sekizgenacademy.com

Osmanlı Devleti'nin Rumeli'deki İskân ve İstimâlet Politikası — Çalışma Kağıdı

Ad Soyad: ______________________     Tarih: 15.09.2026     10 soru TYT Sosyal Bilimler

Çalışma Kağıdı

Osmanlı Devleti'nin Rumeli'deki İskân ve İstimâlet Politikası — Çalışma Kağıdı

Sayfa numarası için yazdırma penceresinde "Üstbilgi/altbilgi"ni aç

10 soru · şıkları kağıt üzerinde işaretle, cevap anahtarı son sayfada

1. Osmanlı Devleti, Rumeli'de ele geçirdiği bölgelere Anadolu'dan konar-göçer Türkmen gruplarını ve aileleri yerleştirmiştir. Bu gruplar çoğunlukla boş ve tenha alanlara yerleştirilmiş, toprakların işlenmesi sağlanmıştır.

Bu uygulamanın amaçları arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilebilir?

A) Bölgedeki kalelerin onarımı için iş gücü sağlanması B) Ordunun konaklayacağı menzil noktalarının oluşturulması C) Fethedilen bölgelerde üretimin sürekliliğinin sağlanması D) Yerli halkın köylerinin daha büyük yerleşimlerde toplanması E) Konar-göçer grupların otlak alanlarının genişletilmesi

2. Osmanlı Devleti Rumeli'de ele geçirdiği yerlerde halkın canını, malını ve inancını güvence altına almış; var olan vergi düzenini hafifleterek sürdürmüş, yerel âdetlere dokunmamıştır.

Bu tutumun fetihler üzerindeki etkisi olarak aşağıdakilerden hangisi gösterilebilir?

A) Yeni yönetimin yerli halkça benimsenmesinin kolaylaşması B) Rumeli'de tımar sisteminin uygulanmaya başlanması C) Fethedilen bölgelerde nüfus ve gelir sayımı yapılması D) Anadolu'dan Rumeli'ye Türkmen gruplarının yerleştirilmesi E) Kale ve şehirlerde askerî birliklerin bulundurulması

3. Osmanlı Devleti'nin Rumeli'ye yönelik iskân uygulamasıyla ilgili olarak aşağıdakilerden hangileri söylenebilir?

I. Yerleştirmeler yalnızca şehir merkezlerine yapılmıştır.
II. Fethedilen bölgelerde Türk nüfusunun artırılması amaçlanmıştır.
III. Anadolu'daki nüfus yoğunluğunun yarattığı baskının azaltılması hedeflenmiştir.
IV. Yerli halkın tamamı bölgeden çıkarılmıştır.

A) I ve II B) I ve III C) I ve IV D) II ve III E) II ve IV

4. Rumeli'de kurulan yeni yerleşim yerlerinde cami, zaviye, imaret, han ve hamam gibi yapılar inşa edilmiş; bu yapıların giderleri için çevredeki topraklar ve gelirler vakfedilmiştir. Zamanla bu yapıların çevresinde çarşılar oluşmuş, küçük yerleşimler büyümüştür.

Bu bilgilere dayanarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Vakıfların yalnızca askerî amaçlarla kurulduğu B) Rumeli'de yeni yerleşim kurulmasından vazgeçildiği C) Yapıların giderlerinin yerli halktan alınan cezalarla karşılandığı D) Vakıf yapılarının yeni şehirlerin çekirdeğini oluşturduğu E) Balkanlar'da ticaretin tümüyle sona erdiği

5. Aşağıda Osmanlı Devleti'nin Rumeli'de yürüttüğü iki farklı uygulama verilmiştir:

- Anadolu'dan getirilen konar-göçer grupların boş alanlara yerleştirilmesi
- Yerli halkın inancına ve düzenine dokunulmadan vergi yükünün hafifletilmesi

Bu uygulamalarla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) İkisinin de yalnızca yerli halka yönelik olduğu B) Birincisinin nüfus yapısını, ikincisinin halkın devlete bağlılığını hedeflediği C) İkisinin de fetihlerden önce uygulandığı D) Birincisinin vergi, ikincisinin askerlik düzeniyle ilgili olduğu E) İkisinin de yalnızca şehir merkezlerinde uygulandığı

6. Rumeli'ye gönderilen aileler adları ve geldikleri yerlerle birlikte kaydedilmiş; yerleştirildikleri yeri izinsiz terk etmeleri yasaklanmış, ayrılanların bulunup yerlerine döndürülmesi için görevliler tayin edilmiştir.

Bu bilgilere dayanarak Rumeli'deki yerleştirmelerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Devletin denetimi altında yürütülen bir düzenleme olduğu B) Gönderilen ailelere yeni yerlerinde vergi kolaylığı tanındığı C) Yerli halkın yerinden edilmesiyle birlikte yürütüldüğü D) Gönderilen ailelerin askerî sınıfa dâhil edilmiş olduğu E) Tutulan kayıtların yalnızca vergi toplamak için kullanıldığı

7. Rumeli'ye yapılan yerleştirmelerde gelişigüzel bir nüfus taşınması yapılmamıştır. Çoğunlukla toprağı yetersiz olan, geçim sıkıntısı çeken ve bulunduğu yörede huzursuzluğa yol açan konar-göçer gruplar seçilerek 'sürgün' adı verilen yöntemle Rumeli'ye gönderilmiştir. Gidenlere yeni yerlerinde toprak verilmiş ve bir süre vergi kolaylığı tanınmıştır.

Bu bilgilere dayanarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Gönderilecek grupların yerel yöneticilerin isteğiyle belirlendiği B) Gidenlerin Anadolu'daki topraklarını ellerinde tuttukları C) Yerleştirilen ailelere Rumeli'de tımar tahsis edildiği D) Tanınan vergi kolaylığının kalıcı bir muafiyete dönüştüğü E) Uygulamanın iki bölgenin sorunlarını birlikte gözettiği

8. Rumeli'ye yapılan yerleştirmelerde aileler çoğunlukla topluca gönderilmiş, gittikleri yerde kendilerine toprak tahsis edilmiş ve belirli bir süre vergi kolaylığı tanınmıştır. Yerli halk ise bulunduğu yerde bırakılmış, üretimini sürdürmüştür.

Bu bilgilere dayanarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A) Yeni gelenlerin yerleşmesinin özendirildiği B) Bölgede üretimin kesintiye uğramadığı C) Yerli halkın topraklarının tamamının yeni gelenlere dağıtıldığı D) Yerleştirmelerin aile birimleri hâlinde yapıldığı E) Yeni yerleşimcilere maddi kolaylık sağlandığı

9. Osmanlı Devleti Rumeli'de iskân ve istimâlet politikalarını uzun süre birlikte yürütmüştür.

Bu politikaların sonuçları arasında aşağıdakilerden hangileri gösterilebilir?

I. Bölgedeki yerli halkın tamamının Anadolu'ya göç etmesi
II. Fethedilen toprakların kısa sürede elden çıkması
III. Yeni yerleşim birimlerinin kurulmasıyla şehirleşmenin hızlanması
IV. Bölgedeki farklı inanç gruplarının varlığını sürdürmesi

A) I ve II B) I ve III C) II ve III D) II ve IV E) III ve IV

10. Rumeli'de dağlık ve tenha geçit noktalarına yol güvenliğini sağlamak üzere köyler kurulmuş; buralara yerleştirilen halka bazı vergilerden muafiyet tanınmış, karşılığında geçitleri koruma ve yolcuları gözetme görevi verilmiştir.

Bu uygulamaya bakarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Yol güvenliğinin yalnızca askerî birliklerle sağlandığı B) Yerleşim ile güvenlik hizmetinin bir arada düşünüldüğü C) Bu köylerde tarımsal üretimin yasaklandığı D) Söz konusu geçitlerin ulaşıma kapatıldığı E) Vergi muafiyetinin bütün Rumeli halkına tanındığı

Cevap Anahtarı

1-C 2-A 3-D 4-D 5-B 6-A 7-E 8-C 9-E 10-B

8genyks · YKS Hazırlık · sekizgenacademy.com