Soru 1 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Ülkelerin Gelişmişliği
Varsayımsal bir ülkenin gayrisafi milli hasılası (GSMH) on yıllık bir dönemde %8 artarken aynı dönemde ülke nüfusu %20 artmıştır.
Buna göre bu dönemde ülkede kişi başına düşen milli gelir yüzde kaç değişmiştir? (Azalma negatif değerle gösterilmiştir.)
Soru 2 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Ülkelerin Gelişmişliği
Varsayımsal bir ülkede çalışan nüfus 20 milyon kişidir ve bunların 10 milyonu tarım, 5 milyonu sanayi, 5 milyonu hizmet sektöründe çalışmaktadır. Ülke yirmi yıl içinde sanayileşmiş; çalışan nüfus 25 milyona çıkarken tarımın payı %20'ye, sanayinin payı %30'a ulaşmış, geri kalanlar ise hizmet sektöründe çalışmıştır.
Buna göre hizmet sektöründe çalışan kişi sayısı yüzde kaç artmıştır?
Soru 3 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Ülkelerin Gelişmişliği
Toplam yaş bağımlılık oranı, 0-14 yaş grubu ile 65 ve üzeri yaş grubundaki nüfus toplamının 15-64 yaş grubundaki nüfusa oranının 100 ile çarpılmasıyla bulunur.
Nüfusunun %20'si 0-14, %64'ü 15-64, %16'sı 65 ve üzeri yaş grubunda olan varsayımsal bir ülkede toplam yaş bağımlılık oranı kaçtır?
Soru 4 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Ülkelerin Gelişmişliği
Varsayımsal A ve B ülkelerinden oluşan bir bölgede A ülkesinin nüfusu 10 milyon, kişi başına düşen milli geliri 40000 dolardır. B ülkesinin nüfusu 90 milyon, kişi başına düşen milli geliri 2000 dolardır.
Buna göre bölgenin bütünü için kişi başına düşen milli gelir kaç dolardır?
Soru 5 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Ülkelerin Gelişmişliği
Birleşmiş Milletler tarafından hesaplanan İnsani Gelişme Endeksi (İGE), ülkelerin gelişmişlik düzeyini yalnız ekonomik büyüklükle değil insan yaşamının farklı boyutlarıyla birlikte ölçmeyi amaçlar.
I. Doğuşta beklenen yaşam süresi
II. Ortalama ve beklenen eğitim süresi
III. Kişi başına düşen milli gelir
IV. Ülkenin toplam gayrisafi yurt içi hasılası
V. İşsizlik oranı
İGE hesaplanırken kullanılan ölçütler yukarıdakilerden hangileridir?
Soru 6 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Ülkelerin Gelişmişliği
Varsayımsal bir ülkede kişi başına düşen milli gelir dünya ortalamasının çok üzerindedir. Ülkenin ihracat gelirlerinin %90'ı ham petrol satışından elde edilmekte, sanayi ürünlerinin büyük kısmı ithal edilmekte, nitelikli iş gücü ihtiyacı ise büyük ölçüde yabancı çalışanlarla karşılanmaktadır.
Bu bilgilere göre ülke ile ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?
Soru 7 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Ülkelerin Gelişmişliği
Varsayımsal X ülkesinin nüfus piramidinin tabanı dar, orta ve üst kesimleri geniştir. Ülkede doğurganlık oranı uzun süredir düşük seyretmekte, nüfusun yaklaşık beşte biri 65 ve üzeri yaştaki bireylerden oluşmaktadır.
I. Sağlık ve emeklilik harcamalarının kamu bütçesi içindeki payının artması
II. İş gücü açığını karşılamak için dışarıdan göç alması
III. Okul çağındaki nüfus için yeni derslik yapımına duyulan ihtiyacın hızla artması
IV. Doğal nüfus artış hızının yüksek olması
X ülkesinde yukarıdakilerden hangilerinin görülmesi beklenir?
Soru 8 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Ülkelerin Gelişmişliği
Ülkelerin gelişmişlik düzeyi karşılaştırılırken kullanılan bazı göstergeler şunlardır:
• Kişi başına düşen enerji tüketimi
• Bebek ölüm hızı
• Okuryazarlık oranı
• Tarım sektöründe çalışan nüfusun oranı
• Doğuşta beklenen yaşam süresi
• Kentleşme oranı
• Doğurganlık hızı
• Hizmet sektöründe çalışan nüfusun oranı
Bu göstergelerden kaç tanesinin değerinin yüksek olması genellikle ülkenin gelişmişlik düzeyinin yüksek olduğuna işaret eder?
Soru 9 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Ülkelerin Gelişmişliği
Varsayımsal A ülkesinde çalışan nüfusun yalnızca %3'ü tarım sektöründedir; buna karşın ülke dünyanın önemli tarım ürünü ihracatçılarından biridir. Varsayımsal B ülkesinde ise çalışan nüfusun yarısı tarımda istihdam edilmekte, ülke temel gıda ürünlerinin bir bölümünü ithal etmektedir.
İki ülke arasındaki bu farkın en uygun açıklaması aşağıdakilerden hangisidir?
Soru 10 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Ülkelerin Gelişmişliği
Ham madde ihraç edip sanayi ürünü ithal eden varsayımsal bir ülke bir yıl içinde ton başına 2000 dolardan 6 milyon ton kahve ihraç etmiş, ton başına 16000 dolardan 1 milyon ton makine ithal etmiştir. Ülkenin dış ticareti yalnız bu iki üründen oluşmaktadır.
Buna göre ülkenin ihracatının ithalatını karşılama oranı (ihracat / ithalat × 100) yüzde kaçtır?