Uluslararası Ulaşım Hatları
Uluslararası Ulaşım Hatları
Ulaşım, insan, mal ve bilginin bir yerden başka bir yere TAŞINMASIDIR; KARA yolu (esnek ama yavaş ve kısa-orta mesafede ekonomik), DEMİR yolu (ağır yük taşımada ekonomik, uzun mesafede hızlı), DENİZ yolu (en UCUZ ve en fazla YÜK taşıma kapasiteli ama en YAVAŞ) ve HAVA yolu (en HIZLI ama en PAHALI) olmak üzere dört ana türü vardır. Uluslararası ticarette özellikle DENİZ YOLU (konteyner gemileri) baskındır; Süveyş Kanalı, Panama Kanalı ve Türk Boğazları (İstanbul ve Çanakkale) gibi stratejik su yolları, kıtalar arası deniz ticaretinde büyük MESAFE ve ZAMAN tasarrufu sağladığı için jeopolitik açıdan son derece ÖNEMLİDİR. Türkiye'nin Boğazlara sahip olması, ülkeye uluslararası ticaret ve güvenlik açısından stratejik bir KONUM kazandırır.
Gerçek Sınav Sorusu
Azerbaycan, Gürcistan ve Türkiye’nin yer aldığı önemli uluslararası projelerden biri de Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı Projesi’dir. Hazar Havzası’nda çıkartılan petrol, 2005 yılından itibaren Ceyhan üzerinden alıcı ülkelere gönderilmektedir. Bu boru hattının Türkiye’ye sağladığı kazanımlarla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A) Türkiye’nin stratejik önemi artmıştır.
B) Ceyhan önemli bir petrol dağıtım merkezi olmuştur.
C) En uzun bölümü Türkiye sınırları içindedir.
D) İşletilmeye başladığı tarihten günümüze kadar bu ülkeler arasında en fazla geliri Türkiye sağlamıştır.
E) Türkiye’nin Azerbaycan ve Gürcistan’la olan siyasi, ekonomik ilişkilerinin gelişiminde etkili olmuştur. 2020-AYT Sosyal Bilimler-2 AYT
- Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı, Türkiye'nin STRATEJİK önemini artırmış (A doğru), Ceyhan'ı ÖNEMLİ bir petrol dağıtım merkezi yapmış (B doğru), hattın EN UZUN bölümü Türkiye sınırları içinde yer almış (C doğru) ve Türkiye'nin Azerbaycan-Gürcistan ile ilişkilerini GELİŞTİRMİŞTİR (E doğru). Ancak bu hattan en fazla GELİRİ sağlayan ülke Türkiye DEĞİL, petrolün SAHİBİ olan Azerbaycan'dır (transit ülke olarak Türkiye'nin geliri SINIRLIDIR). Bu nedenle "söylenemez" olan cevap D'dir.