1. Türkiye'de akarsular üzerinde kurulan barajlar hem hidroelektrik üretimi hem de sulama açısından önem taşır.

Aşağıdakilerin hangisinde baraj ile üzerinde kurulduğu akarsu birlikte doğru verilmiştir?

2. Bir termik santralde yılda 900 bin ton linyit yakılmaktadır. Bu santralde kullanılan linyitin ısıl değeri 2 000 kcal/kg, taş kömürünün ısıl değeri ise 6 000 kcal/kg'dır (varsayımsal veri).

Santralin aynı ısı enerjisini taş kömürüyle elde edebilmesi için yılda kaç bin ton taş kömürü gerekir?

3. Bir ülkede bazı enerji kaynaklarının yıllık üretim ve tüketim miktarları aşağıda verilmiştir (milyon ton petrol eşdeğeri, varsayımsal veri):

• Petrol: üretim 6, tüketim 60
• Doğal gaz: üretim 2, tüketim 50
• Taş kömürü: üretim 1, tüketim 20
• Linyit: üretim 70, tüketim 72
• Asfaltit: üretim 0,5, tüketim 0,6

Tüketimin üretimle karşılanamayan bölümünün tüketime oranı dışa bağımlılık oranı olarak tanımlandığına göre dışa bağımlılık oranı en yüksek kaynak aşağıdakilerden hangisidir?

4. Türkiye'de tuz; deniz suyunun buharlaştırılmasıyla, tuzlu göllerden ve yer altındaki kaya tuzu yataklarından olmak üzere farklı kaynaklardan elde edilir.

Aşağıdakilerin hangisinde tuz türü ile elde edildiği yer birlikte doğru verilmiştir?

5. Türkiye'nin ilk entegre demir-çelik tesislerinden biri 1930'lu yıllarda Karabük'te kurulmuştur. Bu tesisin kuruluş yeri seçilirken ham madde ve yakıt sağlama koşulları da göz önünde bulundurulmuştur.

Karabük'ün bu tesis için seçilmesinde etkili olan etmenlerden biri aşağıdakilerden hangisidir?

6. Bir maden işletmesinde tenörü (cevher içindeki metal oranı) %2 olan 50 000 ton bakır cevheri işlenmektedir. İşleme sırasında cevherin içerdiği bakırın %10'u kaybolmaktadır (varsayımsal veri).

Buna göre bu cevherden kaç ton bakır elde edilir?

7. Güneş ve rüzgâr santrali kurulması düşünülen dört aday alanın bazı özellikleri aşağıda verilmiştir (varsayımsal veri; diğer koşulların benzer olduğu kabul edilmektedir):

• P: yıllık güneşlenme süresi 3 000 saat, ortalama rüzgâr hızı 3 m/s, yıllık ortalama sıcaklık 16 °C
• R: yıllık güneşlenme süresi 2 200 saat, ortalama rüzgâr hızı 8 m/s, yıllık ortalama sıcaklık 14 °C
• S: yıllık güneşlenme süresi 1 700 saat, ortalama rüzgâr hızı 4 m/s, yıllık ortalama sıcaklık 19 °C
• T: yıllık güneşlenme süresi 2 600 saat, ortalama rüzgâr hızı 6 m/s, yıllık ortalama sıcaklık 15 °C

Bu alanlardan güneş santrali ve rüzgâr santrali için en uygun olanlar aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

8. Türkiye'deki bazı yer altı kaynakları ile bu kaynakların çıkarıldığı önemli yataklar aşağıda eşleştirilmiştir:

• Bor – Eskişehir (Kırka)
• Krom – Elazığ (Guleman)
• Bakır – Artvin (Murgul)
• Demir – Sivas (Divriği)
• Taş kömürü – Kahramanmaraş (Afşin-Elbistan)
• Boksit – Konya (Seydişehir)
• Linyit – Zonguldak
• Petrol – Batman

Bu eşleştirmelerden kaç tanesi doğrudur?

9. Fırat ve Dicle havzası Türkiye'nin hidroelektrik potansiyelinin önemli bir bölümünü oluşturur. Bu durumla ilgili şu ifadeler ileri sürülmüştür:

I. Akarsular yükseltisi fazla olan Doğu Anadolu'dan doğar ve yükselti farkının büyük olduğu yataklarda akar.
II. Kar erimeleriyle beslendikleri için debileri yüksektir.
III. Rejimleri yıl boyunca düzenli olduğundan su depolamaya gerek duyulmaz.
IV. Dar ve derin vadiler baraj yapımına uygun alanlar oluşturur.

Bu ifadelerden hangileri havzanın hidroelektrik potansiyelinin yüksek olmasının nedenleri arasında gösterilebilir?

10. Bir ülkenin bir yıllık elektrik üretiminin kaynaklara göre dağılımı aşağıda verilmiştir (varsayımsal veri):

• Kömür: 140 TWh
• Doğal gaz: 100 TWh
• Hidroelektrik: 100 TWh
• Rüzgâr: 40 TWh
• Jeotermal: 20 TWh

Ertesi yıl toplam üretim değişmemiş, kömürden elde edilen elektriğin 60 TWh'lık bölümünün yerini güneş enerjisi almıştır.

Buna göre ertesi yıl yenilenebilir kaynakların toplam elektrik üretimindeki payı yüzde kaçtır?