1. Osmanlı Devleti'nde farklı bilim dallarında eğitim verecek bir üniversite kurma girişimleri XIX. yüzyılın ikinci yarısında birkaç kez başlatılmış, ancak çeşitli nedenlerle sürdürülememiştir. Kurum ancak 1900'de Darülfünun-ı Şahane adıyla kalıcı olarak öğretime başlayabilmiştir.

Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisine kesinlikle ulaşılabilir?

2. Osmanlı şehirlerinde temizlik, çarşı-pazar denetimi ve imar gibi işler uzun süre kadılar ve onlara bağlı görevliler tarafından yürütülmüştü. Kırım Savaşı yıllarında İstanbul'da bu işleri üstlenmek üzere Şehremaneti adıyla bir belediye teşkilatı kurulmuş, başına devlet tarafından atanan bir şehremini getirilmiştir.

Bu gelişme aşağıdakilerden hangisine örnek gösterilebilir?

3. Osmanlı Devleti'nde ilk telgraf hattı Kırım Savaşı sırasında kurulmuş, sonraki yıllarda hatlar İstanbul'dan taşradaki pek çok merkeze ulaşmıştır. Böylece daha önce günler, hatta haftalar süren haberleşme birkaç saate inmiştir.

Telgraf hatlarının taşraya yayılmasının merkezî yönetime sağladığı en önemli yarar aşağıdakilerden hangisidir?

4. II. Mahmud döneminde devlet memurlarının din ve rütbelerine göre farklılaşan kıyafetleri yerine, hepsi için fes ve Avrupai giysiler zorunlu tutulmuştur. Tanzimat sonrasında ise din ve milletten bağımsız olarak bütün tebaanın Osmanlı vatandaşı sayılmasını esas alan Osmanlıcılık anlayışı benimsenmiştir.

Bu iki uygulamanın ortak amacı aşağıdakilerden hangisidir?

5. Osmanlı'da özel kişilerce çıkarılan ilk Türkçe gazete olan Tercüman-ı Ahval, yayın hayatının ilk döneminde Şinasi'nin Şair Evlenmesi adlı tiyatro eserini bölümler hâlinde okurlarına sunmuştur. Bu eser, Türk edebiyatında Batılı anlamda yazılmış ilk tiyatro eseri olarak kabul edilir.

Bu bilgi, XIX. yüzyılda özel gazetelerin üstlendiği işlevlerden hangisine örnek gösterilebilir?

6. XIX. yüzyılın ikinci yarısında İstanbul'un Beyoğlu gibi bazı semtlerinde Avrupa tarzı giyim, mobilya, tiyatro ve kafe gibi eğlence biçimleri yaygınlaşmıştır. Aynı dönemde şehrin diğer pek çok semtinde ve taşradaki kasabalarda ise geleneksel giyim ve yaşam biçimi büyük ölçüde sürmüştür.

Bu bilgilere göre,

I. Batılılaşma toplumun bütün kesimlerinde aynı hızda yaşanmamıştır.
II. Gündelik hayattaki değişimi başlatan, devletin aldığı resmî kararlardır.
III. Değişim, devlet kurumlarının yanı sıra gündelik yaşamı da etkilemiştir.
IV. Avrupa tarzı yaşam, şehirde geleneksel yaşamdan daha yaygın hâle gelmiştir.

yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

7. XIX. yüzyılın ortalarında yapımına başlanan İzmir-Aydın demiryolu, Batı Anadolu'nun verimli tarım alanlarını İzmir limanına bağlamış; hattı bir İngiliz şirketi yapıp işletmiştir. Bu dönemde Osmanlı topraklarında yapılan demiryollarının çoğu benzer biçimde yabancı şirketlere verilen imtiyazlarla inşa edilmiştir.

II. Abdülhamid döneminde yapılan Hicaz Demiryolu'nu bu hatlardan ayıran özellik aşağıdakilerden hangisidir?

8. XIX. yüzyılın sonlarında İstanbul'da yaşayan bir öğrencinin ilköğretimden yükseköğretime kadar kesintisiz olarak devam ettiği okullar sırasıyla şöyledir:

Sıbyan mektebi → K → L → Darülfünun

K ve L, Batı tarzında düzenlenmiş orta öğretim kurumlarıdır.

K ve L okulları aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak birlikte verilmiştir?

9. Bir öğrenci, XIX. yüzyıl Osmanlı sosyal hayatındaki bazı gelişmeleri gerçekleştikleri padişah dönemleriyle aşağıdaki gibi eşleştirmiştir:

• Takvim-i Vekayi'nin yayımlanmaya başlaması – II. Mahmud
• Rüştiyelerin açılmaya başlaması – II. Mahmud
• Tercüman-ı Ahval'in yayımlanmaya başlaması – Abdülaziz
• İlk telgraf hattının kurulması – Abdülmecid
• Darülfünun-ı Şahane'nin öğretime başlaması – II. Abdülhamid
• Mekteb-i Sultani'nin açılması – Abdülmecid
• Fesin devlet memurlarının resmî serpuşu olarak benimsenmesi – II. Mahmud

Bu eşleştirmelerden kaç tanesi doğrudur?

10. XIX. yüzyılda Osmanlı Devleti'nde yaşanan bazı gelişmeler aşağıda karışık olarak verilmiştir:

I. Takvim-i Vekayi'nin yayımlanmaya başlaması
II. Tercüman-ı Ahval'in yayımlanmaya başlaması
III. Ceride-i Havadis'in yayımlanmaya başlaması
IV. Mekteb-i Tıbbiye'nin açılması
V. Islahat Fermanı'nın ilan edilmesi

Bu gelişmelerin kronolojik sırası aşağıdakilerden hangisidir?