Soru 1 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · İlk Kültür Merkezleri ve Kültür Bölgeleri
Mezopotamya'da Sümerler ay yılı esaslı, Mısırlılar ise güneş yılı esaslı bir takvim kullanmıştır. Hesaplamada ay yılı 29,5'er günlük 12 aydan; Mısır güneş yılı ise 30'ar günlük 12 ay ile yıl sonuna eklenen 5 günden oluşan bir yıl olarak alınsın.
Aynı gün başlatılan bu iki takvim arasındaki fark her yıl birikirse 6 yıl sonunda biriken fark kaç gün olur?
Soru 2 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · İlk Kültür Merkezleri ve Kültür Bölgeleri
Varsayımsal bir müzenin İlk Çağ salonundaki 200 eserin kültür merkezlerine göre dağılımı şöyledir:
Bu eserlerden, büyük akarsuların taşkın ovalarında doğan kültür merkezlerine ait olanların salondaki eserler içindeki payı yüzde kaçtır?
Soru 3 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · İlk Kültür Merkezleri ve Kültür Bölgeleri
Mısır'da Nil vadisinin doğusu ve batısı geniş çöllerle, kuzeyi denizle çevrilidir. Mezopotamya ise çevresinden kolayca ulaşılabilen, dört bir yanı açık ovalardan oluşur.
Bu konum farkının iki uygarlığa etkisiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Soru 4 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · İlk Kültür Merkezleri ve Kültür Bölgeleri
İlk kültür merkezlerinde ortaya çıkan bazı buluş ve özellikler, ait oldukları merkezle eşleştirilmiştir.
Bu eşleştirmelerden hangisi YANLIŞTIR?
Soru 5 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · İlk Kültür Merkezleri ve Kültür Bölgeleri
Kültür bölgeleri; din, dil, yaşam biçimi, mimari ve beslenme gibi ortak kültürel özelliklerin yayıldığı alanlardır. Bu bölgeler birbirinden kesin çizgilerle değil, geçiş kuşaklarıyla ayrılır. Bir kültür bölgesi birden çok ülkeyi kapsayabileceği gibi, bir ülkede birden fazla kültürün izleri de görülebilir.
Bu metne göre;
I. Kültür bölgelerinin sınırları siyasi sınırlarla çakışmak zorunda değildir.
II. Kültür bölgelerinin sınırları iklim bölgelerinin sınırlarıyla örtüşür.
III. İki kültür bölgesi arasındaki geçiş alanlarında her iki kültürün özellikleri bir arada görülebilir.
IV. Bir kültür bölgesinde yaşayanların hepsi aynı dili konuşur.
Soru 6 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · İlk Kültür Merkezleri ve Kültür Bölgeleri
İlk kültür merkezlerinin çoğu büyük akarsuların taşkın ovalarında gelişmiştir. Ege kültür merkezi (Girit ve çevresindeki adalar ile yakın kıyılar) ise bu merkezlerden farklı olarak denizcilik ve deniz ticaretine dayalı bir karakter kazanmıştır.
Ege kültürünün bu karakteri kazanmasında etkili olan coğrafi özellikler aşağıdakilerden hangisidir?
Soru 7 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · İlk Kültür Merkezleri ve Kültür Bölgeleri
Üç ilk kültür merkezi şöyle tanıtılmıştır:
a) Çöllerle çevrili tek bir akarsuyun her yıl aynı mevsimde taşması; taşkın sonrası tarla sınırlarını yeniden çizmek için geometri ve güneş yılına dayalı takvimin gelişmesi
b) Taşkınları düzensiz iki akarsu arasında, istilaya açık bir ovada sulama kanallarını yöneten kent devletlerinin kurulması
c) Sarımsı, ince taneli lös toprakları taşıyan bir akarsuyun havzasında ipek, kâğıt ve pusulanın ortaya çıkması
Bu tanıtımların ait olduğu kültür merkezleri a-b-c sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?
Soru 8 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · İlk Kültür Merkezleri ve Kültür Bölgeleri
Anadolu'da kurulan uygarlıkların bazı faaliyetleri aşağıda verilmiştir.
Bu faaliyetlerden hangisi, DOĞRUDAN bulunulan yörenin yer şekli ve iklim koşullarına uyum sağlama amacı taşır?
Soru 9 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · İlk Kültür Merkezleri ve Kültür Bölgeleri
Çin'de bulunan kâğıt yapımı, 751 yılındaki Talas Savaşı'ndan sonra esir alınan ustalar aracılığıyla Semerkant'a, yani İslam dünyasına geçmiş; buradan da zamanla Avrupa'ya ulaşmıştır.
Bu bilgilere göre;
I. Kültür ögeleri savaş gibi doğrudan temaslar yoluyla da yayılabilir.
II. Bir buluş, ortaya çıktığı kültür merkezinin dışına aktarılabilir.
III. Kâğıt Avrupa'ya Çin'den doğrudan ulaşmıştır.
IV. Kâğıt, İslam dünyasında Çin'dekinden daha yaygın kullanılmıştır.
Soru 10 / 10AYT Sosyal Bilimler-1 · İlk Kültür Merkezleri ve Kültür Bölgeleri
Mısır'da ve Orta Amerika'daki Maya uygarlığında piramit biçimli anıtsal yapılar ile gelişmiş takvimler ortaya çıkmıştır. Tarihçiler bu benzerliği, iki uygarlığın birbirinden etkilenmesiyle değil, birbirinden bağımsız gelişmeyle açıklar.
Bu açıklamayı destekleyen en güçlü coğrafi gerekçe aşağıdakilerden hangisidir?