sekizgenacademy.com

Fecriati Dönemi Türk Şiiri — Çalışma Kağıdı

Ad Soyad: ______________________     Tarih: 07.10.2026     20 soru AYT Türk Dili ve Edebiyatı

Soru Kitapçığı

Fecriati Dönemi Türk Şiiri — Çalışma Kağıdı

Yazdırma penceresinde "Arka plan grafikleri"ni açık tut

20 soru · gerçek sınav kitapçığı düzeninde · cevap anahtarı son sayfada

AYT • Türk Dili ve Edebiyatı TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI TESTİ A
  1. Bu testte 20 soru vardır.
  2. Cevaplarınızı kitapçığın sonundaki cevap anahtarı ile karşılaştırınız.

1. Fecriati bildirisini imzalayan sanatçılar, ortak bir sanat anlayışı çevresinde birleştiklerini duyurmuşlardı. Ancak topluluk kısa sürede dağılmış; üyeler birbirinden çok farklı çizgilerde yazmayı sürdürmüş, önemli bir bölümü de dilde sadeleşmeyi savunan yeni akıma katılmıştır.

Bu parçaya göre Fecriati'nin kısa ömürlü olmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

A) Üyelerinin edebiyat çalışmalarını bırakması B) Bildirisinde açıkladığı ilkeye sonuna kadar bağlı kalması C) Aruz yerine heceyi savunması nedeniyle sert eleştiriler alması D) Şiirde yeni nazım biçimleri denemekten kaçınması E) Üyelerini bir arada tutacak ortak bir anlayışın bulunmaması

2. Fecriati'nin en tanınmış şairi, şiirlerini iki kitapta toplamış; şiir üzerine görüşlerini bu kitaplardan birinin ön sözünde açıklamıştır. Gözlem ve izlenimlerini anlattığı düzyazı kitapları da vardır.

Bu şairin şiir kitapları aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

A) Göl Saatleri – Bize Göre B) Göl Saatleri – Piyale C) Piyale – Gurabahane-i Laklakan D) Bize Göre – Gurabahane-i Laklakan E) Rübab-ı Şikeste – Piyale

3. Türk edebiyatında bir önceki topluluk, önceden yayımlanmakta olan bir derginin çevresinde, önceden açıklanmış ortak bir programa dayanmadan kendiliğinden oluşmuştu. 1909'da ortaya çıkan topluluk ise önce bir toplantıyla kurulmuş, ardından amaçlarını ve sanat anlayışını açıklayan yazılı bir metni kamuoyuna duyurmuştur.

Bu parçaya göre, 1909'da ortaya çıkan topluluğun Türk edebiyatı açısından önemi aşağıdakilerden hangisidir?

A) Bir dergi çevresinde toplanma alışkanlığını edebiyatımıza getirmesi B) Batı'dan alınan nazım biçimlerini edebiyatımızda ilk kez denemesi C) Sanat anlayışını tartışmaya kapatarak ortak bir programı zorunlu kılması D) Şiirde aruz yerine heceyi benimseyen ilk topluluk olması E) Bir bildiriyle ortaya çıkma geleneğini edebiyatımızda başlatması

4. Servetifünun şairleri, Batı şiirinden aldıkları kimi nazım biçimlerini Türk şiirine yerleştirmişlerdi. Fecriati şairleri de şiirlerinde ağırlıklı olarak bu biçimleri kullanmayı sürdürmüştür.

Bu parçada sözü edilen nazım biçimleri aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

A) Gazel, kaside, terkib-i bend B) Sone, terza-rima, serbest müstezat C) Koşma, semai, varsağı D) Mani, türkü, destan E) Rubai, tuyuğ, murabba

5. Fecriati, Türk edebiyatı tarihinde iki dönem arasında yer alan kısa ömürlü bir topluluktur.

Buna göre,

I. Kendisinden önceki topluluğun dil ve ölçü tutumunu sürdürmesi
II. Şiiri halkın anlayacağı bir dile kavuşturmayı programlaştırması
III. Üyelerinin bir bölümünün kendisinden sonraki akım içinde yer alması
IV. Edebiyatımızda bildiriyle ortaya çıkma geleneğini başlatması

öncüllerinden hangileri, bu topluluğun iki dönem arasında bir geçiş oluşturduğunu gösterir?

A) I ve II B) II ve III C) II ve IV D) I ve III E) III ve IV

6. Aşağıda iki edebî topluluğun benimsediği ilkeler verilmiştir:

• Sanat, kendi dışında bir amaca hizmet etmez; değerini kendi içinde taşır.
• Sanat kişiseldir ve saygıya değerdir; sanatçının kendi duyarlığından başka ölçütü yoktur.

Bu ilkeler sırasıyla aşağıdaki topluluklardan hangilerine aittir?

A) Fecriati – Servetifünun B) Tanzimat birinci kuşağı – Fecriati C) Servetifünun – Fecriati D) Servetifünun – Millî Edebiyat E) Fecriati – Millî Edebiyat

7. Fecriati, sanatın kişisel olduğunu ve sanatçının kendi duyarlığından başka bir ölçüt tanımayacağını ilan etmiş bir topluluktur. Buna karşın topluluk üyelerinden Emin Bülent Serdaroğlu, ulusal duyarlığı öne çıkaran "Kin" şiirini yazmıştır.

Bu durum aşağıdakilerden hangisini gösterir?

A) Benimsenen ilkenin, ürünlerin tamamında karşılık bulmadığını B) Topluluğun bildirisinde toplumsal konuları da savunduğunu C) Topluluk üyelerinin bireysel konuları hiçbir zaman işlemediğini D) Sözü edilen şairin topluluğun bildirisini kaleme alan kişi olduğunu E) Topluluğun dağıldıktan sonra toplumsal bir çizgiye yöneldiğini

8. Fecriati bildirisi, bir yandan sanatın kişisel olduğunu ilan etmiş, bir yandan da topluluğun topluma ve edebiyata yönelik çeşitli amaçlarını sıralamıştır.

Aşağıdakilerden hangisi Fecriati topluluğunun benimsediği ilke ve amaçlardan biri DEĞİLDİR?

A) Batı'daki edebî ve sanatsal gelişmeleri izleyip tanıtmak B) Servetifünun'un açtığı yolda edebiyatı daha ileri taşımak C) Halkın edebî ve kültürel düzeyini yükseltmeye çalışmak D) Sanatın kişisel ve saygıya değer olduğunu benimsemek E) Dilde sadeleşmeyi ve hece ölçüsünü temel ilke yapmak

9. Aşağıdaki dizeler, Fecriati şiirinin sembolist duyarlığını örneklendirmek için yazılmış ve dörderli bentler hâlinde düzenlenmiştir:

Akşam iner gölün en derine,
Mor bir sükûtla uyur sular;
Bir hayal kanat açar yerine,
Gözlerimde titrer eski uykular.

Bir gül yanar ıssız bahçede,
Kızıl, altın, gümüş renkler;
Ruhum kaybolur bu gölgede,
Uzaktan gelir sönük ezgiler.

Gece kanatlanır, derin ve sessiz,
Işıklar söner uzak bir şehir;
Kalbim kalır yolsuz ve izsiz,
Akar sonsuza mavi bir nehir.

Bu şiirin bent sayısı ve kafiye düzeni aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

A) 3 bent — abab cdcd efef B) 3 bent — abba cddc effe C) 3 bent — abab cccb dddb D) 6 bent — ab ab cd cd ef ef E) 3 bent — aaaa bbba ccca

10. Fecriati'nin edebiyat tarihindeki yerini anlamak için aşağıdaki gelişmeler kronolojik sıraya konmak isteniyor:

• Genç Kalemler dergisinin Selanik'te yayına başlaması
• Fecriati bildirisinin yayımlanması
• Servet-i Fünun dergisinin bir çeviri makale yüzünden kapatılması
• Fecriati topluluğunun kurulması
• II. Meşrutiyet'in ilan edilmesi

Bu gelişmeler eskiden yeniye doğru sıralandığında üçüncü sırada hangisi yer alır?

A) II. Meşrutiyet'in ilan edilmesi B) Fecriati topluluğunun kurulması C) Fecriati bildirisinin yayımlanması D) Genç Kalemler dergisinin Selanik'te yayına başlaması E) Servet-i Fünun dergisinin bir çeviri makale yüzünden kapatılması

11. Bu şair, düzyazılarında şiir anlayışını açıklarken şiiri söz ile musiki arasında, sözden çok musikiye yakın bir dil saymış; şiirde anlamın şair tarafından önceden belirlenip okura sunulan bir şey olmadığını, her okurun kendi duyarlığınca ürettiği bir şey olduğunu ileri sürmüştür.

Bu anlayışın şiire yansıması aşağıdakilerden hangisidir?

A) Şiirin bir olay örgüsü çevresinde kurulması B) Anlatılmak istenenin şiirin başlığında belirtilmesi C) Sözcüklerin sözlük anlamlarıyla ve tek anlama gelecek biçimde kullanılması D) Şiirin kapalı bir anlatımla kurulup okurun yorumuna açık bırakılması E) Günlük yaşamdan alınmış somut ayrıntılara geniş yer verilmesi

12. Fecriati topluluğunun ortaya çıkışı ve dönemi ile ilgili olarak

I. Emin Bülent Serdaroğlu, Refik Halit Karay ve Yakup Kadri Karaosmanoğlu topluluğun üyeleri arasındadır.
II. Topluluk, ürünlerini yayımlamak için Servet-i Fünun dergisini kullanmıştır.
III. Topluluğu sanatı toplumdan kopuk bulmakla eleştirenler arasında Genç Kalemler çevresi de vardır.
IV. Topluluk, Servet-i Fünun dergisi kapatılmadan önce Servetifünun topluluğunun içinde bir kol olarak doğmuştur.

yargılarından hangileri doğrudur?

A) I ve II B) II ve IV C) I, III ve IV D) I, II ve III E) II, III ve IV

13. Fecriati topluluğuyla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi SÖYLENEMEZ?

A) Sanat anlayışını yazılı bir bildiriyle duyuran ilk topluluk olduğu B) Şiirde aruz ölçüsünü ve ağır dili sürdürdüğü C) Şiiri ulusal kaynaklara ve halk söyleyişine yönelten bir program ortaya koyduğu D) Bir önceki topluluğa tepki olarak doğduğunu ilan ettiği hâlde ondan büyük ölçüde ayrılamadığı E) Üyelerinin bir bölümünün sonradan başka bir edebî akım içinde yer aldığı

14. Fecriati, Servetifünun'un devamı sayılan bir topluluktur; yine de iki topluluğu birbirinden ayıran özellikler vardır.

I. Fransız sembolizminin etkisinin şiirde daha belirgin olması
II. Aruz ölçüsünün kullanılması
III. Topluluğun önceden ilan edilmiş bir programla kurulması
IV. Arapça ve Farsça sözcüklerle ağırlaşmış bir şiir dili

Yukarıdakilerden hangileri Fecriati'yi Servetifünun'dan AYIRAN özelliklerdendir?

A) I ve II B) I ve III C) II ve IV D) III ve IV E) I, II ve IV

15. Fecriati topluluğu bildirisinde kendisini bir önceki topluluğa tepki olarak tanıtmış, onun sanat anlayışını yetersiz bulduğunu ve edebiyatı daha ileri bir noktaya taşıyacağını duyurmuştur. Ne var ki topluluğun ürünleri incelendiğinde bu iddianın uygulamada büyük ölçüde karşılıksız kaldığı görülür.

Buna göre,

I. Şiirde aruz ölçüsünün kullanılmayı sürdürmesi
II. Şiir dilinin sadeleşip konuşma diline yaklaşması
III. Arapça ve Farsça tamlamalarla yüklü söyleyişin korunması
IV. Şiirin toplumsal bir amaca bağlanması

öncüllerinden hangileri, sözü edilen iddianın uygulamada karşılıksız kaldığını gösterir?

A) I ve III B) I ve II C) I ve IV D) II ve III E) III ve IV

16. Aşağıdaki dizeler, Fecriati şiirinin Servetifünun'dan devraldığı sembolizm etkisini göstermek üzere bir öğretmen tarafından yazılmıştır:

Akşam, bir kızıl kuş gibi düşer suya;
Göl, kendi derinliğinde mor bir yara.
Kim bilir hangi ses ağlar sazlıklarda?
Bir altın tül iner ruhun aynasına.

Bu dizeleri parnasizmin etkisindeki tablo şiirlerinden ayırarak sembolizme yaklaştıran özellik aşağıdakilerden hangisidir?

A) Renk ve ışık imgeleriyle adı konmayan bir ruh hâlinin sezdirilmesi B) Doğanın ayrıntılı, nesnel ve gözleme dayalı biçimde resmedilmesi C) Akşam ve göl gibi doğa ögelerinin şiirin konusu yapılması D) Soru cümlesiyle okurun dikkatinin bir ayrıntıya çekilmesi E) Dizelerin dört dizelik tek bir bent hâlinde düzenlenmesi

17. Ahmet Haşim ile ilgili olarak

I. Şiirlerinde aruz ölçüsünü kullanmıştır.
II. Fecriati dağıldıktan sonra Millî Edebiyat'ın ilkelerine katılarak hece ölçüsüne ve millî konulara yönelmiştir.
III. İlk şiirlerine göre sonraki kitaplarında görece daha sade bir dil kullanmıştır.
IV. Akşam, gurup, göl gibi imgeleri ruh hâlinin sembolleri olarak işlemiştir.

yargılarından hangileri doğrudur?

A) I ve II B) II ve III C) I ve IV D) II, III ve IV E) I, III ve IV

18. Fecriati'nin dağılmaya yüz tuttuğu yıllarda Paris'ten dönen bir şair, Batı uygarlığının kökü saydığı eski Yunan kültürünü edebiyatımıza kaynak yapmayı öneren bir anlayışa öncülük etmiştir. Fecriati çevresinden bazı genç yazarların da ilgi gösterdiği bu anlayış, kısa sürede etkisini yitirmiş; öncüsü daha sonra şiirinin kaynağını Türk tarihinde ve İstanbul'da aramıştır.

Bu parçada sözü edilen anlayış ve öncüsü aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

A) Yeni Lisan – Ömer Seyfettin B) Nev-Yunanilik – Tevfik Fikret C) Nev-Yunanilik – Yahya Kemal Beyatlı D) Sembolizm – Ahmet Haşim E) Sembolizm – Yahya Kemal Beyatlı

19. Fecriati topluluğu, bildirisinde "Sanat şahsî ve muhteremdir." ilkesini benimsemiştir.

Bu ilkeden hareketle

I. Sanatçı, eserinde toplumsal bir fayda gözetmek zorunda değildir.
II. Sanat eserinin değeri, sanatçının kendi duyarlığından ve kişiliğinden kaynaklanır.
III. Topluluk üyeleri, ortak bir programın belirlediği konu ve biçimlerle yazmalıdır.
IV. Sanatçı, eserini halkın beğenisine ve anlayışına göre biçimlendirmelidir.

yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

A) I ve III B) I ve IV C) I ve II D) II ve III E) III ve IV

20. Fecriati şairleri Servetifünun'dan devraldıkları Batı kaynaklı nazım biçimlerini sembolist bir duyarlıkla kullanmıştır. Aşağıdaki dizeler, bu biçimlerden birini örneklendirmek için yazılmış ve bent aralıkları kaldırılarak sıralanmıştır:

Göl üstünde titreşir bir mor gölge,
Sararmış dallardan süzülür bir yaprak;
Sükûn çöker bu ıssız, solgun bölge.
Bir kuş geçer, ardında kalır kızıl toprak,
Suya dökülür akşamdan eriyen renkler;
Bir ses fısıldar ruhuma: "Bırak..."
Uzakta kapanır ağır, mavi perdeler,
Ve güneş göle düşer bir an durup,
Kalbimde yankılanır sönmüş ezgiler.
Her şey sırra döner, ölür o gurup.

Dizeler üçerli bentlere ve tek bir son dizeye ayrıldığında bu şiirin kafiye düzeni ve nazım biçimi aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

A) aba bcb cdc d — sone B) abab cbcd cd — murabba C) aba bcb cdc d — serbest müstezat D) aba bcb cdc d — terza-rima E) abab cbcd cd — sone

TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI TESTİ BİTTİ.

FECRİATİ DÖNEMİ TÜRK ŞİİRİ — ÇALIŞMA KAĞIDI CEVAP ANAHTARI

TÜRK DİLİ VE EDEBİYATI

1-E 2-B 3-E 4-B 5-D 6-C 7-A 8-E 9-A 10-B

11-D 12-D 13-C 14-B 15-A 16-A 17-E 18-C 19-C 20-D

8genyks · YKS Hazırlık · sekizgenacademy.com