sekizgenacademy.com

Popülasyon Dinamiğine Etki Eden Faktörler — Çalışma Kağıdı

Ad Soyad: ______________________     Tarih: 07.10.2026     20 soru AYT Biyoloji

Soru Kitapçığı

Popülasyon Dinamiğine Etki Eden Faktörler — Çalışma Kağıdı

Yazdırma penceresinde "Arka plan grafikleri"ni açık tut

20 soru · gerçek sınav kitapçığı düzeninde · cevap anahtarı son sayfada

AYT • Biyoloji BİYOLOJİ TESTİ A
  1. Bu testte 20 soru vardır.
  2. Cevaplarınızı kitapçığın sonundaki cevap anahtarı ile karşılaştırınız.

1. Bir çayırlıkta yapılan sayımda, bir bitki türünün bireylerinin su birikintilerinin çevresinde öbekler hâlinde toplandığı, alanın kalan bölümünde ise neredeyse hiç bulunmadığı görülmüştür. Bu türe ait bireylerin alandaki dağılımıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

A) Kaynaklar alana eşit dağılmadığından bireyler kümeli dağılım göstermektedir. B) Bireyler birbirinden eşit uzaklıkta bulunduğundan düzenli dağılım göstermektedir. C) Yerleşim kaynaklardan bağımsız gerçekleştiğinden rastgele dağılım göstermektedir. D) Bireyler öbeklendiğinden alandaki popülasyon yoğunluğu hesaplanamaz. E) Öbeklenme görüldüğünden popülasyonun büyüklüğü zamanla küçülür.

2. Bir göldeki sazan popülasyonunun birey sayısı iki yıl boyunca düzenli olarak sayılmıştır. Bu popülasyonun büyüklüğündeki değişimi doğrudan belirleyen olaylarla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

A) Doğum ve içe göç toplamı, ölüm ve dışa göç toplamını aşarsa popülasyon büyür. B) Doğum sayısı ölüm sayısından fazlaysa göç olsa da popülasyon büyür. C) İçe göç ile dışa göç sayısı birbirine eşitse popülasyon büyüklüğü değişmez. D) Popülasyonun büyüklüğü yalnızca doğum ve ölüm oranlarınca belirlenir. E) Dışa göç sayısı arttığında doğum oranının da azalması gerekir.

3. Sütun grafiğinde bir kemirgen popülasyonundaki bireylerin yaş gruplarına göre yüzde dağılımı verilmiştir. Bu dağılıma bakılarak popülasyonun yakın gelecekteki durumu için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Üreme sonrası birey oranı düşük olduğundan ölüm olaylarının sona ermesi beklenir. B) Yaş grupları arasındaki fark küçük olduğundan popülasyonun durağan kalması beklenir. C) Üreme dönemindeki birey oranı en yüksek olmadığından popülasyonun küçülmesi beklenir. D) Üreme çağına girecek birey oranı yüksek olduğundan popülasyonun büyümesi beklenir. E) Üreme öncesi bireyler henüz üremediğinden popülasyon büyüklüğünün korunması beklenir.

4. Grafikte K ve L popülasyonlarının birey sayılarının zamanla değişimi verilmiştir. K sınırsız kaynak bulunan deneysel bir ortamda tutulmakta, L ise doğal bir ortamda yaşamaktadır; kesikli çizgi L'nin bulunduğu ortamın taşıma kapasitesini göstermektedir. Buna göre bu iki popülasyonla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) L'nin büyüme hızı, birey sayısı arttıkça sürekli artmaktadır. B) K'nın büyüme hızı, kaynaklar sınırlı olduğundan zamanla sabitlenmiştir. C) Taşıma kapasitesi popülasyonun kendi özelliği olduğundan K için de aynı değerdir. D) L'nin birey sayısı taşıma kapasitesine ulaştığında doğum olayları durur. E) L'nin büyüme hızı önce artmakta, taşıma kapasitesine yaklaşırken azalmaktadır.

5. Birbirine yakın iki gölette aynı balık türünün popülasyonları izlenmiştir. Göletlerden biri dışarıya bağlantısı olmayan kapalı bir sistemdir; diğeri bir dereyle başka göletlere bağlanmaktadır. İki popülasyonda da doğum ve ölüm oranları birbirine yakındır. Buna göre bu popülasyonların büyüklüğündeki değişimle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Kapalı gölette göç bulunmadığından birey sayısı yıllar boyunca sabit kalır. B) Dereyle bağlantılı gölette taşıma kapasitesi göç sayısıyla birlikte yükselir. C) Kapalı gölette büyüklük değişimi yalnızca dışa göçle açıklanabilir. D) Dereyle bağlantılı gölette doğum oranının da yükselmesi gerekir. E) Dereyle bağlantılı gölette birey sayısı göçler nedeniyle daha çabuk değişebilir.

6. Popülasyon büyüklüğünü sınırlayan etkenlerden bir bölümü, popülasyonun yoğunluğundan bağımsız olarak etki eder.
I. Mevsim dışı görülen ani don olayı
II. Popülasyonda hızla yayılan bulaşıcı bir hastalık
III. Aylarca süren şiddetli kuraklık
Yukarıdaki etkenlerden hangileri yoğunluğa bağlı olmayan etkenlerdendir?

A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve II D) I ve III E) II ve III

7. Bir böcek türü bir adaya bırakılmış ve popülasyondaki birey sayısı sekiz yıl boyunca izlenmiştir. Adanın bu tür için taşıma kapasitesi 1200 bireydir. Buna göre popülasyon en yüksek değerine ulaştıktan sonraki iki yıl içinde birey sayısı yüzde kaç azalmıştır?

A) 25 B) 50 C) 75 D) 150 E) 300

8. Bir kemirgen popülasyonu on yıl boyunca izlenmiştir. Birey yoğunluğunun düşük ve yüksek olduğu yıllarda iki ölüm etkeninin (X ve Y) öldürdüğü bireylerin popülasyona oranı şöyle bulunmuştur:
• X etkeni: düşük yoğunluklu yıllarda %5, yüksek yoğunluklu yıllarda %30
• Y etkeni: düşük yoğunluklu yıllarda %20, yüksek yoğunluklu yıllarda %20
Buna göre aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Y etkeni yüksek yoğunluklu yıllarda daha çok birey öldürdüğü için yoğunluğa bağlı bir etkendir. B) X etkeni, ancak popülasyon taşıma kapasitesini aştığı yıllarda bireylerin ölümüne yol açmaktadır. C) Popülasyonu belirli bir büyüklük çevresinde tutmaya asıl katkıyı Y etkeni yapmaktadır. D) X ve Y'nin ikisi de bireylerin aynı kaynak için yaptığı rekabetten kaynaklanan etkenlerdir. E) X'in bulaşıcı bir hastalık, Y'nin ise ani bir don olayı olması bu verilerle uyumludur.

9. Bir gölde yaşayan kurbağa popülasyonu yılın başında 1200 bireyden oluşmakta ve 40 hektarlık bir alana yayılmaktadır. Bir yıl içinde popülasyonda 300 doğum ve 180 ölüm gerçekleşmiş; aynı yıl çevredeki göletlerden 60 birey gelmiş, popülasyondan 120 birey ayrılmıştır. Yıl boyunca süren kuraklık nedeniyle türün yaşayabildiği alan yılın sonunda 30 hektara daralmıştır.
Buna göre yılın sonunda bu popülasyonun yoğunluğu hektar başına kaç bireydir?

A) 30 B) 31,5 C) 38 D) 42 E) 46

10. Bir çayıra 400 bireylik bir çekirge popülasyonu bırakılmıştır. Bu türün biyotik potansiyeline göre, hiçbir sınırlayıcı etkenin bulunmadığı koşullarda popülasyonun birey sayısı her kuşakta iki katına çıkmaktadır. Üç kuşak sonra yapılan sayımda ise çayırda 2000 birey bulunmuştur.
Buna göre üç kuşak boyunca çevre direnci nedeniyle popülasyona katılamayan birey sayısı kaçtır?

A) 1200 B) 1600 C) 2000 D) 2800 E) 4400

11. Bir balık türünde dişiler yumurtalarını suya bırakmakta ve yavru bakımı görülmemektedir. Bu türde bırakılan yumurtaların ancak 0,04'ü larva evresine, larvaların da ancak 0,125'i üreme olgunluğuna ulaşabilmektedir. Popülasyonda eşey oranı 1:1'dir; her birey yaşamında yalnız bir kez ürer ve üremeden sonra ölür. Göç görülmemektedir.
Bu popülasyonun büyüklüğünün kuşaklar boyunca değişmeden kalabilmesi için bir dişinin ortalama kaç yumurta bırakması gerekir?

A) 16 B) 50 C) 200 D) 400 E) 800

12. Bir adaya bırakılan tavşan popülasyonu birkaç yıl içinde adanın taşıma kapasitesi olan yaklaşık 900 bireye ulaşmış ve yıllarca bu değer çevresinde küçük dalgalanmalarla kalmıştır. Ardından adada uzun süreli bir kuraklık başlamış, otlakların verimi belirgin biçimde düşmüştür.
I. Kuraklık süresince adanın tavşanlar için taşıma kapasitesi 900'ün altına inebilir.
II. Kuraklıktan önce popülasyon büyüklüğü dengedeyken adada tavşan doğumları sürmekteydi.
III. Aynı tür, besin bakımından daha zengin bir başka adada 900'den fazla bireyle dengeye ulaşabilir.
IV. Popülasyon taşıma kapasitesine ulaştıktan sonra birey sayısı bu değeri hiçbir dönemde aşamaz.
Buna göre yukarıdaki yargılardan hangileri doğrudur?

A) I ve II B) II ve IV C) I, II ve III D) I, III ve IV E) II, III ve IV

13. Bir adada yaşayan tavşan popülasyonunda bir yıl boyunca 480 doğum ve 260 ölüm gerçekleşmiş; aynı yıl adaya 85 tavşan gelmiş, adadan 145 tavşan ayrılmıştır. Yılın başında adada 1200 tavşan bulunduğuna göre yıl sonunda adadaki tavşan sayısı kaçtır?

A) 1100 B) 1140 C) 1360 D) 1420 E) 1480

14. Bir dağ keçisi popülasyonunda bir erkek birey, üreme döneminde birden çok dişiyle çiftleşebilmektedir. Bir yıl bu popülasyondan yalnız erkek bireylerden oluşan 100 birey avlandığında ertesi yılın doğum sayısı belirgin biçimde değişmemiş; başka bir yıl aynı sayıda dişi birey avlandığında ise ertesi yılın doğum sayısı belirgin biçimde azalmıştır.
Bu gözlemlerin en uygun açıklaması aşağıdakilerden hangisidir?

A) Erkekler avlandığında kalan erkekler eksilen bireylerin yerini doldurmak için daha çok yavru üretmiştir. B) Bu popülasyonda doğum sayısını, üreme çağındaki dişi bireylerin sayısı sınırlamaktadır. C) Dişilerin avlanması ortamın taşıma kapasitesini düşürdüğü için ertesi yıl doğumlar azalmıştır. D) Erkeklerin avlanması popülasyonun yoğunluğunu değiştirmediğinden doğumlar etkilenmemiştir. E) Dişi bireyler avlandığında popülasyondan dışa göç arttığı için doğum sayısı azalmıştır.

15. Lojistik (S) büyüme gösteren bir popülasyonda birim zamandaki birey artışı, birey sayısı N ve taşıma kapasitesi K olmak üzere r·N·(1 − N/K) bağıntısıyla hesaplanmaktadır. Taşıma kapasitesi 1400 birey, r katsayısı 0,4 olan bir ortamda bu artışın ulaşabileceği en büyük değer kaç bireydir?

A) 105 B) 140 C) 280 D) 560 E) 700

16. Bir ormanda yaşayan geyik popülasyonunda aşağıdaki değişiklikler gözlenmiştir:
I. Bölgeye bir kurt sürüsünün yerleşmesi
II. Birkaç yıl üst üste kışların ılıman geçmesi
III. Otlakların bir bölümünün tarım alanına dönüştürülmesi
IV. Geyiklerin üreme olgunluğuna daha erken yaşta ulaşması
Bu değişikliklerden hangileri geyik popülasyonu üzerindeki çevre direncini artırır?

A) I ve III B) I ve IV C) II ve III D) I, III ve IV E) I, II ve III

17. Üç hayvan türünde (K, L, M) bireylerin yaşa göre hayatta kalma durumu incelenmiştir:
• K türünde bireylerin büyük çoğunluğu ileri yaşlara kadar yaşamakta, ölümler yaşlılık döneminde yoğunlaşmaktadır.
• L türünde her yaş döneminde ölen bireylerin oranı yaklaşık aynıdır.
• M türünde yavruların çok büyük bölümü yaşamın ilk evresinde ölmekte, bu evreyi atlatanlar ise uzun süre yaşamaktadır.
I. K türünde ebeveynlerin yavru bakımına ayırdığı emek, M türüne göre genellikle daha fazladır.
II. L türünde genç bir bireyin bir sonraki yaş dönemine ulaşma olasılığı, yaşlı bir bireyinkiyle yaklaşık aynıdır.
III. M türünde bir dişinin bir üreme döneminde bıraktığı yavru sayısı, K türündekine göre genellikle daha azdır.
IV. M türünde yavru ölümleri çok yüksek olduğundan bu türün popülasyonu sürekli küçülmektedir.
Buna göre yukarıdaki yargılardan hangileri doğrudur?

A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III D) II ve IV E) I, II ve IV

18. Göç olayının gerçekleşmediği kapalı bir ortamdaki bir böcek popülasyonunda yılın başında 1000 birey bulunmaktadır. Bu popülasyonda bir yıl içindeki doğum sayısı yılbaşındaki birey sayısının 0,3 katı, ölüm sayısı ise 0,1 katıdır. Bu oranlar her yıl, o yılın başındaki birey sayısına uygulanmakta ve iki yıl boyunca değişmemektedir.
Buna göre ikinci yılın sonunda popülasyondaki birey sayısı kaçtır?

A) 1200 B) 1400 C) 1440 D) 1600 E) 1690

19. Doğal düşmanının ve rakip türlerin bulunmadığı bir kıtaya insanlar tarafından taşınan bir tavşan türünün birey sayısı ilk yıllarda çok hızlı artmış, yayıldığı bölgelerde otlaklar tahrip olmuştur. Aynı tür kendi doğal yaşam alanında ise yüzyıllardır görece dengeli bir büyüklükte kalmaktadır.
Bu farkın en uygun açıklaması aşağıdakilerden hangisidir?

A) Yeni kıtadaki bireyler hızla çoğalma ihtiyacı duyduklarından üreme yeteneklerini artırmışlardır. B) Yeni kıtadaki tavşanların biyotik potansiyeli, doğal alandakilerin biyotik potansiyelinden yüksektir. C) Doğal yaşam alanındaki popülasyonda doğum oranı sıfıra yakın olduğundan büyüklük değişmemektedir. D) Yeni kıtada taşıma kapasitesi sınırsız olduğundan popülasyon hiçbir zaman dengeye ulaşmaz. E) Yeni kıtada çevre direnci düşük olduğundan büyüme hızı türün biyotik potansiyeline yaklaşmıştır.

20. Tabloda beş popülasyonda bir yıl içinde gerçekleşen doğum, ölüm, içe göç ve dışa göç sayıları verilmiştir. Buna göre yılın sonunda birey sayısı en çok artan popülasyon hangisidir?

A) K B) L C) M D) N E) P

BİYOLOJİ TESTİ BİTTİ.

POPÜLASYON DİNAMİĞİNE ETKİ EDEN FAKTÖRLER — ÇALIŞMA KAĞIDI CEVAP ANAHTARI

BİYOLOJİ

1-A 2-A 3-D 4-E 5-E 6-D 7-C 8-E 9-D 10-A

11-D 12-C 13-C 14-B 15-B 16-A 17-B 18-C 19-E 20-B

8genyks · YKS Hazırlık · sekizgenacademy.com