8genyks sekizgenacademy.com

Eşeye Bağlı Kalıtım, Akraba Evliliği — Çalışma Kağıdı

Ad Soyad: ______________________ Tarih: 15.09.2026 10 soru TYT Fen Bilimleri

Çalışma Kağıdı

Eşeye Bağlı Kalıtım, Akraba Evliliği — Çalışma Kağıdı

Sayfa numarası için yazdırma penceresinde "Üstbilgi/altbilgi"ni aç

10 soru · şıkları kağıt üzerinde işaretle, cevap anahtarı son sayfada

1. Bazı kalıtsal özellikleri belirleyen genler, otozomal kromozomlar yerine eşey kromozomları (X ve Y) üzerinde taşınır. Bu genler için aşağıdaki ifadeler veriliyor:
I. Dişi bireylerde (XX) bu genler iki kopya hâlinde bulunur.
II. Erkek bireylerde (XY) bu genler yalnızca bir kopya hâlinde bulunur.
III. Bu genlerin kalıtımı, otozomal kromozomlar üzerindeki genlerin kalıtımıyla birebir aynı kurallarla işler.
Buna göre yukarıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?

A) I ve II B) Yalnız I C) Yalnız III D) II ve III E) I, II ve III

2. I. Renk körlüğü
II. Hemofili
III. Kulak memesinin yapışık ya da serbest olması
Yukarıda verilen özelliklerden hangileri X'e bağlı çekinik kalıtılan özelliklere örnektir?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) Yalnız III E) I, II ve III

3. Akraba evliliklerinde, nadir görülen kalıtsal hastalıkların ortaya çıkma riskinin akraba olmayan evliliklere göre daha yüksek olmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

A) Akraba bireylerin bağışıklık sistemlerinin birbirine daha az uyumlu olması B) Akraba evliliklerinde çocuk sayısının akraba olmayan evliliklere göre daha fazla olması C) Akraba bireylerde mutasyon oranının akraba olmayan bireylere göre daha yüksek olması D) Akraba evliliklerinde baskın alellerin çekinik alellere dönüşme olasılığının artması E) Akraba bireylerin ortak bir atadan gelen aynı çekinik aleli taşıma olasılığının yüksek olması

4. X'e bağlı çekinik kalıtılan bir özellik için taşıyıcı (fenotipte sağlıklı) bir kadın (X^A X^a) ile bu özellik yönünden sağlıklı bir erkek (X^A Y) evleniyor. Bu çiftin doğacak bir çocuğunun HEM KIZ HEM DE taşıyıcı (X^A X^a) olma olasılığı kaçtır?

A) 1/8 B) 1/4 C) 1/2 D) 3/4 E) 1

5. Bir özelliğin X kromozomu üzerindeki baskın aleli A, çekinik aleli a ile gösterilmektedir. Bu özellik bakımından hasta olan (özelliği fenotipte gösteren) bir erkek bireyin genotipi aşağıdakilerden hangisinde doğru gösterilmiştir?

A) X^A X^A B) X^A X^a C) X^a X^a D) X^a Y E) X^A Y

6. X'e bağlı çekinik kalıtılan bir özellik için taşıyıcı (fenotipte sağlıklı) bir kadın (X^A X^a) ile bu özelliği gösteren (hasta) bir erkek (X^a Y) evleniyor. Bu çiftin doğacak bir çocuğunun (kız ya da erkek fark etmeksizin) bu özelliği gösterme olasılığı kaçtır?

A) 0 B) 1/4 C) 3/8 D) 1/2 E) 1

7. X'e bağlı çekinik kalıtılan bir özellik için baskın alel A, çekinik alel a ile gösterilmektedir. Bu özellik yönünden taşıyıcı (fenotipte sağlıklı) bir kadın (X^A X^a) ile aynı özellik yönünden sağlıklı bir erkek (X^A Y) evleniyor. Bu çiftin doğacak bir çocuğunun bu özelliği gösterme (hasta olma) olasılığı kaçtır?

A) 0 B) 1/8 C) 1/4 D) 1/2 E) 3/4

8. X'e bağlı çekinik kalıtılan bir özellik için aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

A) Heterozigot (taşıyıcı) dişi bireyler bu özelliği fenotipte göstermez. B) Bu özellik yalnızca erkek bireylerde görülür. C) Bu özelliğe sahip bir erkek, bu aleli mutlaka annesinden almıştır. D) Bu özelliğe sahip dişi bir bireyin babası da mutlaka bu özelliği taşır. E) Bu özelliğin görülme sıklığı, erkeklerde dişilere göre daha fazladır.

9. X'e bağlı çekinik kalıtılan bir özellik için taşıyıcı (fenotipte sağlıklı) bir kadın (X^A X^a) ile bu özelliği gösteren (hasta) bir erkek (X^a Y) evleniyor. Bu çiftin doğacak bir çocuğunun HEM ERKEK HEM DE bu özelliği gösteren (X^a Y) bir birey olma olasılığı kaçtır?

A) 1/4 B) 1/2 C) 5/8 D) 3/4 E) 1

10. Akraba evliliği ve kalıtsal hastalık riskiyle ilgili olarak aşağıdaki ifadeler veriliyor:
I. Akraba evliliğinden doğan her çocuk, mutlaka nadir bir çekinik hastalığa yakalanır.
II. Akraba evliliğinde her iki eşin de aynı nadir çekinik aleli taşıma olasılığı, akraba olmayan bireylere göre daha yüksektir.
III. Akraba evliliğinde çocuğun homozigot çekinik genotipe sahip olma olasılığı, akraba olmayan evliliğe göre daha yüksektir.
Buna göre yukarıdaki ifadelerden hangileri doğrudur?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I, II ve III E) II ve III

Cevap Anahtarı

1-A 2-C 3-E 4-B 5-D 6-D 7-C 8-B 9-A 10-E

8genyks · YKS Hazırlık · sekizgenacademy.com