Journal of Spatial Planning and Design (SPlanDes) çift-kör hakemli, bilimsel ve açık erişimli bir e-dergidir. Dergide Türkçe veya İngilizce makaleler yayınlanır. Dergiye gönderilen makaleler için değerlendirme ve başvuru ücreti alınmaz ve yılda iki kez yayınlanır. Dergi, mimarlık, iç mimarlık, peyzaj mimarlığı, kentsel tasarım ve şehir ve bölge planlama, plastik sanatlar, grafik tasarım vb. konulardaki yazıları kabul etmektedir. İlgilenen tüm araştırmacılar açık erişim makalelerini ücretsiz okuyabilir, indirebilir ve/veya yazdırabilir. e-ISSN:2792-050X Editör: Prof. Dr. Öner DEMİREL
ingilizce Sürdürülebilir Tarım, Agroekoloji ve Çevre Koruma
Günümüzde sürdürülebilir tarımsal üretimin sağlanması; ürün kalitesinin artırılması yoluyla gelirin yükseltilmesi, minimum girdi kullanımıyla çevresel zararların azaltılması, yeterli miktarda ve besin değeri yüksek gıdaların üretilmesiyle gıda güvenliğinin sağlanması ve doğal kaynakların korunması açısından öncelikli hale gelmiştir. Sürdürülebilir tarım; yeterli miktar ve kalitede üretimi hedefleyen ekonomik amaçları, tarımsal üreticilerin yaşam kalitesini artırmayı amaçlayan sosyal hedefleri ve doğal kaynakların etkin kullanımıyla çevresel kirliliğin azaltılmasını hedefleyen çevresel amaçları kapsayan bütüncül bir yaklaşımdır. Bu hedeflere hassas (akıllı) tarım teknolojilerinin uygulanmasıyla ulaşılabilmektedir. Ekolojik bir tarım uygulaması olan agroekoloji, yerel gıda sistemi deneyimlerine dayanan ve konvansiyonel tarım sistemlerine alternatif olarak ortaya çıkan sürdürülebilir bir yaklaşımdır. Tarladan sofraya uzanan tüm süreçleri kapsayan agroekoloji, yalnızca bir üretim yöntemi değil; aynı zamanda bir bilim dalı ve toplumsal harekettir. Rejeneratif tarım ve permakültür gibi çevre dostu uygulamaları içeren agroekolojik yaklaşım, ekonomik ve sosyal sürdürülebilirliği desteklerken toprak, su ve gıda kaynaklarının korunmasını ve ekolojik duyarlılığı esas alan bir gıda sistemini hedeflemektedir.
Telif Hakkı (c) 2024 Sekizgen Academy https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0
Amasya Üniversitesi Yerleşkelerinde Peyzaj Bitki Veri Tabanının Oluşturulması Üzerine Bir Çalışma
Üniversiteler, yalnızca eğitim-öğretim yapılan kurumlar değil, kentlerin sosyo-kültürel, ekonomik ve ekolojik gelişimine katkı sağlayan önemli kentsel odaklardır. Bu kurumların mekânsal yapısı, barınma, dinlenme, yeme-içme ve rekreasyon gibi farklı işlevleri bir araya getiren açık, yarı açık ve kapalı alanların bütüncül planlamasını gerektirir. Bu yaklaşımın temel bileşenlerinden biri bitkisel tasarımdır. Bitkiler, kampüslerde yalnızca estetik değil, aynı zamanda mikroklimayı düzenleme, biyolojik çeşitliliği destekleme, psikolojik iyileşmeyi teşvik etme ve sürdürülebilir çevreler oluşturma açısından önemli rol oynar. Bu çalışmada, Amasya Üniversitesi yerleşkelerindeki bitki türleri belirlenmiş ve veriler ArcGIS 10.8 ile işlenerek dijital bir bitki veri tabanı oluşturulmuştur. Bu veri tabanı, mevcut bitkisel çeşitliliğin izlenebilirliğini artırmakta ve gelecekteki peyzaj tasarımı, yönetimi ve planlama çalışmalarına bilimsel temel sağlamaktadır. Ayrıca uzun vadede, peyzaj yönetimi, bitkisel bakım ve ekolojik farkındalık çalışmalarına da katkı sağlaması hedeflenmektedir.
Cultural Landscape Assessment of the Historic Isparta Railway Station and The Converted Isparta Millet Park
Today, actions aimed at adding value to the city's economy, landscape and ecosystem through areas that are currently unused but possess historical and cultural heritage value are becoming increasingly important. In this context, the historic Isparta Train Station has been transformed from an unused space into an important cultural and public landscape space through the Isparta Millet Garden concept. The Historic Isparta Railway Station holds an important place in Isparta's history and, in combination with the People's Garden, plays a significant role in terms of tourism and recreation. This study will highlight the historical process of the Historic Isparta Train Station and emphasise its importance for the city of Isparta. It will analyse the implemented People's Garden design concept, spatial sustainability, building structure, materials used, fixtures and furniture, plant design, lighting, water usage, energy usage, infrastructure design, accessibility, and user usability. The importance of the space in terms of cultural landscape will be examined.
Sağlıklı Şehirler İçin Peyzaj Tasarımı: Fiziksel ve Ruhsal Sağlık Üzerindeki Etkiler
Peyzaj tasarımının sağlıklı şehirler üzerindeki etkilerini, fiziksel ve ruhsal sağlıkla ilişkisini çeşitli açılardan incelemektedir. Sağlıklı şehirlerin, vatandaşların temel ihtiyaçlarının kesintisiz karşılandığı ve hava kalitesi, temiz su, güvenli gıda temini gibi unsurların sağlandığı alanlar olduğu belirtilmektedir. Peyzaj tasarımının, doğal ve kültürel unsurların birleşimiyle oluşan geniş bir çevresel bütün olduğu vurgulanırken, yeşil alanların stres, depresyon ve kaygı gibi ruh sağlığı sorunlarını azaltarak genel yaşam kalitesini artırdığı ifade edilmektedir. Kentsel planlamada su, gıda ve arazi kapasitelerinin dikkate alınmasının, sürdürülebilir kentsel yenileme ile karbon salınımının azaltılmasının, su ve enerji kaynaklarının yeniden kullanılmasının ve biyolojik çeşitliliğin desteklenmesinin önemini vurgulamaktadır. Ayrıca, doğayla temasın insan sağlığı üzerindeki olumlu etkilerine dair araştırmalar incelenerek, doğanın stresi azalttığı, mutluluğu artırdığı ve zihinsel yorgunluğu hafiflettiği belirtilmektedir. Peyzaj tasarımının sağlıklı şehirler için vazgeçilmez bir unsur olduğu ve insanların fiziksel ve ruhsal sağlığı üzerinde önemli etkileri olduğu vurgulanmaktadır.
Amasya’nın Kentleşme Dinamikleri: Topografya ve Nehir Topoğrafyası Tarafından Şekillenen Doğrusal Kent Gelişimi
Türkiye’nin tarihsel açıdan önemli kentlerinden biri olan Amasya, özgün kentleşme biçimini büyük ölçüde eşsiz topoğrafyası ve akarsu coğrafyası tarafından şekillendirilmiş bir şekilde sergilemektedir. Şehir, dik yamaçlarla çevrili dar bir vadinin içinde yer almakta ve merkezinden Yeşilırmak Nehri geçmektedir. Bu doğal yapı, yerleşim alanlarının genişlemesini kısıtlamış ve vadi tabanına bitişik sınırlı düz alanlar boyunca, nehir kenarına paralel olarak uzanan doğrusal bir kentsel gelişim modelinin oluşmasına yol açmıştır. Radyal biçimde yayılan kentlerin aksine, Amasya’nın kentsel büyümesi, kültürel, konut ve altyapısal unsurların vadi koridoru boyunca yönlenmiş doğrultulu bir gelişim göstermektedir. Bu kısıtlamalar, yatay büyümeyi sınırlamakla birlikte, yoğun bir kentsel morfoloji ve yapılaşmış çevre ile doğal peyzaj arasındaki yakın bütünleşmeyi teşvik etmiştir. Bu doğrusal kentleşme biçimi, topoğrafya ile insan yerleşimi arasındaki güçlü karşılıklı bağımlılığı göstermesinin yanı sıra, ekolojik hassasiyet, taşkın riski ve Amasya’nın zengin kültürel peyzajının korunmasını gözeten sürdürülebilir planlama yaklaşımlarına duyulan gereksinimi de vurgulamaktadır. Sürdürülebilir kalkınma çerçevesinde, Amasya’nın kentsel formunun analiz edilmesi, tarihsel kentlerin coğrafi kısıtlamalara uyum sağlama stratejilerini nasıl geliştirdiğine ve kültürel miras ile çağdaş kentsel gereksinimler arasında nasıl bir denge kurduğuna ilişkin değerli çıkarımlar sunmaktadır.
İmar Barışı Uygulamasının Gecekondu Sorununa Etkisi: Türkiye’de Düzenlemeler, Akademik Yaklaşımlar ve Politika Tartışmalarına Yönelik Bir Değerlendirme
Bu çalışma, Türkiye’de uzun yıllardır uygulanan imar afları ve son olarak 2018’de yürürlüğe giren İmar Barışı düzenlemesinin gecekondu sorunu üzerindeki etkilerini literatür temelli bir inceleme ile değerlendirmektedir. Türkiye’de 1940’lardan itibaren hızla artan gecekondu olgusu, farklı dönemlerde çıkarılan yasal düzenlemeler ve af politikaları ile yönlendirilmiş, özellikle 775 sayılı Gecekondu Kanunu, 1980 sonrası kapsamlı imar afları ve 2018 İmar Barışı uygulaması, bu sürecin kritik dönüm noktalarını oluşturmuştur. Literatür bulguları, imar aflarının bir yandan mülkiyet sorunlarının çözülmesine ve bazı haneler için mekânsal güvencenin artmasına katkı sağladığını, diğer yandan ise kaçak yapılaşmayı teşvik ederek planlama sistemini zayıflattığını, kentsel adalet sorunlarını derinleştirdiğini ve devletin hukuk uygulama kapasitesini aşındırdığını göstermektedir. İmar Barışı’nın özellikle büyük kentlerde yoğunlaşan kayıt dışı yapı stokunu yasallaştırması, uzun vadede gecekondu üretimini durdurmaktan ziyade meşru bir seçenek olarak yeniden ürettiği yönünde eleştirilmektedir. Çalışma, Türkiye’de imar affı politikalarının gecekondu sorununu çözmekte yetersiz kaldığını ve kalıcı çözümün bütüncül bir konut politikası, sosyal konut üretimi ve güçlü bir planlama sistemiyle mümkün olabileceğini ortaya koymaktadır.
Kültürel Peyzajların Korunması Bağlamında Biyokültürel Hafızanın Rolünün Araştırılması
Biyokültürel değerler, kültürel peyzajların geçmişindeki sosyo-ekolojik etkileşimleri anlamada kritik bir rol oynar ve bu nedenle daha fazla araştırmayı hak etmektedir. Bu çalışma, biyokültürel değerlerin yerli halk ve geleneksel bilgi tarafından yönetilen bir peyzajda korunduğu, aksi takdirde bozulacağı varsayımına dayanmaktadır. Bu çalışma, savaş koşulları nedeniyle topluluk yönetiminden kopmuş ve son zamanlarda yeniden canlandırılmış, Çerkes halkı tarafından geleneksel bilgilerine dayalı olarak dağ ormanlarında yapılan ıslah çalışmalarıyla oluşturulan bir kültürel peyzajın bozulmasını incelemektedir. Çalışma, Biyokültürel Çeşitlilik, Biyokültürel Miras, Kültürel Kopukluk ve Biyokültürel Bellek kavramlarını kullanarak Çerkes Orman Bahçeleri örneğinin bir değerlendirmesini sunmaktadır. Literatür taramasına dayanan bu çalışma, bir eylem reçetesi olmaktan ziyade, söz konusu kavramlar hakkında düşünmeye bir davet ve korunmayı hak eden kültürel peyzajların bazı değerlerini korumak için akademik bilgiye bir katkı olarak tasarlanmıştır.
Döngüsel Ekonomiden Döngüsel Su Sistemlerine: Literatürde Kavramsal Evrim ve Yönetişim Yaklaşımları
Bu çalışma, döngüsel ekonomi ve döngüsel su ekonomisi kavramlarını tarihsel, kuramsal ve stratejik çerçevede ele almaktadır. Literatürdeki döngüsel ekonomi yaklaşımları, doğrusal üretim-tüketim modellerine alternatif olarak geliştirilen; kaynakların verimli kullanımı, atık üretiminin azaltılması ve kapalı döngü sistemlerin tasarımını esas alan bir yaklaşımdır. Döngüsel su ekonomisi ise bu ilkeleri su yönetimine uyarlayan çok boyutlu bir model olarak öne çıkıyor; suyun fiziksel geri kazanımının ötesinde enerji, besin ve materyal geri kazanımı, altyapı verimliliği, sosyal kapsayıcılık ve iklimsel dirençlilik gibi bileşenleri kapsamaktadır. Scopus veri tabanında gerçekleştirilen bibliyometrik analizler, döngüsel ekonomi literatüründe su temalı çalışmaların sınırlı kaldığını ortaya koymuştur. Bu bağlamda, dayanıklı ve kapsayıcı hizmetler, atık ve kirliliğin azaltılması ile doğal sistemlerin korunmasına odaklanan WICER (Water in Circular Economy and Resilience) modeli ile döngüsel su ekonomisinin uygulanmasına yönelik stratejiler değerlendirilmiştir. Çalışma, yalnızca literatüre katkı sunmakla kalmamakta; aynı zamanda uygulayıcı ve politika yapıcılar için bütüncül, çok ölçekli ve dirençli bir su yönetimi çerçevesi sunmaktadır. Anahtar Kelimeler: Döngüsel ekonomi, döngüsel su ekonomisi, WICER modeli, su yönetimi, sürdürülebilir stratejiler
Telif Hakkı (c) 2025 Sekizgen Academy https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0
Türkı̇ye’de Karayollarında Erozyon Kontrolünde Kullanılan Yöntemler ve Bı̇tkı̇ler
Erozyon, yerkabuğundaki toprak parçalarının su, rüzgar, buz ya da yerçekimi gibi doğal etmenler veya insan faaliyetleriyle yerinden taşınması sürecidir. Bu süreç, özellikle karayolları çevresinde dik eğimli arazilerde ve çıplak toprak yüzeylerinde daha belirgin hale gelir. Karayolları, doğal ekosistemleri önemli ölçüde değiştirerek erozyon riskini artıran mühendislik projeleridir. Türkiye’de özellikle Orta Anadolu, Doğu Anadolu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde su ve rüzgar erozyonu yaygın olarak görülmektedir. Bu çalışmada, Türkiye'deki karayollarındaki erozyonun nedenleri ve etkileri, erozyon kontrol yöntemleri ve bu alanda kullanılan bitkiler üzerinde durulmuştur. Karayolu yapımı sırasında doğal bitki örtüsünün kaybı, toprak yapısının bozulması ve suyun doğal akışının değişmesi gibi faktörler erozyon riskini artıran başlıca etmenlerdir. Erozyon kontrolü, karayollarının stabilitesinin sağlanması, altyapı güvenliğinin korunması ve çevresel sürdürülebilirliğin sağlanması açısından büyük önem taşır. Türkiye’de uygulanan erozyon kontrol yöntemleri arasında bitkilendirme, geomatik yöntemler, biyoteknik çözümler ve mühendislik yapıları yer almaktadır. Bu yöntemlerin etkinliği, bölgesel stratejilerle desteklenen entegre bir yaklaşım benimsenerek artırılabilir. Türkiye’deki başarılı erozyon kontrol projeleri, özellikle Orman Genel Müdürlüğü ve Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen ağaçlandırma çalışmaları ve diğer önleyici projelerle örnek teşkil etmektedir.
Re-functioning for Sustainable Cultural Heritage, A Workshop on “Cenani Mansion”
With the growth of cities, it has become inevitable for areas and structures that have lost their function in the center to transform together with their environment and gain different functions. Each of the structures with different functions in the historical surroundings of the cities is a cultural heritage as it carries the traces of the period in which they were built. For sustainable cultural heritage, the social, cultural, historical and architectural values ​​of these structures must be preserved and thus transferred to future generations. Re-functioning in historical texture is an important area of ​​interior design. Due to the importance of the subject, an experimental workshop was conducted with the participation of 12 students within the scope of the Interior Space Organization elective course of the Department of Architecture at Gaziantep University. This study covers the re-functioning of the Cenani Mansion, which is in the historical city center of Gaziantep, to sustain its cultural heritage. At the end of the workshop, interior designs that consider the preservation of the historical texture and the existing structure were revealed. It has been determined that the theoretical knowledge transferred to the participant students throughout the process, workshops and their own researches are reflected in the final theoretical product of this workshop, it is aimed to gain design practices in order to think about the protection of historical buildings, which are our cultural heritage, and to function them with the right architectural solutions.
GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE İSTANBUL ULAŞIM SİSTEMİ ÜZERİNE DÜŞÜNCELER (İSTANBUL AVRUPA YAKASINDAN ANADOLU YAKASI ULAŞIMINDA OLUŞAN SORUNLAR)
Ulaşım ilk insandan günümüze en önemli ihtiyaçlardandır, şöyle ki yer değiştirmek, eşya taşımak vb. işlevler için önemlidir. Bilindiği gibi kentler, insan yaşamında gereksinimlerinin karşılanarak yaşam kalitesinin artırılması için kentsel alanlarda günlük yaşamın gereği kullanım alanları ilişkisi zorunluluk içerir. Bu bağlamda İstanbul’un 1970’li yıllardaki Ulaşım sistemindeki sorunlar üzerine Mimarlık Fakültesi Şehircilik Alanındaki Mastır Programı Yüksek Lisans Tez konusu üzerine yazılmış bulunan “İstanbul Kadıköy’de Yerel Bir Ulaşım Sistemi Araştırması” konulu çalışma 1976 yılında yapılmıştır. Çalışmanın yapıldığı tarihte kentleşmenin yarattığı ortaya konan sorunların günümüzdeki durum ile karşılaştırılarak, çözümde ve devam eden mevcut durumdaki sorunların ve tespitlerin ortaya konması bağlamında çözüm önerileri sunulmaktadır.
Telif Hakkı (c) 2023 Sekizgen Academy https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0
Evrensel Tasarım İlkelerine Dayalı Olarak Sakarya Karaman Engelsiz Millet Bahçesi Üzerine Bir Analiz
Engelli bireyler, fiziksel, zihinsel, duygusal veya duyusal kapasitelerinde sınırlamalar yaşarlar ve bu durum, günlük faaliyetleri ve etkileşimleri yönetebilmek için destek veya özel düzenlemeler gerektirebilir. Bu zorluklar, hareketlilik, görme, işitme, bilişsel yetenekler veya iletişim alanlarında olabilir. Tasarım perspektifinden bakıldığında, çevrelerin, ürünlerin ve hizmetlerin erişilebilir ve kullanılabilir olmasını sağlamak, engelli bireylerin karşılaştığı çeşitli ihtiyaç ve zorlukları ele almak son derece önemlidir. Dahil etmeyi teşvik etmek ve toplumsal eşitliği desteklemek için tasarımcılar, evrensel tasarım ilkeleri ve erişilebilirlik standartlarını ön planda tutmalıdır. Bu çalışma, Sakarya Karaman Engelsiz Millet Bahçesi'nin erişilebilirliğini evrensel tasarım ilkeleri açısından değerlendirmektedir. Park, bu ilkelere uygun olarak engelsiz bir ortam olarak tasarlanmış olsa da, birkaç önemli eksiklik tespit edilmiştir. Değerlendirme, parkın adil kullanım, güvenlik ve emniyet, fiziksel çabanın minimuma indirilmesi ve yollar için uygun boyutlar ve alanlar gibi temel ilkelere tam olarak uymadığını ortaya koymuştur. Bu eksiklikler, parkın engelli bireylerin ihtiyaçlarını etkili bir şekilde karşılayabilmesi için gerekli değişikliklerin uygulanması adına kapsamlı bir yeniden değerlendirme yapılması gerektiğini vurgulamaktadır.
TARİHİ YAPILARIN CANLANDIRILMASINDA MEKÂNSAL BELLEĞİN ROLÜ
Tarihi yapılar, sadece fiziksel varlıklar değil, aynı zamanda içinde barındırdıkları kültürel, sosyal ve psikolojik anlam katmanlarıyla geçmişin canlı tanıklarıdır. Bu yapılar, içinde yaşayan insanların deneyimlerini, inançlarını ve yaşam tarzlarını yansıtan mekânsal bir bellek taşır. Mekânsal bellek ise, bireylerin ve toplulukların mekânlarla kurdukları duygusal ve anlamsal bağların toplamıdır. Bu bağlar, mekânın fiziksel özellikleri, kullanımı, içinde yaşanan olaylar ve bu olaylarla ilişkili olan duygular aracılığıyla oluşur. Mekânsal bellek, bireylere kimlik ve aidiyet duygusu verirken, topluluklara da ortak bir geçmiş ve gelecek sunar. Bu doğrultuda mekânsal bellek, bir yapının fiziksel özellikleri, kullanımı ve içinde yaşanan olaylar aracılığıyla oluşan ve gelecek nesillere aktarılan bir hafıza türüdür. Tarihi yapılar, içinde barındırdıkları mekânsal bellek sayesinde geçmişle gelecek arasında bir köprü görevi görür. Bu yapılar, kültürel mirasımızın önemli bir parçasıdır ve korunmaları gerekmektedir. Günümüzde, tarihi yapıların korunması ve gelecek nesillere aktarılması büyük önem taşımaktadır. Bu bağlamda, tarihi yapıların canlandırılması hem yapıların fiziksel olarak korunmasını hem de mekânsal belleğin yaşatılmasını sağlayan önemli bir yöntemdir. Tarihi yapıların canlandırılması, bu yapıların günümüz yaşamına entegre edilerek yeni işlevler kazandırılması ve böylece hem yapıların korunması hem de toplumun kültürel hayatına katkı sağlanması anlamına gelir. Bu çalışmada, tarihi yapılarda mekânsal belleğin izlerinin önemi ve günümüz tarihi yapıların canlandırılmasında mekânsal belleğinin öneminin üzerinde durulmuştur.
MEKÂNSALIK, KAMA MUTA VE TASARIM: BİR MODEL ÖNERİSİ
Bu çalışma, mekânsal dinamikler ile Kama Muta deneyimi arasındaki ilişkiyi keşfeden teorik bir çerçeve sunmaktadır. Kama Muta, genellikle sanat ve performans gibi sosyal bağlamlarda yaşanan ani ve yoğun bir duygusal tepki olarak tanımlanır (Fiske, Schubert ve Seibt, 2016). Bu çalışmada, Kama Muta'nın mekânsal dinamiklerin duygusal ve duyusal etkilerini anlamak için kavramsal bir araç olarak işlev görebileceği hipotez edilmektedir. Araştırma, Lefebvre, Soja, Harvey ve Massey'nin teorilerine dayanmaktadır. Çalışma, aidiyet, hafıza, öznelik, sosyal sermaye ve ilişkisellik gibi dinamiklerin, kültürel alanlarda, özellikle sahne sanatları mekânlarında Kama Muta deneyimini nasıl güçlendirdiğini incelemektedir. İstanbul’un Kadıköy ilçesi ve alternatif tiyatro sahneleri bir örnek vaka olarak kullanılarak, eşzamanlı mekânsal dinamiklerin bu duygusal tepkiyi derinleştirmek için nasıl etkileşime girebileceği keşfedilmektedir. Önerilen bu model, mimarlık ve şehir planlama alanlarında gelecekteki araştırmalara rehberlik etmeyi ve mekânın duygusal ve sosyal boyutlarını içeren estetik ve kullanıcı odaklı tasarım stratejilerinin geliştirilmesine katkı sağlamayı amaçlamaktadır.
UNESCO DÜNYA MİRASI DİYARBAKIR SURLARI VE HEVSEL BAHÇELERİ DİCLE VADİSİ : DOĞAL, KÜLTÜREL, TARİHİ VE ARKEOLOJİK DEĞERLERİ
4 Temmuz 2015 tarihinde 39. BM Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü (UNESCO) Dünya Miras Komite toplantısı, Almanya'nın ev sahipliğinde Bonn kentinde gerçekleşti. Toplantıda, Türkiye'den Efes ve Diyarbakır Surları ile Hevsel Bahçeleri'nin "Dünya Kültür Mirası" listesine alınıp alınmaması konusu da görüşüldü. Toplantıda Diyarbakır Surları ve Hevsel Bahçeleri'nin “Kültürel Peyzaj” olarak Unesco Dünya Kültür Mirası listesine alınmasına karar verildi.
ŞEHIR MERKEZLERİ PLANLAMASINA EKOLOJİK YAKLAŞIM
Eski ve yeni şehir merkezlerinin planlamasında “Ekolojik Yaklaşım (EKOMİA)” ; şehrin konum, iklimsel verilerine bağlı olarak var olan doğal/ekolojik verilerin değerlendirilmesi, geliştirilmesi, merkezlerde madde ve enerjinin tasarrufu, alt yapının çevre duyarlı olarak sağlıklaştırılması, atıkların geri kazandırılması gibi, çevre dostu, “Sürdürülebilir Bir Merkez Planlaması” anlayışının araştırılmasını amaçlamaktadır.
Fotoğraf Sanatının Nft’ye Uzanan Serüveni
Bu çalışma ile fotoğraf alanının gelenekselden, dijital ortama ve NFT’ye olan süreci ele alınmaktadır. Yeni medya insanlığın bilgi ve içerik üretimi anlayışına, geleneksel medya ile kıyaslandığında, büyük bir değişim getirmiştir. Artık üretilen her bilgi ve içerik saniyeler içinde tüm dünya tarafından izlenebilmektedir. Gelişen teknolojinin sanat üretimi ve tüketimi üzerindeki büyük etkisi de gözlemlenebilmektedir. Bu durum yeni sanat üretimi ve tüketimi stratejilerini gündeme getirmiş, sanat ürünlerine farklı bir bakış açısı kazandırmıştır. Sanatın görünürlüğü belirgin bir biçimde artmış, üretim, çoğaltım ve satış fikri güncellenmiştir. Yeni medya sanatı ile geleneksel sanat anlayışında var olan sanat eserinin biricikliği kavramını dijital ortama adapte edilmiş, dönüştürülmüştür. Fotoğraf sanatı bütün bu değişimin merkezinde, toplum yaşamının bir parçası olarak, yeni medya ile evrilmiş günümüzdeki yapısına ulaşmıştır. Galeriler yeni medya ile dijital ortama taşınmıştır. Bu durum fotoğraf alanında dijital pazarlar oluşmasını sağlayarak satışların internet ortamında yapılmasını olanaklı hale getirmiştir. Yeni medya ile ortaya çıkan blokzincir teknolojisi ise topluma açık ve aracısız bir dijital sistem sunarak sanal para ile yapılan satışlarla insanlığın ticarete bakış açısını değiştirmiştir. Sanatın sanal pazarı olarak NFT, diğer sanat alanları gibi fotoğraf sanatının da telif haklarını koruyarak ve biricikliğni sağlayarak ürünlerin koleksiyonerlerle buluşmasını sağlamıştır. Makale çalışmasının kapsamını toplumun sanat algısının değişiminde sosyal medyanın etkisi, yeni medya ile oluşan yeni tüketim kültürünün fotoğraf sanatı üzerindeki etkileri, NFT (Non fongible tokenler) ile fotoğraf sanatı alanındaki ilişki oluşturmaktadır.
Ekoturizmin Türkiye’de Gelişim Süreci ve Stratejik Yönetimi
Ülke Mekansal Planlama Kademesi’nde yer alan Kalkınma Planlarında, turizmin ülke ekonomisine katkısının sürekliliği ve turizm hareketliliğinin alternatif alanlarda yaygınlaştırılarak çeşitliliğini arttırmak üzerine stratejiler geliştirilmiştir. Bu etkinlikler içinde özellikle Ekoturizme yönelik atılan adımların ve düzenlemelerin öne çıktığı görülmektedir. Ülkemiz doğasında her alana yayılan turizm çeşitliliğinin Doğal Kaynak Temelli Turizm etkinlikleri ciddi bir ekonomik kaynaktır. 1990’lı yıllarda alternatif turizm olarak yaygınlaşmasıyla birlikte ülke doğasının ve özellikli koruma bölgelerinin bu amaçlı olarak değerlendirildiği ve turistik amaçlı kullanımların yaygınlaşma eğilimi içinde olmasıyla tüm bölgelerimizde artan bir hız ve ivme kazanmasına sebep olmuştur. Sürdürülebilir turizm yaklaşımı benimsenerek istihdamın arttırılmasında ve bölgesel gelişmede turizmin öncü bir sektör konumuna ulaştırılması amacıyla Turizm Sektörünün Güçlendirilmesine Yönelik Stratejiler ortaya konmuştur. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın 2007 tarihli "2023 Turizm Stratejisi Eylem Planı" raporunda detaylı yer alan “Turizm Konsey(ler)i Modeli”; Noktasal, İl ve Ulusal Turizm Konseyleri olarak Örgütlenme modeli ortaya konulmuş ve görev tanımları yapılmıştır. Ayrıca son olarak makalede, Ekoturizm Standartları ve Sertifikasyon Programları ele alınmıştır.
Turizmin Ulusal / Uluslararası Boyutu ve Yasal Düzenlemeler
Günümüzde sürdürülebilirlik, küreselleşme ve katılımcılık kavramlarının turizm literatürüne girmesiyle birlikte, turizm sektörünün Dünya’da ve ülkemizde yeni bir perspektifle değerlendirilmesi sağlanmış ve turizmdeki yansımaları ise farklı boyutlar ve değişik içerikler kazanmıştır. Turizmin bütünleşik bir hizmet endüstrisi olarak gelişmenin ve kalkınmanın itici bir gücünü oluşturması, tüm Dünya kaynaklarının ve bunların bileşenlerinin yoğun bir biçimde kullanımını ve değerlendirilmesini dayatmıştır. Uluslararası küresel güçler ve organizasyonların önderliğinde gerçekleştirilen çabaların sonucu olarak ortaya konan uluslararası yükümlülüklerin sınırları çizilerek, sınır aşan bir yaklaşımla turizmden sağlanacak olan gelirin ancak sahip olunan doğal ve kültürel değerlerin korunması ve yaşatılmasıyla mümkün olunabileceğinin altı çizilmiştir. Bu makalede, Dünyada, Avrupa’da ve Ülkemizde yönetsel ve idari örgütlenmeler ile birlikte sivil oluşumlar, hükümet dışı kuruluşların faaliyetleri ve yasal boyut ele alınmaktadır. Ayrıca, turizm hareketinin gelişmesine yol gösteren bildirgeler, sözleşmeler ve yükümlülükler de verilmektedir.
Seul Kent İçinden Geçen Bir Otoyolu Yıktı Ve Şehir Tekrar Nefes Alabilir: Cheonggyecheon Restorasyon Projesi
Ankara’da 1950’lerden bu yana yer altına alınan ve birer kanalizasyon olarak akmakta olan akarsuların bazı bölümleri kente rekreasyon alanı ve peyzaj değeri olarak kazandırılabilir. Akarsuların yer yer üzerinin açılması, yer yer de yeni güzergahlar oluşturularak akıtılması birer altyapı ve üstyapı mühendislik projesidir. Akarsu havzaları üst havzadan başlanarak ele alınmalı, kirlilik denetimleri, sel/taşkın önlemleri kaynaktan (menba) denize döküldüğü yere kadar (mansaba) süreklilik içinde yapılmalıdır. Bütüncül bir yaklaşım ile şehrin akarsu ve vadi sistemleri ele alınmalı ve “YEŞİL POLİTİKA” doğrultusunda bir “YEŞİL-MAVİ ANA PLAN” hazırlanmalıdır. Bu yazıda, Ankara’nın KAYIP AKARSULARI, ÇAYLARI ve DERELERİ’nin yeniden gün yüzüne çıkarılarak kent için önemli bir “YEŞİL-MAVİ ALTYAPI” olarak geri kazanılması konusunda örnek olabilecek, başarılı önemli bir uluslararası deneyim olan SEUL CHEONGGYECHEON NEHRİ uygulamaları açıklanacaktır.
Sürdürülebilir ve Ekolojik Peyzaj Tasarım Yaklaşımları Çerçevesinde İzmir Sürdürülebilirlik Merkezi (S-Hub)
Bayraklı İlçesi’nin, Turan Mahallesi’nde yer alan ve yarışmaya konu İzmir Sürdürülebilirlik Merkezi (S-Hub) kapsamında kıyı alanı ve yakın çevresinin mevcut yapısının yeniden düzenlenmesi kararlaştırılmıştır. Kara ve deniz alanlarının kesişme düzlemindeki alan, kentteki sürdürülebilir ağlara/sistemlere dahil olma ve bir hub/direnç noktası haline gelme potansiyeli göz önüne alındığında, iyileştirme-geliştirme anlayışıyla tasarlanmak zorundadır. Bu gerçekler ışığında, sürdürülebilir ve ekolojik peyzaj planlama ve tasarım yaklaşımları çerçevesinde ele alınan çalışma, kentsel peyzajın estetik ve biyomühendislik ilkeler çerçevesinde ekolojik rehabilitasyon, renovasyon olanakları belirlenmiştir.
İklim Değişikliğine Uyum ve Adaptasyon Kapsamında İzmir İli, Çiğli İlçesinde Taşkın Riskli Alanların ve Karbon Yutak Alanlarının Belirlenmesi
Sanayi devrimiyle birlikte kentsel ve kırsal alan sınırları genişlemiş ve belirgin olan kırsal çeper ortadan kalkmıştır. Yapısal alanlar ve ulaşım ağları kentlere hâkim olmuş ve doğal karaktere sahip mekânlar yıpranmaya başlamıştır. Bunun temelinde, artan ağır metaller ve doğanın kendini yenileyememesi iklim değişikliği olgusunu gündeme getirmeye başlamıştır. Kentlerdeki yeşil alan oranının azalması, doğal karakteri güçlü sulak alanların işlevini yitirmeye başlaması ekosistem hizmetlerinin kent ve kır genelinde devam etmemesine neden olmuştur. Çiğli İlçesi; hızlı sanayileşme ve konutlaşmaya maruz kalmış olması ve önemli Ramsar Alanı içermesi nedeniyle doğal çevre ile yapılı çevrenin etkileşimin incelenebilmesi için önemli bir örnek olarak ortaya çıkmaktadır. Günümüzde Çiğli’nin en büyük sorunları artan karbon miktarı ve taşkın riskidir. Çalışma kapsamında da, Çiğli ilçesi genelinde taşkın riski taşıyan alanlar belirlenmiş buna ek olarak karbon salımının en yüksek olduğu alanlar tespit edilerek çözüm önerileri sunulmuştur.
İmparatorluk İmgesi Olarak Politik Peyzajda Ankyra Roma ve Augustus Tapınağı
Politik peyzajlar devingendir, siyasi otorite tarafından meşruiyet alanı yaratmada sürekli dönüşür, fiziksel alan anıtlar aracılığıya yeniden inşa edilir ve tasarlanır. Augustus’un yeni kurduğu yönetsel düzenin bir yansıması olarak Ankyra’daki Roma ve Augustus Tapınağı, Galatia Eyaleti yönetim merkezi için emperyal gücün mimariyi politik mesaj aktarımında kullanmasına dönük tartışmada iyi bir örnek teşkil etmektedir. Tapınak, sadece imparatorluk fikrinin bir tezahürü olarak yükselmez aynı zamanda peyzajın bir unsuru olarak yerini alır. Ankyra Roma ve Augustus Tapınağı, ev sahipliği yaptığı yazıtın dikkat çekmesinden bu yana bir çok araştırmaya konu olmuş, tarihi, epigrafisi, mimarisi ve arkeolojisi bağlamında detaylıca irdelenmiş bir yapıdır. Bu çalışma, Galatia Bölgesi’nin bir Roma eyaletine dönüşmesiyle birlikte inşa edilmiş olan tapınağa, yeni yönetsel düzenin temsiliyetini ortaya koyma amacıyla politik peyzaj bağlamından bakmaya çalışmaktadır. Egemen gücü sembolize etmesinde tapınak, bu çalışmada içinde bulunduğu peyzajın sürekliliğinde, mekan üretimi ve görünürlük perspektifinde değerlendirilmektedir. Bu bağlamda Coğrafi Bilgi Sistemleri’nin mekansal analiz uygulamalarından biri olan görünürlük analizi ile ele alınmaktadır.
Kentsel Mekânda İnsanın Suyla Buluşturulması
Sürdürülebilir drenaj sistemleri (SDS) yağışın toprak tarafından emilmeyen kısmının olumsuz etkilerini azaltmak ve bu sulardan faydalanabilmek için yaygın bir şekilde kullanılır. Bu suların doğru yönlendirilmesiyle durgun su habitatları ve su temalı rekreasyonel tesisler oluşturulabilir. Şehirleşmenin yağış sonrası oluşan yüzey sularına en önemli etkisi miktar ve kalitedeki değişikliklerdir. Şehirleşme ile paralel olarak su sızdırmaz yüzeylerin artması, yağış sularının bu alanlardan kontrollü bir şekilde uzaklaştırılamaması sel baskınlarına, toprak erozyonuna; sızıntı, buharlaşma ve yeraltı suları oluşumunun azalmasına sebep olmaktadır. Kentsel alanlarda yağmur ve kar yağışı sonucu oluşan yüzey sularının, bu alanlardan hızlı bir şekilde taşınması için ekolojik olmayan geleneksel drenaj yöntemleri kullanılmaktadır. Oysa, bu suları daha yerel çözümlerle işlevsel hale getirmek, özellikle içerisinde su ögesi bulunduran toplu konut alanlarında, çok daha ekolojik, ekonomik ve görsel fayda sağlayacaktır. Bu çalışmada toplu konut alanlarında düşünülmesi gereken su ögesinin, yüzde yüz çevre dostu, geleneksel klorlu havuzların aksine kimyasal madde kullanılmayan, ekolojik, tamamen doğal bir arıtma sistemi olan sürdürülebilir drenaj sistemleriyle nasıl oluşturulacağı ortaya konulacaktır.
Telif Hakkı (c) 2022 Sekizgen Academy https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0
Çevresel Yönden Dirençli Kent Alanlarının Oluşturulmasına Jeo-Yersel Yaklaşım
İklim değişikliğine uyum konusu dünyanın farklı yerlerindeki toplulukların iklimdeki değişimlerden kaynaklanan aşırı sıcak dalgaları, ani su baskınları, fırtınalardan kaynaklanan risklere ve zararlara giderek daha fazla maruz kalması nedeni ile birçok ülkenin öncelikleri arasında yer almaktadır. Bu nedenle bu risklerin azaltılması ve/veya tolere edilebilmesi için çeşitli önlemler gerekmektedir. Küresel ve ülkesel ölçeklerdeki önlemler, enerjinin verimli kullanılması, tarımsal üretimin planlanması ve izlenmesi, orman alanlarının ve su kaynaklarının korunması gibi konuları içerebilir. Arazi örtüsü ve alan kullanımlarının izlenmesi ise peyzaj düzeyindeki çevresel özellikler ve dinamiklerin kayıt altına alınması alınması açısından iyi bir stratejidir. Bu kayıtlar adaptasyon stratejilerinin geliştirilmesinde hayati rol oynayabilir. Kent alanlarının dirençliliğinin geliştirilmesi söz konusu olduğunda ise daha detaylı yersel ölçeklerde bilgiye gereksinim duyulmaktadır. Bu kapsamda kentsel yeşil altyapının haritalanması, kentsel ölçeklerde uygulanacak planların oluşturulması ve uygulama önerilerinin geliştirilmesi konularında katkı sağlayarak çevresel yönden dirençli kentler oluşturulmasına katkı sağlayabilir. Bu makale “kentsel dirençlilik” kavramını tartışarak; yeşil altyapı ile ilgili jeo-yersel bilginin çevresel yönden dirençli kentler yaratılmasına katkı sağlama açısından önemini vurgulamaktadır.
Ülkemizde 1990’lı yıllar sonrasında korunan alanlara yönelik Master Plan çalışmaları hız kazanmış, tüm korunan alanlar için Uzun Devreli Gelişim Planları (UDGP)’nın hazırlanmasına önem verilmiş ve planlama çalışmalarının tamamlanması ve uygulamaya geçilebilmesi amacıyla Temmuz 2000’de Milli Parklar ve Av Yaban Hayatı Genel Müdürlüğü Uzun Devreli Gelişme Planı Büro Koordinatörlüğü oluşturulmuştur. Bu tarihten itibaren 33 alan için UDGP’nın hazırlanmasına yönelik özel sektör kuruluşlarına ve üniversitelere ihale açılmıştır. 2022 yılına kadar toplam 48 adet Milli Parkımız (884.566) ve 259 adet Tabiat Parkı (106.775) bulunmaktadır ve 2022 yılına kadar 38 adet milli parkın master plan çalışmaları tamamlanmıştır. Planların hazırlanmasında 3 temel aşama izlenmektedir. Bu aşamalar ilk olarak Analitik Etüt ve Veri Toplama, ikinci aşama Sentez ve Değerlendirme, üçüncü aşama Planlama ve son olarak Onay aşamasından oluşmaktadır. Planlama öncesinde ise, planın hazırlamasına ilişkin idari ve yasal süreçler başlatılarak (ihale edilecekse ödenek ayrılması, şartnamelerin hazırlanması, ihale süreci, sözleşmenin imzalanması vb) alanın özelliklerine göre planlama ekibi oluşturulur. Analitik Etüt ve Veri Toplama aşamasında alanın Konumu, Doğal Yapı, Tarihi ve Kültürel Yapı, Sosyo-ekonomik Yapı, İdari ve Yasal durum, Teknik ve Sosyal Altyapı ve Çevre Sorunlarına yönelik veriler elde edilerek Sentez aşamasında değerlendirmeye yapmaya hazır hale gelmektedir. Veriler ekolojik, sosyo-ekonomik, rekreasyon ve turizm ve yasal yönetsel özellikler dikkate alınarak değerlendirilmektedir. Bunun yanı sıra doğal, antropojenik, ve yasal sınırlayıcı ve kısıtlayıcılar ortaya konarak sorun/tehdit-olanak/fırsat analizi yapılarak değerlendirme yapılarak plan kararları hazırlanmaktadır. Plan kararları iki genel başlık altında hazırlanmaktadır; Genel ve Özel Hükümlerdir. Genel hükümler alanın tamamına yönelik düzenlemelerden oluşurken, özel hükümler ise yapılan bölgelemeye göre yapılan düzenlemeleri içermektedir. Korunan alanların sağlıklı bir şekilde varlığını sürdürmesi doğru bir korunan alan planlaması ve yönetimine dayanmaktadır. Korunan alan planlanması alanın sahip olduğu kaynak değerlerinin ve biyolojik çeşitliliğin sürdürülebilir yönetimi ve kullanımı için nelerin, nasıl, hangi bütçeyle ve kimlerle yapılacağını, uygulama kuralları ve bununla ilişkili yöntemleri ortaya koymayı gerektirmektedir (Griffin, 2002). Bu bağlamda, alanın tüm doğal ve kültürel kaynak değerlerinin uzun dönemde sürdürülebilir korunması ve yönetimi için politika, strateji ve etki değerlendirme, ekonomik planlama, finansal planlama, işletme planlaması ve tür iyileştirme planlaması gibi tanımlayan önemli alt planlarla birlikte bütüncül olarak ele alınması gerekmektedir.
İklim Değişim Senaryolarına Göre Boylu Ardıç (Juniperus excelsa Bieb.) Türünün Günümüz ve Gelecekteki Yayılış Alanlarının GARP Programında Tahmini
İklim değişikliği ile oluşan küresel ısınmanın türler üzerinde büyük etkileri olacağı bilinmektedir. Ülkemize ait bazı türlerin iklim değişikliğinden ne derece etkileneceğinin saptanması bu türler için gelecekte çalışmalarda kullanılabilmelerinin planlanması açısından çok önemlidir. İklim değişikliğinin etkilerinin boyutlarını tahmin edebilmek ve tür dağılımlarını esas alan bu çalışmada Cupressaceae familyasına ait Türkiye’de doğal olarak yayılışı olan Juniperus excelsa.türüne ait var verileri (presence data) ve yüksek çözünürlüklü çevresel veriler kullanılarak Türkiye’deki günümüz yayılış alanları ve iklim değişimine bağlı olarak geliştirilen senaryolara göre gelecek projeksiyonu kural seti üretimi için genetik algoritmasını kullanan GARP 1.1.6 programı kullanılarak modellenmiştir.Modellemede MIROC6 (Model for Interdisciplinary Research on Climate) modeli kullanılarak 2041-2060ve 2081-2100 yılları SSP (Shared Socioeconomic Paths) 4.5 ve SSP5 8.5 iklim senaryoları kullanılarak oluşturulmuş 19 biyoklimatik değişken kullanılmış, türe ait üretilen alansal ve konumsal olarak yayılış alanlarının nasıl değişeceğini belirlenmiştir.Elde edilen sonuçlara göre Juniperus excelsatürünün SSP2 4.5 senaryosu 2050 ve 2090 yılları ve SSP5 8.5 senaryosu 2050 yılı tahminine göre uygun alanların artacağı, ancak SSP5 8.5 senaryosu 2090 yılı tahminine göre azalacağı görülmektedir.
GARP, İklim Değişimi, Modelleme, MIROC 6
Erken Cumhuriyet Dönemi Mimarisinin Ulusal Kimliğe Katkısına Bir Örnek Burdur Hükümet Konağı Binası
Cumhuriyetin ilanından sonra Anadolu'nun kimlik sorunu yaşayan birçok kentinde modern bir kent kimliği oluşturmayı hedefleyen imar çalışmaları başlatılmıştır. Cumhuriyetin ilk yıllarından 1950'lere kadar kentlerin kimliği modernleşme ve batılılaşmanın etkisiyle farklı mimari dönemlerde şekillenmiştir. Anadolu'da küçük bir kent olan Burdur, o dönemde henüz kentsel kimliğini kazanmamıştır. Çalışmada, yapıldığı döneme tanıklık eden ve yapısal ve işlevsel özelliklerini koruyarak günümüze kadar gelen kamu yapılarından olan Burdur Hükümet Konağı binasının mimarlık alanındaki milli kimliği ortaya konulmuştur. Burdur Hükümet Konağı'nın yapıldığı dönemin mimari özelliklerini yansıtması ve tarihin bir parçası olması kent belleği için önemlidir. Detaylı plan ve cephe krokilerinin aktarıldığı çalışmada, yapının diğer Anadolu şehirlerinde yaklaşık aynı dönemde inşa edilen ve benzer özellikler gösteren devlet konakları ile yapısal ilişkisi de karşılaştırılmıştır. Sonuç olarak kentin hafızasında önemli bir yere sahip olan Burdur Hükümet Konağı'nın mimari özelliklerini ele alan bu çalışma konu ile ilgili literatüre katkı sağlayacaktır.
Kampüs Açık Alanlarında Engelsiz Tasarım: Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Güney Kampüsü Örneği
Bu çalışma kapsamında Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Güney Kampüsü’nde engelli bireylerin karşılaştığı eksikliklerin belirlenmesi ve bu eksikliklerin giderilerek engelsiz bir yerleşke oluşturulması amaçlanmıştır. Çalışma alanında; merdivenler, rampalar, yürüyüş yolları, kaldırımlar, otoparklar, amfi tiyatro ve toplanma alanı, peyzaj donatı elemanları, spor alanları ve bitkilendirmenin engelli standartlarına uygunluğu, TS 12576 “Şehir İçi Yollar-Özürlü ve Yaşlılar İçin Sokak, Cadde, Meydan ve Yollarda Yapısal Önlemler ve İşaretlemelerin Tasarım Kuralları” ve önceki çalışmalar incelenerek, yerinde gözlem, fotoğraf çekimi, ölçülendirmeler yapılarak değerlendirilmiştir. Kampüsün eğimli bir alanda olmasından dolayı özellikle merdiven ve rampalarda engelli bireyler için uygun özelliklerde olmadığı, binaya ulaşım için kullanılan yolların eğimlerinin fazla olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Uygun olmayan alanlar için çözüm önerileri geliştirilmiştir.
Köprüköyü (Kırıkkale)’Nün Sürdürülebilir Turizm Olanaklarının Belirlenmesi Üzerine Bir Araştırma
Turizmin, ister ulusal düzeyde ister yerel düzeyde olsun, ekonomik ve sosyal açıdan fayda sağlamanın ötesinde doğal çevrenin, kültürel mirasın korunmasında, sürdürülebilir turizm anlayışına katkı sağlamada, bir yörenin, bölgenin ve hatta ülkenin tanıtımında önemli katkıları bulunmaktadır. Kırsal turizmin çeşitlendirilmesi bağlamında kırsal yerleşimler, farklı iklim tiplerinin ve topoğrafik şartların etkili olduğu geleneksel sivil mimari örnekleri sergilemeleri yanında sosyal ve ekonomik yapının biçimlendirdiği dış mekan kullanımlarına ve farklı yapılanmalara sahiptir. Köylerin sahip olduğu tüm bu özellikler doğrultusunda bu bölgelerin çevreleriyle birlikte kırsal turizm için konu teşkil etmesi, köye, köyün yer aldığı bölgeye ülkeye ve hatta ekonomisine çok yönlü (sosyal, ekonomik, ekolojik ve korumacı yaklaşımlar) katkıları vardır. Bu çalışmada, Kızılırmak Deltası’nda ve Tarihi İpek Yolu üzerinde yer almakta olan Köprüköy ile ilgili elde edilen doğal ve kültürel kaynak değerleri paralelinde köy ve yakın çevresi için turizm için veri olabilecek ve kırsal turizm geliştirilmesinde çok önemli girdiler sağlayacak olan kırsal yerleşmelerin turizm potansiyeli değerlendirilecektir. Anahtar Kelimeler: Köprüköy (Kirikkale), Turizm, Sürdürülebilir Turizm, Kırsal Turizm
Telif Hakkı (c) 2021 Mekansal Planlama ve Tasarım Dergisi https://creativecommons.org/licenses/by-nc/4.0