Soru 1 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Türkiye'nin Bölgesel Kalkınma Projeleri
Türkiye'de uygulanan bazı bölgesel kalkınma projeleri ve bu projelere yüklenen temel amaçlar aşağıda eşleştirilmiştir:
I. Zonguldak-Bartın-Karabük Projesi — Taşkömürü madenciliğine ve demir-çelik sanayisine bağımlı bölge ekonomisinin farklı sektörlerle çeşitlendirilmesi
II. Konya Ovası Projesi — Yeraltı suyu aşırı çekilen kapalı havzaya başka bir havzadan su aktarılması ve tasarruflu sulamanın yaygınlaştırılması
III. Doğu Anadolu Projesi — Yayla turizminin geliştirilmesi ve dar kıyı şeridi ile iç kesimler arasındaki ulaşımın iyileştirilmesi
IV. Güneydoğu Anadolu Projesi — Fırat ve Dicle'nin su ve toprak kaynaklarının enerji üretimi ve sulama amacıyla geliştirilmesi
Bu eşleştirmelerden hangileri doğrudur?
Soru 2 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Türkiye'nin Bölgesel Kalkınma Projeleri
Bir bölgesel kalkınma projesinin uygulandığı alanla ilgili şu bilgiler verilmiştir:
- Arazinin büyük bölümü çok eğimlidir; kıyı şeridi dar olduğundan yerleşme ve ulaşım kıyıda yoğunlaşmıştır.
- Her mevsim yağışlıdır; çay ve fındık tarımı yaygındır, tarım arazileri küçük ve parçalıdır.
- Proje, kırsal kesimden dışarıya verilen göçü azaltmayı öncelikli hedefler arasında sayar.
Bu proje alanında aşağıdaki ekonomik faaliyetlerden hangisinin geliştirilmesi doğal koşullar nedeniyle EN SINIRLI kalır?
Soru 3 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Türkiye'nin Bölgesel Kalkınma Projeleri
Varsayımsal bir ovada sulama projesi öncesinde 40.000 hektarlık tarım alanının tamamında kuru tarım yapılmakta ve hektar başına yıllık net gelir 2 birim olmaktadır.
Proje tamamlandıktan sonra:
- Alanın 30.000 hektarı sulanmaya başlanmış ve bu alanda ana ürünün hektar başına yıllık net geliri 8 birime çıkmıştır.
- Sulanan alanın yarısında ana üründen sonra ikinci ürün de yetiştirilmiş; ikinci ürün hektar başına 4 birim ek net gelir sağlamıştır.
- Sulanamayan kesimde kuru tarım ve 2 birimlik hektar geliri sürmüştür.
Buna göre ovanın toplam yıllık net tarım geliri, proje öncesindekinin kaç katına çıkmıştır?
Soru 4 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Türkiye'nin Bölgesel Kalkınma Projeleri
Güneydoğu Anadolu Projesi kapsamında barajlardan alınan suyla geniş bir ovada sulu tarıma geçilmiştir.
Bu gelişmenin ova ve çevresinde doğurduğu sonuçlar arasında aşağıdakilerden hangisi GÖSTERİLEMEZ?
Soru 5 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Türkiye'nin Bölgesel Kalkınma Projeleri
Konya Ovası Projesi kapsamında başka bir akarsu havzasından ovaya her yıl 400 milyon m³ su aktarıldığı varsayılsın. Bir hektarlık alanın yıllık su ihtiyacı salma sulamada 10.000 m³, damla sulamada 4.000 m³ kabul edilsin.
Aktarılan suyun tamamı damla sulamayla kullanılırsa, tamamının salma sulamayla kullanılmasına göre kaç bin hektar DAHA FAZLA alan sulanabilir?
Soru 6 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Türkiye'nin Bölgesel Kalkınma Projeleri
Türkiye'deki bir bölgesel kalkınma projesinin öncelikleri arasında tünelle başka bir havzadan su aktarımı, basınçlı sulama sistemlerinin yaygınlaştırılması ve kaçak kuyuların denetlenmesi yer almaktadır. Projenin uygulandığı ovada son yıllarda yeraltı suyu seviyesi belirgin biçimde düşmüştür.
Bu proje ve uygulandığı alanla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi YANLIŞTIR?
Soru 7 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Türkiye'nin Bölgesel Kalkınma Projeleri
DOKAP kapsamındaki varsayımsal bir ilin nüfusu 1.000.000'dur. Proje öncesindeki bir yılda ile göçle 10.000 kişi gelmiş, ilden 30.000 kişi göç etmiştir.
Proje uygulamalarından sonra ilden göç edenlerin sayısı %40 azalmış, ile gelenlerin sayısı ve il nüfusu değişmemiştir.
Buna göre proje sonrasında ilin net göç hızı binde kaçtır?
Soru 8 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Türkiye'nin Bölgesel Kalkınma Projeleri
Bir bölgesel gelişme projesi, ekonomisi büyük ölçüde taşkömürü madenciliğine ve demir-çelik sanayisine dayanan; bu sektörlerde istihdamın azalmasıyla işsizliğin ve dışarıya göçün arttığı, sanayi kaynaklı hava kirliliğinin de belirgin olduğu bir alanda uygulanmaktadır.
Aşağıdaki uygulamalardan hangisi bu projenin temel amacıyla EN AZ uyumludur?
Soru 9 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Türkiye'nin Bölgesel Kalkınma Projeleri
Varsayımsal bir ülke beş bölgeden oluşmaktadır. Bölgelerin nüfusu ve toplam yıllık geliri şöyledir:
K bölgesi: nüfus 10 milyon, toplam gelir 80 milyar birim
L bölgesi: nüfus 20 milyon, toplam gelir 490 milyar birim
M bölgesi: nüfus 5 milyon, toplam gelir 60 milyar birim
N bölgesi: nüfus 10 milyon, toplam gelir 90 milyar birim
P bölgesi: nüfus 5 milyon, toplam gelir 30 milyar birim
Ülkede bölgesel kalkınma projesi uygulanacak bölgeler, kişi başına geliri ülke genelindeki kişi başına gelirin %60'ının ALTINDA kalan bölgeler olarak belirlenecektir.
Buna göre kaç bölgede bölgesel kalkınma projesi uygulanır?
Soru 10 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · Türkiye'nin Bölgesel Kalkınma Projeleri
Doğu Anadolu Projesi (DAP) kapsamındaki bir alanda ekonomik kalkınma için aşağıdaki öneriler hazırlanmıştır:
I. Geniş çayır ve mera alanlarına dayalı büyükbaş hayvancılığın modernleştirilmesi ve et-süt ürünlerini işleyen tesislerin kurulması
II. Yüksek dağlık alanlarda kar örtüsünün uzun süre yerde kalmasından yararlanılarak kış turizminin geliştirilmesi
III. Her mevsim yağışlı iklimden yararlanılarak çay tarımının proje alanında yaygınlaştırılması
IV. Sulamaya dayalı ikinci ürün tarımının proje alanının bütününde başlıca gelir kaynağı hâline getirilmesi
Bu önerilerden hangileri bölgenin doğal koşullarıyla uyumludur?