8genyks sekizgenacademy.com

Adezyon, Kohezyon, Yüzey Gerilim ve Kılcallık — Çalışma Kağıdı

Ad Soyad: ______________________ Tarih: 15.09.2026 10 soru TYT Fen Bilimleri

Çalışma Kağıdı

Adezyon, Kohezyon, Yüzey Gerilim ve Kılcallık — Çalışma Kağıdı

Sayfa numarası için yazdırma penceresinde "Üstbilgi/altbilgi"ni aç

10 soru · şıkları kağıt üzerinde işaretle, cevap anahtarı son sayfada

1. Aşağıdakilerden hangisi yüzey gerilimini doğru tanımlar?

A) Sıvı yüzeyindeki moleküllerin içe doğru net bir kuvvet hissederek gergin bir zar gibi davranmasıdır. B) Farklı cins maddelere ait moleküller arasında oluşan karşılıklı çekim kuvvetidir. C) Aynı cins sıvı moleküllerinin kendi aralarında birbirini çekme kuvvetidir. D) İnce borularda sıvı seviyesinin kabın genel yüzeyinden farklı olması durumudur. E) Bir sıvının, temas ettiği katı yüzeye yapışma eğilimi göstermesidir.

2. Aşağıdaki olaylardan hangisi yüzey gerilimiyle AÇIKLANAMAZ?

A) Su üstünde yürüyen böceklerin batmadan hareket edebilmesi B) Dikkatlice bırakılan bir ütü iğnenin su yüzeyinde batmadan durabilmesi C) Musluktan damlayan suyun küçük küreler hâlinde kopması D) Yağmur damlasının havada düşerken küresel bir biçim alması E) Tahta bir kütüğün suda batmadan yüzebilmesi

3. Bitkilerde suyun kökten yapraklara kadar, bazen metrelerce yükseğe taşınmasında etkili olan fiziksel olay aşağıdakilerden hangisidir?

A) Kaldırma kuvveti B) Atmosfer basıncının azalması C) Difüzyon hızının artması D) Kılcallık E) Sıvı basıncının derinlikle değişmesi

4. Bir öğrenci, adezyon ve kohezyon kavramlarını örneklerle şöyle listelemiştir:
I. Cam bardağın iç yüzeyine yapışan su damlacıkları
II. Bir su damlasının yuvarlak bir küre biçimini alması
III. Yağmur sonrası çimen yaprakları üzerinde küçük su boncuklarının oluşması
Bu örneklerden hangileri kohezyona örnektir?

A) II ve III B) Yalnız I C) Yalnız II D) I ve II E) I, II ve III

5. Şekilde birbirine bağlı, aynı sıvıyla dolu fakat çapları farklı iki cam boru gösterilmiştir; dar borudaki sıvı seviyesi geniş kaptakinden daha yüksektir.
Buna göre bu gözlemle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Sıvının kohezyon kuvveti adezyon kuvvetinden büyüktür. B) Sıvının bu borudaki adezyon kuvveti kohezyon kuvvetinden büyüktür. C) İki borudaki sıvı molekülleri arasındaki kohezyon kuvveti farklıdır. D) Sıvının camla teması yüzey geriliminin oluşmasını engellemiştir. E) Dar borudaki yükselme, sıvının kütlesinin küçük olmasından kaynaklanır.

6. Şekilde aynı çaplardaki cam borulara daldırılmış cıva gösterilmiştir; dar borudaki cıva seviyesi geniş kaptakinden daha alçaktır.
Suyun tersine cıvada gözlenen bu alçalmanın nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

A) Cıvanın adezyon kuvvetinin kohezyon kuvvetinden büyük olması B) Cıvanın yüzey geriliminin sıfır olması C) Cıvanın kohezyon kuvvetinin adezyon kuvvetinden büyük olması D) Cıvanın camla hiç teması olmaması E) Cıva üzerine etki eden kaldırma kuvvetinin ağırlığından büyük olması

7. İnce cam borular su gibi sıvılara daldırıldığında sıvı, boru içinde kabın genel yüzeyinden daha yükseğe çıkabilir ya da daha alçağa inebilir.
Bu olayla ilgili olarak aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?

A) Sıvı yalnızca adezyon kuvveti varsa borunun içinde yükselir. B) Kılcallık yalnızca sıvı borunun üzerine çıktığı durumlarda görülen bir olaydır. C) Boru çapı küçüldükçe sıvının yükselme ya da alçalma miktarı artar. D) Boru çapı büyüdükçe kılcal yükselme miktarı artar. E) Kılcal yükselme miktarı borunun uzunluğuna bağlıdır, çapından bağımsızdır.

8. Sabunlu su, saf sudan farklı olarak yüzey gerilimi düşük bir sıvıdır. Aynı miktarda saf su ve sabunlu su, aynı büyüklükteki cam yüzeylere ayrı ayrı damlatıldığında sabunlu suyun yüzey üzerinde saf suya göre daha geniş bir alana yayıldığı, saf suyun ise daha belirgin bir kabarıklık (damla) oluşturduğu gözlenmiştir.
Bu gözlem, aşağıdaki yargılardan hangisini destekler?

A) Sabunlu suyun kohezyon kuvveti saf sudan büyüktür. B) Sabunlu suyun yüzey gerilimi saf sudan küçüktür. C) Sabunlu su ile cam arasındaki adezyon kuvveti saf su-cam adezyonundan küçüktür. D) Saf suyun camla arasındaki adezyon kuvveti hiç yoktur. E) Sabunlu su ile saf suyun kohezyon kuvvetleri birbirine eşittir.

9. Bir öğrenci, aynı sıvıyı biri oda sıcaklığında (20°C) diğeri ısıtılmış (60°C) iki özdeş kapta bekletip her ikisine de özdeş birer ince cam boru daldırıyor. Sıcak kaptaki boruda sıvının, soğuk kaptakine göre daha az yükseldiğini gözlemliyor.
(Not: Sıcaklık arttıkça sıvı moleküllerinin birbirini çekme kuvveti zayıflar.)
Bu gözlem aşağıdaki yargılardan hangisiyle en iyi açıklanır?

A) Sıcaklık arttıkça adezyon kuvveti kohezyondan bağımsız olarak artar. B) Sıcak sıvıda buharlaşma, yükselen sıvı miktarını azaltmıştır. C) Sıcaklık artışı borunun çapını genişletmiş, bu da yükselmeyi azaltmıştır. D) Sıcak sıvının yoğunluğu artmıştır, bu da kılcal yükselmeyi azaltmıştır. E) Sıcaklık arttıkça yüzey gerilimi azalır, bu da kılcal yükselmeyi azaltır.

10. Aşağıda bazı günlük hayat olayları verilmiştir:
I. Havlu kâğıdın ucunun suya değdirilmesiyle suyun kâğıt boyunca ilerlemesi
II. Cam bir bardağa dökülen suyun bardağın şeklini alması
III. Cıva dolu bir termometrede ince camdan yapılmış hazne borusunda cıva seviyesinin sıcaklığa bağlı olarak değişmesi
Bu olaylardan hangileri kılcallıkla açıklanabilir?

A) Yalnız III B) I ve II C) I ve III D) Yalnız I E) I, II ve III

Cevap Anahtarı

1-A 2-E 3-D 4-A 5-B 6-C 7-C 8-B 9-E 10-D

8genyks · YKS Hazırlık · sekizgenacademy.com