sekizgenacademy.com

Stratejik Siyaset ve Dünya Gücü Olan Osmanlı Devleti — Çalışma Kağıdı

Ad Soyad: ______________________     Tarih: 07.10.2026     10 soru AYT Sosyal Bilimler-1

Soru Kitapçığı

Stratejik Siyaset ve Dünya Gücü Olan Osmanlı Devleti — Çalışma Kağıdı

Yazdırma penceresinde "Arka plan grafikleri"ni açık tut

10 soru · gerçek sınav kitapçığı düzeninde · cevap anahtarı son sayfada

AYT • Sosyal Bilimler-1 SOSYAL BİLİMLER-1 TESTİ A
  1. Bu testte 10 soru vardır.
  2. Cevaplarınızı kitapçığın sonundaki cevap anahtarı ile karşılaştırınız.

1. XVI. yüzyılda Osmanlı'nın Hint Okyanusu seferleri Süveyş ve Basra'daki tersanelerden yapılmıştır. Bu tersanelerde gemi yapımı için gereken kereste ve malzeme uzak bölgelerden taşınmak zorunda kalınmış, Akdeniz'deki deneyimli donanmanın ise Kızıldeniz'e geçirilmesi mümkün olmamıştır. Sokullu Mehmet Paşa döneminde Akdeniz ile Kızıldeniz'i birleştirecek bir kanal açılması tasarlanmış, ancak bu proje gerçekleştirilememiştir.

Bu bilgilere göre kanal projesiyle aşağıdakilerden hangisinin amaçlandığı söylenebilir?

A) Rusların Karadeniz'e doğru inmesini engellemek B) Orta Asya Türk devletleriyle kara bağlantısı kurmak C) Akdeniz ticaretini Avrupa devletlerine kapatmak D) Mısır'ın Osmanlı yönetimine katılmasını sağlamak E) Akdeniz'deki deniz gücünü okyanusa aktarabilmek

2. 1555'te Safevilerle imzalanan Amasya Antlaşması'yla Bağdat Osmanlı'da kalmış, Tebriz Safevilere bırakılmıştır. Safevilerin taht kavgalarıyla zayıfladığı yıllarda yeniden başlayan savaşlar 1590'da Ferhat Paşa Antlaşması'yla sonuçlanmış; Tebriz, Gence ve Kafkasya'nın büyük bölümü Osmanlı'ya bırakılmıştır.

Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Osmanlı-Safevi sınırı, iki devletin güç durumundaki değişime göre yeniden çizilmiştir. B) Amasya Antlaşması'yla Osmanlı-Safevi mücadelesi kesin olarak sona ermiştir. C) Tebriz, Çaldıran Savaşı'ndan sonra Osmanlı yönetiminden hiç çıkmamıştır. D) Ferhat Paşa Antlaşması, Osmanlı'nın Safevilerle imzaladığı ilk antlaşmadır. E) 1590'da kazanılan topraklar, sonraki yüzyıllarda da Osmanlı'nın elinde kalmıştır.

3. Osmanlı denizciliği ve stratejik projeleriyle ilgili bazı kişiler ve gelişmeler aşağıda eşleştirilmiştir.

I. Piyale Paşa — Cerbe Deniz Savaşı'nın kazanılması
II. Barbaros Hayreddin Paşa — Trablusgarp'ın alınması
III. Seydi Ali Reis — Kitab-ı Bahriye adlı denizcilik kılavuzunun yazılması
IV. Hadım Süleyman Paşa — Hint Okyanusu'nda Diu'nun kuşatılması
V. Sokullu Mehmet Paşa — Don-Volga kanal projesinin tasarlanması

Bu eşleştirmelerden kaç tanesi doğrudur?

A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5

4. XVI. yüzyılda Habsburg hanedanı hem Avusturya'yı hem İspanya'yı yönetiyordu. Bu dönemde Osmanlı Devleti Orta Avrupa'da kara seferleri düzenlerken Batı Akdeniz ve Kuzey Afrika kıyılarında da İspanya'ya karşı deniz savaşları yürütmüştür.

I. Osmanlı'nın kara ve deniz seferleri büyük ölçüde aynı hanedana karşı yürütülmüştür.
II. Osmanlı'nın Akdeniz siyaseti ile Orta Avrupa siyaseti birbirinden bağımsız hedeflere yöneliktir.
III. Habsburglar, Osmanlı'ya karşı güçlerini iki ayrı cepheye bölmek zorunda kalmıştır.
IV. İspanya, Osmanlı'nın Orta Avrupa'daki ilerleyişini durdurmuştur.

Bu bilgilere göre yukarıdaki yargılardan hangilerine ulaşılabilir?

A) I ve II B) II ve IV C) I, II ve III D) I ve III E) III ve IV

5. Coğrafi Keşifler döneminde Avrupalı denizciler okyanus aşırı yolculuklarla yeni ticaret yolları ve topraklar ararken Osmanlı Devleti bu tür keşif yolculuklarına katılmamıştır.

Bu durumun nedenleri arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?

A) Doğu-Batı ticaret yollarının önemli bölümünün kendi denetiminde olması B) Okyanuslara doğrudan açılan bir kıyısının ve limanının bulunmaması C) Akdeniz'de etkili bir donanmaya ve denizcilik birikimine sahip olmaması D) Avrupa, Akdeniz ve doğu cephelerinde aynı anda mücadele etmesi E) Ticaret yollarından elde ettiği gelirle yeni yol arayışına girmemesi

6. Dünya gücü konumundaki Osmanlı Devleti, XVI. yüzyılda farklı yönlerdeki rakiplerine karşı farklı yöntemler izlemiştir. Aşağıda bazı rakipler ile Osmanlı'nın onlara karşı izlediği yöntemler eşleştirilmiştir.

Bu eşleştirmelerden hangisinde rakip ile yöntem YANLIŞ eşleştirilmiştir?

A) Habsburglar — Fransa ile iş birliği yapılması B) Venedik — Hint Okyanusu'na donanma gönderilmesi C) Rusya — Don-Volga kanal girişiminde bulunulması D) İspanya — Kuzey Afrika denizcilerinin desteklenmesi E) Safeviler — Kafkasya'ya yönelik seferler düzenlenmesi

7. XVI. yüzyılın ikinci yarısında Rusların Kazan ve Astrahan hanlıklarını ele geçirerek Volga boyunca güneye ilerlemesi Osmanlı yönetiminde kaygı yaratmıştır. Sadrazam Sokullu Mehmet Paşa, Don ve Volga nehirlerinin birbirine en çok yaklaştığı yerde iki nehri bir kanalla birleştirmeyi tasarlamış; ancak girişim tamamlanamamıştır.

I. Rusların güneye doğru ilerleyişini durdurmak
II. Safevi Devleti'ni kuzeyden kuşatabilecek bir ulaşım yolu açmak
III. Orta Asya'daki Türk-İslam topluluklarıyla bağlantı kurmak
IV. Hint Okyanusu'ndaki Portekiz donanmasına karşı gemi ulaştırmak

Yukarıdakilerden hangileri bu projenin amaçları arasında gösterilebilir?

A) I ve II B) II ve IV C) I, III ve IV D) I, II ve III E) II, III ve IV

8. Osmanlı Devleti'nin farklı cephelerde izlediği stratejik siyasete ait, XVI. yüzyılda yaşanmış bazı gelişmeler aşağıda karışık olarak verilmiştir.

I. Kıbrıs'ın fethi
II. Safevilerle Amasya Antlaşması'nın imzalanması
III. Safevilerle Ferhat Paşa Antlaşması'nın imzalanması
IV. Don ile Volga nehirlerini birleştirecek kanal girişimi
V. Hadım Süleyman Paşa komutasında Hint Okyanusu'na sefer düzenlenmesi

Bu gelişmelerin kronolojik sıralaması aşağıdakilerden hangisidir?

A) II - V - IV - I - III B) V - II - IV - I - III C) V - II - I - IV - III D) V - IV - II - I - III E) V - II - IV - III - I

9. Kanuni ve ardılları döneminde Osmanlı Devleti; Habsburglarla mücadele eden Fransa'ya ticari ayrıcalıklar tanımış, Katolik kilisesinden ayrılan Protestan prensleri ve toplulukları desteklemiş, Macaristan tahtı üzerinde hak iddia eden Habsburglara karşı rakip krala yardım etmiştir.

Bu politikaların ortak amacı aşağıdakilerden hangisidir?

A) Avrupa'da Osmanlı'ya karşı birleşik bir cephe oluşmasını önlemek B) Avrupa'nın ekonomik kaynaklarını ayrıcalıklarla Osmanlı'ya aktarmak C) Coğrafi Keşifler'in Avrupa'ya sağladığı üstünlüğü ortadan kaldırmak D) Kutsal Roma Germen İmparatorluğu tacını Fransa krallarına geçirmek E) Avrupa'daki mezhep savaşlarına doğrudan asker göndererek katılmak

10. 1571'de Kıbrıs'ın fethi üzerine kurulan Haçlı donanması, aynı yıl İnebahtı'da Osmanlı donanmasını büyük ölçüde yakmıştır. Osmanlı ertesi yıl donanmasını yeniden kurmuş; 1573'te Venedik ile yapılan antlaşmayla Kıbrıs Osmanlı'da kalmış ve Venedik savaş tazminatı ödemeyi kabul etmiştir.

I. İnebahtı yenilgisi, Osmanlı'nın Akdeniz'deki etkinliğini kalıcı olarak sona erdirmemiştir.
II. Osmanlı Devleti, kısa sürede büyük bir donanma kurabilecek mali ve teknik güce sahiptir.
III. Haçlı ittifakı, İnebahtı zaferinden sonra Kıbrıs'ı geri almıştır.
IV. Venedik, İnebahtı'daki Haçlı zaferini savaşın sonucuna yansıtamamıştır.

Bu bilgilere göre yukarıdaki yargılardan hangilerine ulaşılabilir?

A) I ve III B) II ve III C) I, II ve III D) II, III ve IV E) I, II ve IV

SOSYAL BİLİMLER-1 TESTİ BİTTİ.

STRATEJİK SİYASET VE DÜNYA GÜCÜ OLAN OSMANLI DEVLETİ — ÇALIŞMA KAĞIDI CEVAP ANAHTARI

SOSYAL BİLİMLER-1

1-E 2-A 3-C 4-D 5-C 6-B 7-D 8-B 9-A 10-E

8genyks · YKS Hazırlık · sekizgenacademy.com