8genyks sekizgenacademy.com

Okyanusların Önem Kazanması — Çalışma Kağıdı

Ad Soyad: ______________________ Tarih: 07.10.2026 10 soru AYT Sosyal Bilimler-1

Soru Kitapçığı

Okyanusların Önem Kazanması — Çalışma Kağıdı

Yazdırma penceresinde "Arka plan grafikleri"ni açık tut

10 soru · gerçek sınav kitapçığı düzeninde · cevap anahtarı son sayfada

Konuya dön

AYT • Sosyal Bilimler-1 SOSYAL BİLİMLER-1 TESTİ A

Bu testte 10 soru vardır.
Cevaplarınızı kitapçığın sonundaki cevap anahtarı ile karşılaştırınız.

1. Kızıldeniz, Basra Körfezi ve Hint Okyanusu'nda Osmanlı Devleti ile Portekiz arasında XVI. yüzyılda süren mücadelenin sonuçlarıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

A) Osmanlı Hürmüz'ü alarak Basra Körfezi'nin tamamına hâkim olmuştur. B) Portekiz Kızıldeniz'e girerek Cidde'yi uzun süre elinde tutmuştur. C) Osmanlı Diu'yu alarak Hindistan kıyısında kalıcı bir üs edinmiştir. D) Osmanlı, Ümit Burnu yolunu Avrupa gemilerine kapatmayı başarmıştır. E) Kızıldeniz korunmuş ancak okyanusta kesin üstünlük kurulamamıştır.

2. Coğrafi Keşifler ve Osmanlı Devleti'nin güneydeki denizlerde izlediği politikayla ilgili bazı gelişmeler aşağıda karışık olarak verilmiştir:

I. Hadım Süleyman Paşa'nın Hint Seferi'ne çıkması
II. Vasco da Gama'nın deniz yoluyla Hindistan'a ulaşması
III. Mısır'ın Osmanlı topraklarına katılması
IV. Bartolomeu Dias'ın Ümit Burnu'na ulaşması
V. Macellan'ın başlattığı dünya çevresi yolculuğunun tamamlanması

Bu gelişmelerin kronolojik sırası aşağıdakilerden hangisidir?

A) II - IV - III - V - I B) IV - III - II - V - I C) IV - II - III - V - I D) IV - II - V - III - I E) IV - II - III - I - V

3. XVI. yüzyılın ikinci yarısında Amerika'dan Avrupa'ya taşınan gümüş, ticaret yoluyla Osmanlı pazarlarına da ulaşmıştır. Piyasada gümüş bollaştıkça değeri düşmüş, mal fiyatları yükselmiştir. Devlet 1585-1586'da akçedeki gümüş miktarını azaltmış; maaşlarını bu akçeyle alan kapıkulu askerleri kısa süre sonra ayaklanmıştır.

Bu metinden aşağıdakilerden hangisine kesinlikle ulaşılabilir?

A) Osmanlı Devleti de Amerika'dan doğrudan değerli maden getirmiştir. B) Akçe ayarının düşürülmesi hazinenin sorunlarını kalıcı biçimde çözmüştür. C) Doğu ticaret yolları Osmanlı topraklarından tamamen uzaklaşmıştır. D) Osmanlı ekonomisi Avrupa'daki parasal gelişmelerden etkilenmiştir. E) Kapıkulu askerlerinin maaşları fiyat artışına göre yükseltilmiştir.

4. Osmanlı Devleti'nin güney denizlerindeki faaliyetleriyle ilgili bazı gelişmeler aşağıda verilmiştir:

• Mısır'ın Osmanlı topraklarına katılması
• Hadım Süleyman Paşa'nın Hint Seferi
• Piri Reis'in Hürmüz'ü kuşatması
• Seydi Ali Reis'in Basra'dan Hint Okyanusu'na açılması
• Açe Sultanlığı'na yardım donanması gönderilmesi
• Don-Volga Kanalı açma girişimi

Bu gelişmelerden kaç tanesi Kanuni Sultan Süleyman Dönemi'nde (1520-1566) gerçekleşmiştir?

A) 2 B) 3 C) 4 D) 5 E) 6

5. Piri Reis'in 1513'te çizdiği dünya haritasında Amerika kıyılarına yer verilmiş, aynı denizcinin Kitab-ı Bahriye adlı eserinde ise Akdeniz'in limanları, kıyıları ve akıntıları ayrıntılı biçimde anlatılmıştır.

Bu bilgiler aşağıdakilerden hangisine kanıt olarak gösterilebilir?

A) Osmanlı denizcilerinin dönemin yeni coğrafya bilgilerini izlediğine B) Osmanlı'nın Amerika'ya ulaşan ilk seferi düzenleyen devlet olduğuna C) Osmanlı'nın Akdeniz yerine okyanus ticaretine yöneldiğine D) Kitab-ı Bahriye'nin Hint Okyanusu seferlerinde kılavuz olduğuna E) Osmanlı donanmasının okyanusa uygun gemilerle donatıldığına

6. Ümit Burnu yolunun açılmasından sonra da Doğu ürünlerinin bir bölümü XVI. yüzyıl boyunca Kızıldeniz ve Basra Körfezi üzerinden Akdeniz limanlarına ulaşmaya devam etmiştir. Osmanlı Devleti bu yolları korumak için Hint Okyanusu'na donanmalar göndermiştir. XVII. yüzyılda ise Hollanda ve İngiltere'nin kurduğu ticaret şirketleri Doğu ticaretini büyük ölçüde okyanus yollarına çekmiştir.

Bu metne göre aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Ümit Burnu yolunun açılmasıyla Akdeniz ticareti XVI. yüzyıl başında sona ermiştir. B) Keşiflerin Osmanlı ticaret yollarına etkisi zamana yayılarak belirginleşmiştir. C) Osmanlı Devleti Hint seferleriyle okyanus ticaretinin denetimini ele geçirmiştir. D) Hollanda ve İngiltere Doğu ticaretine Portekiz'den önce girmeyi başarmıştır. E) Doğu ürünlerinin Akdeniz'e ulaşması XVII. yüzyılda büsbütün durmuştur.

7. Portekiz'e karşı Kızıldeniz ve Hint Okyanusu'nda XVI. yüzyıl boyunca sürdürülen Osmanlı mücadelesinin nedenleri arasında aşağıdakilerden hangisi GÖSTERİLEMEZ?

A) Portekiz'in Kızıldeniz'e girerek Hicaz'daki kutsal şehirleri tehdit etmesi B) Baharat ticaretinin Kızıldeniz ve Mısır üzerinden sürmesinin istenmesi C) Gücerat ve Açe gibi Müslüman devletlerin Osmanlı'dan yardım istemesi D) Halifeliğin Osmanlı'ya geçmesiyle İslam dünyasının korunmasının üstlenilmesi E) Okyanus ötesinde yerleşim kolonileri kurarak hammadde sağlanmak istenmesi

8. XV-XVI. yüzyıllarda denizlerde öne çıkan bazı kişiler ile bunlarla ilişkilendirilen gelişmeler aşağıda eşleştirilmiştir:

• Piri Reis – Kitab-ı Bahriye
• Seydi Ali Reis – Mir'atü'l-Memalik
• Piri Reis – Hürmüz kuşatması
• Hadım Süleyman Paşa – Diu kuşatması
• Seydi Ali Reis – Açe'ye gönderilen yardım donanması
• Vasco da Gama – Deniz yoluyla Hindistan'a ulaşma
• Kristof Kolomb – Ümit Burnu'na ulaşma
• Macellan – Amerika kıtasına ilk ulaşma

Bu eşleştirmelerden kaç tanesi doğrudur?

A) 3 B) 4 C) 5 D) 6 E) 7

9. XVI. yüzyılda Osmanlı Devleti, Kızıldeniz ve Basra Körfezi'ndeki üslerinden Hint Okyanusu'na birçok sefer düzenlemiş, ancak bu denizde Portekiz karşısında kesin bir üstünlük kuramamıştır.

I. Osmanlı donanmasının Akdeniz koşullarına uygun kürekli gemilerden oluşması
II. Osmanlı Devleti'nin aynı dönemde Avrupa ve İran cephelerinde de savaşması
III. Osmanlı Devleti'nin Hint Okyanusu'na açılan hiçbir kıyısının bulunmaması
IV. Osmanlı Devleti'nin bölgedeki Müslüman devletlerle ilişki kurmaması

Bu durumun nedenleri arasında yukarıdakilerden hangileri gösterilebilir?

A) I ve II B) I ve III C) II ve IV D) I, II ve III E) II, III ve IV

10. Sokullu Mehmed Paşa'nın sadrazamlığı döneminde gündeme gelen kanal projeleri ile bu projelerden beklenen amaçlar aşağıda eşleştirilmiştir:

• Akdeniz'deki donanmanın Kızıldeniz'e kolayca geçirilmesi – Süveyş Kanalı
• Orta Asya Türk hanlıklarıyla bağlantı kurulması – Don-Volga Kanalı
• Rusya'nın güneye doğru ilerleyişinin durdurulması – Don-Volga Kanalı
• Portekiz'e karşı Hint Okyanusu'nda daha etkin olunması – Süveyş Kanalı
• Safevîlerin kuzeyden kuşatılması – Süveyş Kanalı
• Orta Asya'dan gelen hacıların yolculuğunun güvenliğe alınması – Süveyş Kanalı

Bu eşleştirmelerden kaç tanesi doğrudur?

A) 1 B) 2 C) 3 D) 4 E) 5

SOSYAL BİLİMLER-1 TESTİ BİTTİ.

OKYANUSLARIN ÖNEM KAZANMASI — ÇALIŞMA KAĞIDI CEVAP ANAHTARI

SOSYAL BİLİMLER-1

1-E 2-C 3-D 4-B 5-A 6-B 7-E 8-C 9-A 10-D

8genyks · YKS Hazırlık · sekizgenacademy.com