Sıfat Çekimi — Belirsiz Artikelden Sonra

Belirsiz Artikelden Sonra Sıfat Çekimi (Gemischte Deklination)

Sıfat, önünde ein, eine, ein gibi belirsiz artikeller veya kein, mein, dein, sein, ihr, unser, euer, Ihr gibi iyelik zamirleri bulunduğunda karma çekim (gemischte Deklination) alır. Bu çekime karma denmesinin sebebi, bazı durumlarda güçlü çekimin (starke Deklination), bazı durumlarda ise zayıf çekimin (schwache Deklination) eklerinin kullanılmasıdır.

Neden Karma?

Belirsiz artikel "ein", eril Nominativ tekilde ve nötr Nominativ/Akkusativ tekilde hiçbir ek almaz (ein, ein). Bu durumda cinsiyet bilgisini kim taşıyacak sorusu ortaya çıkar; işte bu üç noktada görevi sıfat üstlenir ve der-word tipi güçlü ekler alır: eril Nominativ'de -er, nötr Nominativ/Akkusativ'de -es. Geri kalan tüm durumlarda ise zayıf çekimdeki gibi -e veya -en kullanılır.

Karma Çekim Tablosu

Nominativ: ein + sıfat-er (eril); eine + sıfat-e (dişil); ein + sıfat-es (nötr); meine + sıfat-en (çoğul)
Akkusativ: einen + sıfat-en (eril); eine + sıfat-e (dişil); ein + sıfat-es (nötr); meine + sıfat-en (çoğul)
Dativ: einem/einer/einem + sıfat-en (tüm cinsiyetler); meinen + sıfat-en (çoğul)
Genitiv: eines/einer/eines + sıfat-en (tüm cinsiyetler); meiner + sıfat-en (çoğul)

Dikkat edilirse çoğulda "ein" biçimi zaten yoktur; ancak kein ve iyelik zamirlerinin (mein, dein...) çoğul biçimleri (keine, meine...) vardır ve bu çoğul biçimlerden sonra sıfat her zaman zayıf çekimdeki gibi -en alır.

Örnek Cümleler

Er ist ein guter Freund von mir.

↳ O, benim iyi bir arkadaşımdır.

Ich habe einen guten Freund in Berlin gefunden.

↳ Berlin'de iyi bir arkadaş buldum.

Das ist eine schöne Stadt mit einer langen Geschichte.

↳ Bu, uzun bir tarihe sahip güzel bir şehirdir.

Meine kleinen Kinder gehen noch nicht zur Schule.

↳ Küçük çocuklarım henüz okula gitmiyor.

İpucu: Kısa yol: "ein" nerede çıplak kalıyorsa (eril Nominativ, nötr Nominativ/Akkusativ) sıfat orada -er veya -es alır; artikel zaten bir ek taşıyorsa (einen, einem, einer, eines) sıfat -en alır.

Dikkat: "ein kleines Kind" (nötr, Nominativ/Akkusativ, -es) ile "ein kleiner Junge" (eril, Nominativ, -er) sık karıştırılır; çünkü ikisi de "ein" ile başlar. Doğru eki seçmek için isim önce mutlaka cinsiyetiyle (der Junge eril, das Kind nötr) tanınmalıdır.

YDS/YÖKDİL sınavlarında bu konu genellikle bir ismin cinsiyetinin bilinmesini gerektiren çeldiricilerle sorulur; bu yüzden sık kullanılan isimlerin cinsiyetini (der/die/das) ezbere bilmek karma çekim sorularının çözümünde belirleyicidir.