1. Demir-çelik sanayisi, ağır ve hacimli hammaddeler kullandığından kuruluş yeri seçiminde taşıma maliyetleri belirleyicidir. Türkiye'de Karabük ve İskenderun demir-çelik fabrikalarının bulunduğu yerler, çevreleriyle birlikte demir-çelik sanayisine dayalı işlevsel alanlar oluşturmuştur.

Karabük ve İskenderun demir-çelik fabrikalarının kuruluş yerinin seçiminde etkili olan başlıca etkenler, sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

2. Varsayımsal B şehri, çevresindeki illere üniversite, uzman hekimlik ve büyük alışveriş merkezi hizmetleri veren bir bölge merkezidir. B ile çevresindeki iller arasında yeni bir hızlı tren hattı ve otoyol açılmıştır.

I. B'nin hizmet etki alanının genişlemesi
II. Çevredeki yerleşmelerin B'ye olan zaman uzaklığının artması
III. B'nin içinde bulunduğu iklim bölgesinin sınırlarının değişmesi
IV. B ile çevre iller arasındaki günlük yolculuk sayısının artması

Bu gelişmenin yukarıdakilerden hangilerine yol açması beklenir?

3. Varsayımsal L limanında bir yılda 40 milyon ton yük elleçlenmiştir. Bu yükün 10 milyon tonu limanın bulunduğu ilden, 18 milyon tonu yurt içindeki diğer illerden gelip giden yüklerden, kalanı ise ülke topraklarından geçerek komşu ülkelere taşınan transit yüklerden oluşmaktadır.

Buna göre L limanında elleçlenen toplam yük içinde transit yükün payı yüzde kaçtır?

4. Varsayımsal bir kıyı turizmi ilçesinin yüzölçümü 300 km²'dir. İlçede yıl boyunca sürekli yaşayan nüfus 60 000 kişidir. Yaz sezonunda ilçede bu nüfusa ek olarak günlük ortalama 180 000 turist konaklamakta ve turizm işletmelerinde çalışmak üzere başka yerlerden 30 000 mevsimlik işçi bulunmaktadır.

Buna göre bu ilçede yaz sezonundaki nüfus yoğunluğu, kış dönemindeki yoğunluktan kaç kişi/km² fazladır?

5. Varsayımsal K ve L şehirleri, aralarındaki altı ilçeye sağlık, eğitim ve ticaret hizmeti veren iki merkezdir. İlçelerin nüfusu (bin kişi) ve ilçelerden bu iki merkeze yapılan hizmet başvurularının yüzde dağılımı aşağıda verilmiştir:

a: nüfus 80; K'ye %70, L'ye %30
b: nüfus 50; K'ye %45, L'ye %55
c: nüfus 120; K'ye %60, L'ye %40
d: nüfus 40; K'ye %50, L'ye %50
e: nüfus 90; K'ye %35, L'ye %65
f: nüfus 60; K'ye %55, L'ye %45

Bir ilçe, başvurularının yarısından FAZLASINI yönelttiği merkezin etki alanına dâhil edilmektedir.

Buna göre K'nin etki alanına dâhil edilen ilçelerin toplam nüfusu kaç bin kişidir?

6. Türkiye'de bölgeler arası gelişmişlik farklarını azaltmak amacıyla bazı bölgesel kalkınma projeleri uygulanmaktadır. Aşağıda bu projelerden bazıları ile öncelikli amaçları eşleştirilmiştir:

I. GAP — Fırat ve Dicle üzerinde kurulan barajlarla sulama ve hidroelektrik üretimi
II. KOP — Konya Ovası'nda kuraklık ve yeraltı suyu sorununa karşı sulama yatırımları
III. DAP — Bölgenin önemli geçim kaynağı olan hayvancılığın geliştirilmesi
IV. ZBK — Kıyı ovalarında çay ve fındık tarımının yaygınlaştırılması

Yukarıdaki eşleştirmelerden hangileri doğrudur?

7. Yarı kurak iklimin görüldüğü varsayımsal bir ovada toplam tarım alanı 1 000 000 hektardır ve bu alanın %30'u sulanmaktadır. Bölgesel kalkınma projesi kapsamında yapılan sulama yatırımlarıyla sulanan alanın iki katına çıkarılması planlanmaktadır. Bu ovada sulanan bir hektardan alınan ürün, sulanmayan (kuru tarım yapılan) bir hektardan alınan ürünün 3 katıdır.

Diğer koşullar değişmezse plan gerçekleştiğinde ovadaki toplam tarımsal üretim yüzde kaç artar?

8. Bir limanın hinterlandı (etki alanı), o limana ihraç edilecek yük gönderen ve o limandan ithal yük alan yerlerin oluşturduğu alandır. Kıyıda yer alan varsayımsal N limanının hinterlandına ilişkin bazı gelişmeler aşağıda verilmiştir:

I. Limanın iç kesimlerdeki sanayi şehirlerine demir yolu ile bağlanması
II. Limanın gerisindeki ovada yeni organize sanayi bölgelerinin kurulması
III. N limanına 50 km uzaklıkta daha büyük kapasiteli ve daha düşük ücretli yeni bir liman açılması
IV. Limanın gerisinde kıyıya paralel uzanan dağ sırasında, iç kesimlere ulaşımı kısaltan bir tünel açılması

Yukarıdaki gelişmelerden hangilerinin N limanının hinterlandını genişletmesi beklenir?

9. Varsayımsal bir organize sanayi bölgesinde (OSB) 120 000 kişi çalışmaktadır. Çalışanların %45'i OSB'nin bulunduğu ilçede, %35'i aynı ilin diğer ilçelerinde oturmakta; kalanı ise komşu illerden her gün gidip gelmektedir. Bir yıl sonra OSB'deki çalışan sayısının %25 artacağı ve yeni hızlı tren bağlantısı nedeniyle bu artışın tamamının komşu illerden gidip gelen çalışanlardan oluşacağı öngörülmektedir.

Buna göre bir yıl sonra komşu illerden gidip gelenlerin OSB'deki toplam çalışanlar içindeki payı yüzde kaç olur?

10. Bazı bölgeler, içindeki yerlerin aynı özelliği taşımasına göre belirlenir. İşlevsel bölgeler ise bir merkez ile bu merkeze mal, hizmet, insan ya da bilgi akışlarıyla bağlı çevre alanlardan oluşur.

I. Bir bölge gazetesinin dağıtıldığı ve okunduğu yerleşmelerin oluşturduğu alan
II. Kireç taşının yaygın olduğu ve karstik şekillerin geliştiği alan
III. Bir limana ihraç edilmek üzere yük gönderen ve bu limandan ithal yük alan yerlerin oluşturduğu alan
IV. Yıllık ortalama yağışın 400 mm'nin altında kaldığı alan

Yukarıdakilerden hangileri işlevsel bölgeye örnektir?