üstüne
Yorgun, ellerinde eylül taşıyan adamlar
Geçip gider sözcüklerin arasından

(Yukarıdaki dizeler, bir söyleyiş özelliğini örneklendirmek üzere düzenlenmiştir.)

Bu dizelerde şairin söz dizimine ilişkin tutumu aşağıdakilerden hangisidir?

A) Dizeleri kurallı cümle düzenine bağlı kalarak kurması B) Söz dizimini halk söyleyişindeki hazır kalıplara doğru yaklaştırmış olması C) Cümleleri kısa tutup konuşma dilinin sıralanışını izlemesi D) Dizeleri, öğeleri belirgin bir öykü akışına göre sıralaması E) Cümle öğelerini olağan sıranın dışına taşıyıp söyleyişi güçleştirmesi

20. İkinci Yeni, Garip'in yalınlığına tepki olarak doğmuş; bununla birlikte Garip'in Türk şiirinde açtığı bazı yolları kapatmamış, onlardan yararlanmayı sürdürmüştür.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi, İkinci Yeni'nin Garip'ten devraldığı kazanımlar arasında SAYILAMAZ?

A) Ölçü ve uyağın şiir için zorunlu sayılmaması B) Geleneksel nazım biçimlerine bağlı kalınmaması C) Kent yaşamının ve sıradan insanın çevresinin şiire girebilmesi D) Hazır benzetme kalıplarının ve şairane klişelerin dışlanması E) Şiir dilinin, konuşma dilinin anlaşılır söz dizimine yaslanması

TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI TESTİ BİTTİ.

CUMHURİYET DÖNEMİ TÜRK ŞİİRİ 3 — ÇALIŞMA KAĞIDI CEVAP ANAHTARI

TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI

1-B 2-A 3-A 4-D 5-E 6-D 7-C 8-A 9-C 10-A

11-B 12-D 13-D 14-C 15-E 16-B 17-B 18-C 19-E 20-E

8genyks · YKS Hazırlık · sekizgenacademy.com