8genyks sekizgenacademy.com

Edebiyata Giriş — Çalışma Kağıdı

Ad Soyad: ______________________ Tarih: 15.09.2026 10 soru AYT Türk Dili ve Edebiyatı

Çalışma Kağıdı

Edebiyata Giriş — Çalışma Kağıdı

Sayfa numarası için yazdırma penceresinde "Üstbilgi/altbilgi"ni aç

10 soru · şıkları kağıt üzerinde işaretle, cevap anahtarı son sayfada

1. Güzel sanatlar; kullandıkları malzemeye ve algılanma biçimlerine göre işitsel (fonetik), görsel (plastik) ve dramatik (ritmik) sanatlar biçiminde sınıflandırılır.

Bu sınıflandırmaya göre aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğrudur?

A) Heykel — işitsel sanatlar B) Edebiyat — görsel sanatlar C) Tiyatro — dramatik sanatlar D) Mimarlık — dramatik sanatlar E) Müzik — görsel sanatlar

2. Edebiyatın güzel sanatlar içindeki yerini belirleyen temel ölçüt, kullandığı malzemedir.

Buna göre edebiyatı resim, heykel ve müzikten ayıran temel özellik aşağıdakilerden hangisidir?

A) Duygu ve düşünceleri estetik bir biçimde okura iletmeyi amaçlaması B) Ortaya koyduğu ürünlerde özgünlüğün aranması C) Malzemesinin, kendisi de anlam taşıyan bir dizge olan dil olması D) İnsanın iç dünyasını dışa vurmasına imkân tanıması E) Ortaya çıktığı dönemin toplumsal koşullarından etkilenerek biçimlenmesi

3. HÜSNÜ — (Kapıya doğru bir adım atar, sonra durur.) Anahtarı masaya bırakıyorum, sen bilirsin.
NAZLI — (Perdeyi aralar, sokağa bakar.) Bırak dedimse gitmen gerektiğini söylemedim ki.
HÜSNÜ — Bu evde söylenmeyenler, söylenenlerden çok.

Bu parçayla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Anlatmaya bağlı bir metinden alınmıştır; olaylar bir anlatıcı aracılığıyla aktarılmaktadır. B) Öğretici bir metinden alınmıştır; okuru bilgilendirme amacı öndedir. C) Coşku ve heyecana bağlı bir metindir; bir olay örgüsü içermemektedir. D) Göstermeye bağlı bir metinden alınmıştır; olay sahnede canlandırılmak üzere kurgulanmıştır. E) Anlatıcı, kahramanların iç dünyasını doğrudan okura aktarmaktadır.

4. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde dil, ağırlıklı olarak dil ötesi (üst dil) işleviyle kullanılmıştır?

A) Ege kıyılarında zeytin ağacı, iç kesimlere göre daha yaygın yetiştirilir. B) Bir sözcüğün cümledeki görevine dil bilgisinde "öge" adı verilir. C) Yağmur bastırmadan çamaşırları balkondan içeri alın lütfen. D) Şu bahçenin kokusu insanın içini nasıl da açıyor böyle! E) Beni duyabiliyor musun, hat arada bir kesiliyor sanki.

5. I. Deniz, sabahın ilk ışığında uykusunu alamamış bir çocuk gibi kıpır kıpırdı; her dalga kıyıya çarparken kuma bir sır fısıldıyordu.

II. Deniz suyunun tuzluluk oranı; buharlaşma miktarına, yağış rejimine ve akarsuların taşıdığı tatlı su hacmine bağlı olarak değişir.

Bu iki metnin karşılaştırılmasıyla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?

A) İkinci metin, söyleyişindeki özen nedeniyle edebî metin sayılmalıdır. B) İlk metinde dil göndergesel, ikincisinde şiirsel işleviyle kullanılmıştır. C) Her iki metin de okurda estetik bir yaşantı uyandırmayı amaçlamaktadır. D) İlk metin nesnel, ikinci metin öznel bir bakışla oluşturulmuştur. E) İlk metin kurmaca bir gerçekliğe, ikincisi nesnel bilgiye dayanmaktadır.

6. Edebî eserler, ele aldıkları konu gereği başka bilim dallarının verilerinden yararlanır.

Buna göre,

I. Bir romanda kahramanın çocukluk yıllarında yaşadığı korkuların ileriki davranışlarındaki izlerinin çözümlenmesi
II. Bir tiyatro oyununda köyden kente göçün aile yapısında yarattığı çözülmenin işlenmesi
III. Bir destanda bir boyun yurt değiştirme sürecinin olay örgüsüne kaynaklık etmesi

durumlarında edebiyatın ilişkilendiği bilim dalları sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?

A) Psikoloji – Sosyoloji – Tarih B) Sosyoloji – Psikoloji – Tarih C) Psikoloji – Tarih – Sosyoloji D) Felsefe – Sosyoloji – Tarih E) Sosyoloji – Felsefe – Psikoloji

7. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde dil, ağırlıklı olarak kanalı kontrol işleviyle kullanılmıştır?

A) Bu sözcüğün kökeni Farsçadır, dilimize sonradan girmiştir. B) Anlatabiliyor muyum, buraya kadar beni takip edebildiniz mi? C) Ödevini bitirdikten sonra masanı toplamayı sakın unutma. D) Rüzgâr, denizin yüzünde ince bir ürperti bırakıp geçiyordu. E) Toplantı, salonun ikinci katındaki küçük odada yapılacaktır.

8. (I) Ah, şu dağların ardında batan güneşi bir görseniz!
(II) Bu bölgede sonbaharda güneş, ortalama 18.30'da batar.
(III) "Gurup" sözcüğü, güneşin batışı anlamına gelir.
(IV) Fotoğraf çekmek isteyenler tepeye en geç bir saat önce çıksın.
(V) Alo, beni duyabiliyor musunuz, rüzgârdan sesiniz kesiliyor.

Bu parçada numaralanmış cümlelerin hangisinde dil, alıcıyı harekete geçirme işleviyle kullanılmıştır?

A) I B) II C) III D) IV E) V

9. Aşağıdaki metin parçalarının hangisinde dil, ağırlıklı olarak şiirsel (sanatsal) işleviyle kullanılmıştır?

A) Akşam, kentin üstüne eski bir şal gibi çöktü, sokaklar sustu. B) Nisan, haziran, eylül, kasım; otuz gün sürer bu dört ay, unutma. C) Bu türküde geçen "yâr" sözcüğü, "sevgili" anlamında kullanılmıştır. D) Yarın sabah dokuzda kütüphanenin önünde buluşalım, geç kalmayın. E) Kentin nüfusu son on yılda yüzde on iki oranında artmıştır.

10. Edebî metinlerde yer alan kişi, mekân ve olaylar gerçek hayattan izler taşısa da gerçeğin kendisi değildir; yazar, gerçeği kendi tasarımı doğrultusunda yeniden kurar.

Buna göre aşağıdaki yargılardan hangisi bu anlayışla BAĞDAŞMAZ?

A) Yazar yaşadığı dönemin gerçekliğinden beslenir, ancak onu olduğu gibi aktarmak zorunda değildir. B) Kurmaca kişiler, gerçek insanlardan alınan özelliklerin yazarca birleştirilmesiyle oluşturulabilir. C) Bir romandaki mekân, gerçek bir kentin adını taşısa bile metin içinde yeniden anlamlandırılır. D) Metnin inandırıcılığı, dış dünyaya uygunluğundan çok kendi iç tutarlılığıyla ölçülür. E) Bir olayın edebî değeri, gerçekte yaşandığının belgelerle kanıtlanmasına bağlıdır.

Cevap Anahtarı

1-C 2-C 3-D 4-B 5-E 6-A 7-B 8-D 9-A 10-E

8genyks · YKS Hazırlık · sekizgenacademy.com