Genetik Mühendisliği-Biyoteknoloji Kavramları ve Uygulamaları — Çalışma Kağıdı
Ad Soyad: ______________________ Tarih: 07.10.2026 20 soru AYT Biyoloji
Soru Kitapçığı
Genetik Mühendisliği-Biyoteknoloji Kavramları ve Uygulamaları — Çalışma Kağıdı
Yazdırma penceresinde "Arka plan grafikleri"ni açık tut
20 soru · gerçek sınav kitapçığı düzeninde · cevap anahtarı son sayfada
- Bu testte 20 soru vardır.
- Cevaplarınızı kitapçığın sonundaki cevap anahtarı ile karşılaştırınız.
1. Bir proteinin geninin bakteri hücresine aktarılarak çoğaltılması sırasında izlenen işlem sırası şekilde verilmiştir.
Buna göre I ve II numaralı adımlarda görev yapan enzimler aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?
2. Kök hücreler, belirli bir görev üstlenmemiş, bölünerek çoğalabilen ve uygun koşullarda farklı hücre çeşitlerine dönüşebilen hücrelerdir. Erken embriyodan elde edilen kök hücrelerle erişkin bir dokudan elde edilenler karşılaştırıldığında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
3. Bir memelide, alınan bir vücut hücresinin çekirdeği, çekirdeği çıkarılmış bir yumurta hücresine aktarılmış; gelişmeye başlayan embriyo taşıyıcı bir dişiye yerleştirilerek yavru elde edilmiştir.
Bu yolla elde edilen yavruyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
4. Laboratuvarda bir DNA parçası, her döngüde molekül sayısının iki katına çıktığı bir çoğaltma işlemine sokulmaktadır. İşlem tek bir DNA molekülüyle başlatılmış ve 6 döngü sürdürülmüştür.
Buna göre işlem sonunda ortamda bulunan DNA molekülü sayısı kaçtır?
5. DNA'nın laboratuvarda çoğaltılmasında her döngü, molekülün iki zincirini birbirinden ayırmak üzere sıcaklığın yükseltilmesiyle başlar; sıcaklık düşürüldükten sonra ayrılan zincirler kalıp olarak kullanılıp yeni zincirler sentezlenir.
Bu işlemle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
6. Bir kültür bitkisine, böcekleri öldüren bir protein üreten gen aktarılmış ve bu genin bitkinin kromozomlarından birine katıldığı belirlenmiştir. Aktarımdan sonra bitki kendi kendine tozlaşarak tohum vermiştir.
Buna göre bu tohumlardan gelişen bitkilerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
7. PCR yönteminde her döngü, tüpün yaklaşık 95 °C'ye ısıtılmasıyla başlar; ardından sıcaklık düşürülür ve ayrılmış zincirler kalıp olarak kullanılarak yeni zincirler sentezlenir. Bir DNA bölgesinin bu yöntemle çoğaltılması için tüpe DNA nükleotitleri ve kalıp DNA'nın yanı sıra konulabilecek bazı maddeler şunlardır:
I. Isıya dayanıklı DNA polimeraz
II. Çoğaltılacak bölgenin uçlarına bağlanan primerler
III. Zincirleri birbirinden ayıracak helikaz enzimi
IV. Yeni zincir parçalarını birleştirecek ligaz enzimi
Bunlardan hangilerinin tüpte bulunması gerekir?
8. Antibiyotiğe direnç geni taşıyan plazmitlere hedef gen takılmış ve bu plazmitler bir bakteri kültürüne aktarılmıştır. Kültür, antibiyotik içeren besiyerine ekilmiş; üreyen koloniler 'gen aktarımı başarılı' sayılmıştır.
Bu çalışmanın sonucunun güvenilir sayılabilmesi için aşağıdaki işlemlerden hangisinin yapılması gerekir?
9. Bir laboratuvarda halkasal bir plazmit ile doğrusal bir DNA molekülü ayrı tüplerde yalnız X restriksiyon enzimiyle kesildiğinde plazmitten 4, doğrusal DNA'dan 5 parça elde edilmiştir. Y enzimi ise plazmiti 3 noktadan, doğrusal DNA'yı 2 noktadan kesmektedir; X ve Y'nin kesim noktaları hiçbir yerde çakışmamaktadır.
Plazmit ile doğrusal DNA aynı tüpte X ve Y enzimlerinin ikisiyle birlikte tamamen kesilirse tüpte kaç DNA parçası bulunur?
10. Aynı ortamda bulunan doğrusal bir DNA molekülü ile halkasal bir plazmit, yalnız K enzimiyle kesilmiştir. Üç enzimin bu iki molekül üzerindeki kesim yeri sayıları tabloda verilmiştir.
Buna göre kesim sonunda ortamda bulunan DNA parçası sayısı kaçtır?
11. Bir babalık tespitinde annenin, çocuğun ve beş aday erkeğin DNA'ları aynı restriksiyon enzimleriyle kesilip jel elektroforezine uygulanmıştır. Bantlar kuyucuğa uzaklıklarına göre 1'den 9'a kadar numaralandırılmış ve şöyle bulunmuştur:
Anne: 1, 2, 5, 8
Çocuk: 1, 3, 5, 6
K: 3, 4, 7
L: 2, 6, 8, 9
M: 3, 5, 8
N: 3, 6, 7
P: 4, 6, 9
Çocuğun her bandı anneden ya da biyolojik babadan geldiğine göre, çocuğun biyolojik babası olabilecek aday aşağıdakilerden hangisidir?
12. Bir insan geninin bakteride çoğaltılmasında taşıyıcı (vektör) olarak kullanılacak bir plazmitte bazı özellikler aranmaktadır:
I. Bakteri içinde kendini eşleyebilmesi
II. Kullanılacak restriksiyon enzimi için kesim yeri taşıması
III. Bakteri kromozomuna katılmadan işlev görememesi
IV. Aktarımın gerçekleştiği bakterileri ayırt etmeye yarayan bir gen taşıması
Bu özelliklerden hangileri, plazmitin vektör olarak işe yaraması için gereklidir?
13. Bir plazmitte A antibiyotiğine ve B antibiyotiğine direnç sağlayan iki gen bulunmaktadır. Kullanılan restriksiyon enziminin bu plazmitteki tek kesim yeri B direnç geninin ortasındadır; hedef gen buraya takıldığında B direnç geni işlevini yitirmektedir. Plazmit aktarımı denenen bakteri kolonileri iki besiyerine aynı düzende aktarılmış ve şu sonuçlar alınmıştır:
Koloni 1: Yalnız A içeren besiyerinde ürer, A ve B içeren besiyerinde de ürer.
Koloni 2: Yalnız A içeren besiyerinde ürer, A ve B içeren besiyerinde üremez.
Koloni 3: İki besiyerinde de üremez.
Buna göre bu kolonilerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
14. Bir koyun ırkında yapağı rengi çekirdek genlerince belirlenmektedir. Siyah yapağılı K koyununun meme bezinden alınan bir vücut hücresinin çekirdeği, beyaz yapağılı L koyununun çekirdeği çıkarılmış yumurta hücresine aktarılmıştır. Gelişmeye başlayan embriyo kahverengi yapağılı M koyununun rahmine yerleştirilmiş ve bir kuzu doğmuştur.
I. Kuzunun yapağısı siyahtır.
II. Kuzunun mitokondri DNA'sı L koyunundan gelmiştir.
III. Kuzunun çekirdek genleri, K'nin genlerinin mayozla karışmış bir kopyasıdır.
IV. Kuzu dişidir.
Bu kuzuyla ilgili yukarıdakilerden hangileri söylenebilir?
15. Bir olay yerinden alınan DNA örneği ile üç kişiden alınan DNA örnekleri aynı restriksiyon enzimleriyle kesilip jel elektroforezine uygulanmış; oluşan bantların kuyucuğa uzaklıkları tabloda verilmiştir.
Bu verilere dayanarak aşağıdaki çıkarımlardan hangisine ulaşılabilir?
16. PCR yöntemiyle çoğaltılacak çift zincirli bir DNA bölgesinden başlangıçta 2 molekül alınmıştır. Her döngüde ortamdaki bütün çift zincirli moleküllerin zincirleri birbirinden ayrılmakta, her zincir kalıp olarak kullanılıp karşısına yeni bir zincir sentezlenmektedir.
5 döngü sonunda ortamdaki moleküllerden kaç tanesinin iki zinciri de PCR sırasında yeni sentezlenmiştir?
17. 12 kb (bin baz çifti) uzunluğundaki doğrusal bir DNA molekülünde E1 enzimi sol uçtan 2. ve 6. kb noktalarından, E2 enzimi ise 4. ve 9. kb noktalarından kesim yapmaktadır. Bu DNA'nın çok sayıda kopyası E1 ve E2 enzimlerinin ikisiyle birlikte tamamen kesilmiş ve jel elektroforezine uygulanmıştır.
Jelde parçalar yalnız uzunluklarına göre ayrıldığına göre, jelde farklı konumlarda kaç bant görülür?
18. İnsan büyüme hormonunun geni bir bakteriye aktarılmış ve bakterinin bu hormonu, insan hücresinde üretilenle aynı amino asit dizisinde sentezlediği belirlenmiştir. Bu sonucu açıklamak için şu ifadeler öne sürülmüştür:
I. Kodonların belirttiği amino asitler canlılarda ortaktır.
II. Bakteri, aktarılan genden protein sentezlemek için kendi RNA polimerazını, ribozomlarını ve tRNA'larını kullanabilir.
III. Bakteri, aktarılan genin baz dizisini kendi genlerine benzeyecek biçimde değiştirmiştir.
IV. Bakteri, insan geniyle birlikte insanın ribozom genlerini de almıştır.
Bu ifadelerden hangileri sonucu doğru açıklar?
19. Bir plazmit, üzerinde tek kesim yeri bulunan X enzimiyle açılmıştır. Aktarılacak gen ise bir ucundan X, öbür ucundan Y enzimiyle kesilerek çıkarılmıştır; X ve Y birbirinden farklı yapışkan uçlar oluşturmaktadır. Açılmış plazmitler ile gen parçaları, ligaz enzimi bulunan aynı ortama konulmuştur.
Bu çalışmayla ilgili aşağıdakilerden hangisi beklenir?
20. Bir çalışmada bakteri plazmiti ile bir memelinin hücresinden alınan DNA, aynı restriksiyon enzimiyle ayrı ayrı kesilmiş; oluşan parçalar aynı ortamda karıştırılmıştır.
Bu çalışmayla ilgili olarak,
I. Plazmitin kesilen uçları ile memeli DNA parçasının uçları birbirini tamamlar.
II. Uçların birleşebilmesi, iki molekülün baz dizilerinin tümüyle özdeş olmasından kaynaklanır.
III. Memeli DNA parçasının plazmite takılabilmesi için iki molekülün de aynı enzimle kesilmiş olması gerekir.
yargılarından hangileri doğrudur?
BİYOLOJİ TESTİ BİTTİ.
GENETİK MÜHENDİSLİĞİ-BİYOTEKNOLOJİ KAVRAMLARI VE UYGULAMALARI — ÇALIŞMA KAĞIDI CEVAP ANAHTARI
1-B 2-A 3-C 4-D 5-E 6-E 7-A 8-A 9-C 10-C
11-D 12-D 13-E 14-D 15-B 16-B 17-A 18-B 19-E 20-D
8genyks · YKS Hazırlık · sekizgenacademy.com