Çözümleyici Çizelge ile Tutarlılık, Geçerlilik ve Eşdeğerlik Denetlemesi

AYT Sosyal Bilimler-2 · AYT · Sözel

Anlatım

Çözümleyici Çizelge ile Tutarlılık, Geçerlilik ve Eşdeğerlik Denetlemesi

Çözümleyici çizelge yöntemiyle bir önerme kümesinin TUTARLI olup olmadığı (dallardan en az biri KAPANMADAN kalıyorsa tutarlıdır), bir çıkarımın GEÇERLİ olup olmadığı ve iki önermenin EŞDEĞER olup olmadığı SİSTEMATİK biçimde test edilebilir.

Çözümlü örnek

Gerçek Sınav Sorusu

Aşağıda ilgili gerçek bir sınav sorusu ve çözümü yer almaktadır.

"Bir varlık canlıysa beslenir. Taş canlı değildir. O hâlde taş beslenmez."
Bu çıkarımda aşağıdaki sembollerden hangisi kullanılmaz?
A) ⇒ B) ∴ C) p D) ~ E) ⇔

  1. Çıkarım sembolleştirildiğinde: p (canlıdır) ⇒ q (beslenir); ~p (taş canlı değildir); ∴ (o hâlde) sonucuna varılır. Burada koşullu önerme sembolü (⇒), sonuç sembolü (∴), önerme değişkeni (p) ve değilleme sembolü (~) KULLANILMIŞTIR. İKİ YÖNLÜ KOŞUL (⇔, 'ancak ve ancak') ilişkisi ise bu çıkarımda hiç yer almamaktadır — önermeler arasında tek yönlü bir koşul/sonuç ilişkisi vardır, karşılıklı bir eşdeğerlik değil. Kullanılmayan sembol E'dir, cevap E'dir.