sekizgenacademy.com

Görüntüleme Cihazları, LCD ve Plazma — Çalışma Kağıdı

Ad Soyad: ______________________     Tarih: 07.10.2026     20 soru AYT Fizik

Soru Kitapçığı

Görüntüleme Cihazları, LCD ve Plazma — Çalışma Kağıdı

Yazdırma penceresinde "Arka plan grafikleri"ni açık tut

20 soru · gerçek sınav kitapçığı düzeninde · cevap anahtarı son sayfada

AYT • Fizik FİZİK TESTİ A
  1. Bu testte 20 soru vardır.
  2. Cevaplarınızı kitapçığın sonundaki cevap anahtarı ile karşılaştırınız.

1. Bir ekran türünde görüntü, ekranın iç yüzeyine sürülmüş fosforlu maddenin kendisine çarpan elektronların enerjisiyle uyarılıp görünür ışık yayması sonucu oluşmaktadır. Bu çalışma ilkesi aşağıdaki ekranlardan hangisine aittir?

A) Katot ışını tüplü (CRT) ekran B) Sıvı kristal (LCD) ekran C) Plazma ekran D) OLED ekran E) Elektronik mürekkep (e-mürekkep) ekran

2. Sıvı kristal (LCD) bir ekranda sıvı kristal katmanın görevi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

A) Üzerine düşen elektrik alanın etkisiyle kendisi ışık üreterek pikseli doğrudan aydınlatır. B) Geçen ışığın dalga boyunu değiştirerek her bir pikselin rengini doğrudan oluşturur. C) Arkadaki ışık kaynağından gelen ışığı yansıtarak ekranın ön yüzeyine taşır. D) Ekrana çarpan elektronların enerjisini soğurarak ekranın parlaklığını ayarlar. E) Arkadan gelen ışığın kutuplanma düzlemini döndürerek geçen ışık miktarını denetler.

3. Katot ışını tüplü bir ekranda elektronlar 15000 V'luk bir potansiyel farkıyla hızlandırılmaktadır. Buna göre bir elektronun bu süreçte kazandığı kinetik enerji kaç ×10⁻¹⁵ J'dür? (Elektron yükünün büyüklüğü e = 1,6·10⁻¹⁹ C)

A) 0,24 B) 1,2 C) 1,6 D) 2,4 E) 24

4. Çözünürlüğü 1600 × 900 olan bir panelde her piksel; kırmızı, yeşil ve mavi renkleri üreten üçer alt pikselden oluşmaktadır. Bu panelde toplam kaç ×10⁶ alt piksel bulunur?

A) 1,44 B) 4,32 C) 5,76 D) 12,96 E) 43,2

5. Kapasitif (sığasal) dokunmatik bir ekranda dokunulan noktanın belirlenmesi aşağıdaki ilkelerden hangisine dayanır?

A) Üst üste duran iki iletken katmanın basınçla temas edip devreyi tamamlaması B) Ekran yüzeyindeki fosforlu maddenin parmaktan gelen ısıyla uyarılması C) Parmaktan ekrana geçen elektronların oluşturduğu akımın ölçülmesi D) Arka aydınlatmadan gelen ışığın parmak tarafından ekrana yansıtılması E) Parmağın, yüzeydeki iletken tabakanın sığasını yerel olarak değiştirmesi

6. Plazma bir ekranda tek bir pikselin ışık yayması sırasında gerçekleşen olaylar, aşağıdakilerin hangisinde doğru sırayla birlikte verilmiştir?

A) Gaz iyonlaşır → salınan elektronlar ekrana çarpar → fosforlu madde ışık yayar B) Gaz iyonlaşır → morötesi ışık yayılır → fosforlu madde görünür ışık yayar C) Gaz ısıtılır → görünür ışık doğrudan yayılır → fosforlu madde ışığı süzer D) Fosforlu madde uyarılır → morötesi ışık yayılır → gaz iyonlaşır E) Elektrotlar arasındaki gerilim fosforlu maddeyi uyarır → görünür ışık yayılır

7. Bir ekranın tazeleme hızı 125 Hz'dir. Buna göre bu ekranda ardışık iki görüntü karesi arasında geçen süre kaç ms'dir? (1 s = 10³ ms)

A) 0,008 B) 0,125 C) 8 D) 80 E) 125

8. Bir LCD ekranın bütün piksellerindeki mavi alt pikseller arızalanmış ve sürekli kapalı kalmaktadır (hiç ışık geçirmemektedir); kırmızı ve yeşil alt pikseller sağlamdır. Ekranda sırasıyla farklı renklerde alanlar gösteriliyor.

Buna göre aşağıdaki renklerden hangisiyle gösterilen bir alan, arızadan etkilenmeden kendi renginde görünür?

A) Mavi B) Beyaz C) Camgöbeği D) Eflatun E) Sarı

9. Tamamen karanlık bir odada üç ekran aynı görüntüyü göstermek üzere çalıştırılıyor.

K: Arka aydınlatma birimi arızalanıp tamamen sönmüş, öteki bölümleri sağlam bir LCD ekran
L: Sağlam bir plazma ekran
M: Sağlam bir OLED ekran

Odada ekranlardan başka hiçbir ışık kaynağı bulunmadığına göre, bu ekranlardan hangilerinde görüntü görülebilir?

A) Yalnız L B) Yalnız M C) K ve L D) L ve M E) K, L ve M

10. Plazma ekran ile katot ışını tüplü (CRT) ekranın görüntü oluşturma biçimleri karşılaştırılarak aşağıdaki yargılar ileri sürülüyor.

I. Plazma ekranın hücrelerindeki gaz karışımının iyonlaşırken yaydığı ışımanın büyük bölümü morötesi ışınımdır.
II. Her iki ekranda da görünür ışığı fosforlu madde yayar; fosforu CRT'de elektron demeti, plazma ekranda ise morötesi ışınım uyarır.
III. Plazma ekranda kırmızı, yeşil ve mavi renkler, alt piksel hücrelerine birbirinden farklı gazlar doldurularak elde edilir.

Bu yargılardan hangileri doğrudur?

A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III

11. OLED bir ekran ile LED arka aydınlatmalı sıvı kristal bir ekran karşılaştırıldığında, tümüyle siyah bir görüntü gösterilirken OLED ekranın belirgin biçimde daha az güç harcamasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

A) OLED ekranda her piksel kendi ışığını ürettiğinden siyah pikseller söndürülebilir. B) OLED panelin çalışma gerilimi, sıvı kristal panelin çalışma geriliminden düşüktür. C) OLED ekranda sıvı kristal katman bulunmadığından panelde ışık hiç soğurulmaz. D) OLED ekranın tazeleme hızı yüksek olduğundan piksel başına düşen çalışma süresi kısalır. E) OLED ekranda renk süzgeci kullanılmadığından süzgeçteki ışık kaybı ortadan kalkar.

12. Ekran teknolojileri karşılaştırılırken aşağıdaki yargılar ileri sürülmüştür.
I. Katot ışını tüplü ekranlar, aynı köşegen uzunluğundaki plazma ekranlardan daha derindir.
II. Sıvı kristal ekranlarda görüntünün rengi ve parlaklığı, ekrana bakış açısı değiştikçe daha çok değişir.
III. Bir ekranın boyutu sabit tutulup çözünürlüğü artırılırsa piksellerin boyutu büyür.
Bu yargılardan hangileri doğrudur?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) Yalnız III D) I ve II E) I ve III

13. LCD ekranlarda kullanılan sıvı kristallerle ilgili aşağıdaki yargılar ileri sürülüyor.

I. Sıvı kristal moleküllerinin yönelimi, uygulanan elektrik alanla değiştirilebilir.
II. Sıvı kristal katman, içinden geçen ışığın frekansını değiştirerek alt pikselin rengini belirler.
III. Sıvı kristal, sıvı gibi akabilen ancak molekülleri belirli bir doğrultuda düzenli yönelim gösterebilen bir maddedir.

Bu yargılardan hangileri doğrudur?

A) Yalnız III B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III

14. Dokunmatik ekran türleriyle ilgili aşağıdaki yargılar ileri sürülüyor.

I. Dirençli (rezistif) dokunmatik ekran, eldivenli parmakla ya da plastik uçlu bir kalemle yapılan dokunuşu da algılayabilir.
II. Kapasitif (sığasal) dokunmatik ekran, ucu yalıtkan plastikten yapılmış sıradan bir kalemle yapılan dokunuşu da algılar.
III. Dirençli dokunmatik ekranda dokunulan noktanın konumu, basınçla birbirine değen iki iletken katman yardımıyla belirlenir.

Bu yargılardan hangileri doğrudur?

A) Yalnız I B) Yalnız III C) I ve II D) I ve III E) I, II ve III

15. LED ve OLED teknolojileri ile LED arka aydınlatmalı LCD ekranlar hakkında aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

A) LED arka aydınlatmalı LCD ekranda her alt piksel, kendisine ait küçük bir LED'in yanıp sönmesiyle renklendirilir. B) OLED ekranda her alt piksel, içinden akım geçen organik katmanın kendisinin ışık yaymasıyla aydınlanır. C) LED arka aydınlatmalı LCD ekranda ışığı LED'ler üretir; ışığın her alt pikselden geçişini sıvı kristal denetler. D) OLED ekranda arka aydınlatma birimi bulunmadığından ekran, LCD ekranlara göre daha ince yapılabilir. E) LED'de ışık, yarı iletken eklemde elektronların deşiklerle birleşmesi sırasında açığa çıkan enerjiyle yayılır.

16. Bir LCD panelde her piksel kırmızı, yeşil ve mavi üç alt pikselden oluşmaktadır. Sürücü devre her alt pikselin parlaklığını birbirinden bağımsız olarak 64 farklı düzeyden birine ayarlayabilmektedir (kapalı düzey de bu 64 düzeyin içindedir). Bir pikselin görünen rengi, alt piksellerinden gelen ışığın toplamsal karışımıyla oluşur.

Buna göre tek bir piksel en çok kaç farklı renk tonu gösterebilir?

A) 192 B) 4096 C) 262144 D) 786432 E) 16777216

17. Plazma ekranın adını aldığı "plazma" madde hâli ve ekranın yapısıyla ilgili aşağıdaki yargılar ileri sürülüyor.

I. Plazma, iyonlar ile serbest elektronlardan oluşan ve elektriği iletebilen bir madde hâlidir.
II. Plazma ekranda her alt piksel, içinde gaz bulunan ayrı küçük bir hücreye karşılık gelir.
III. Hücredeki gazın plazma hâline geçmesi için hücreler binlerce santigrat dereceye kadar ısıtılır.

Bu yargılardan hangileri doğrudur?

A) Yalnız II B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III

18. Arkadan aydınlatmalı bir LCD ekranda sıvı kristal katman, birbirine dik geçirme doğrultulu iki polarizörün arasına yerleştirilmiştir. Bu düzenekle ilgili aşağıdaki yargılar ileri sürülüyor.

I. Bir pikselde sıvı kristal katman ışığın kutuplanma düzlemini döndürmezse, birinci polarizörden geçen ışık ikinci polarizörden geçemez ve piksel karanlık görünür.
II. Öndeki polarizör sökülürse, arka aydınlatma açıkken bütün pikseller benzer parlaklıkta görünür ve görüntü seçilemez hâle gelir.
III. İki polarizör birbirine paralel geçirme doğrultulu olacak biçimde yerleştirilseydi ekrandaki görüntü hiç değişmeden kalırdı.

Bu yargılardan hangileri doğrudur?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) I ve III E) I, II ve III

19. Bir plazma ekran 300 W, aynı boyuttaki bir sıvı kristal ekran ise 120 W güç çekmektedir. Her iki ekran da günde 5 saat çalıştırıldığına göre, 30 gün sonunda plazma ekranın sıvı kristal ekrandan fazla harcadığı enerji kaç kWh'dir? (1 kW = 10³ W)

A) 0,9 B) 18 C) 27 D) 45 E) 63

20. Kenar oranı 4:3 olan dikdörtgen bir LCD ekranın çözünürlüğü 1600 × 1200 pikseldir ve köşegen uzunluğu 60 cm'dir. Pikseller kare biçimlidir ve her piksel, yatayda yan yana dizilmiş eşit genişlikteki kırmızı, yeşil ve mavi üç alt pikselden oluşmaktadır.

Buna göre bir alt pikselin genişliği kaç mm'dir? (1 cm = 10 mm)

A) 0,1 B) 0,125 C) 0,3 D) 0,375 E) 0,5

FİZİK TESTİ BİTTİ.

GÖRÜNTÜLEME CİHAZLARI, LCD VE PLAZMA — ÇALIŞMA KAĞIDI CEVAP ANAHTARI

FİZİK

1-A 2-E 3-D 4-B 5-E 6-B 7-C 8-E 9-D 10-B

11-A 12-D 13-C 14-D 15-A 16-C 17-B 18-C 19-C 20-A

8genyks · YKS Hazırlık · sekizgenacademy.com