Soru 1 / 10AYT Türk Dili ve Edebiyatı · Tanzimat Dönemi Türk Şiiri
Bir edebiyat öğretmeni, Tanzimat'ın birinci kuşağında eski nazım biçimlerinin yeni kavramlarla nasıl doldurulduğunu göstermek için aşağıdaki dizeleri yazmış ve tahtaya bent aralarını belirtmeden, art arda sıralamıştır:
Zulmetin bağrını yardı yine nur-ı vatan
Gönlümüzde ebedî yaşar sürur-ı vatan
Kanun ile, adalet ile yücelsin vatan
Sana feda olsun bu baş, bu gönül, bu can, vatan
Kalk ey millet, yetiş vatanın imdadına
Leke sürdürme sakın ecdadın şanlı adına
Hürriyet yolunda düşenler gelsin yadına
Bu kıyam olsun sana en güzel nişan, vatan
Kalem de kılıç da ister bugün bir gayret
Tarih okuyana ders olur, ehline ibret
Sürgünde de çeksek ömür boyu bu hasret
Seni hür görmektir bize son emel, ey vatan
Dizeler dörderli bentlere ayrıldığında bu şiirin kafiye düzeni ve nazım biçimi aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?
Soru 2 / 10AYT Türk Dili ve Edebiyatı · Tanzimat Dönemi Türk Şiiri
Tanzimat'ın ikinci kuşağından bir şair, bir eserinde şehir hayatının yapaylığı ile kır hayatının sadeliğini karşılaştırmış; edebiyatımızda pastoral şiirin ilk örneğini bu eserle vermiştir. Ölçü, kafiye ve nazım biçimi konusunda dönemin kurallarını zorlayan bu şair, manzum tiyatrolarında da tarihî konuları işlemiştir.
Bu parçada sözü edilen eser ve şairi aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?
Soru 3 / 10AYT Türk Dili ve Edebiyatı · Tanzimat Dönemi Türk Şiiri
Tanzimat Dönemi Türk şiirinin birinci kuşağıyla ilgili olarak aşağıdaki yargılar ileri sürülmüştür:
I. Şiirde aruz ölçüsü bırakılmış, onun yerini yaygın biçimde hece ölçüsü almıştır.
II. Gazel, kaside, terkib-i bend gibi nazım biçimleri sürdürülmüş; bu biçimlerin içi yeni kavramlarla doldurulmuştur.
III. Şiirin konusu bireyin iç dünyasıyla sınırlandırılmış, toplumsal sorunlardan uzak durulmuştur.
IV. Hak, adalet, hürriyet, vatan ve kanun gibi kavramlar şiirin başlıca konuları arasına girmiştir.
Bu yargılardan hangileri doğrudur?
Soru 4 / 10AYT Türk Dili ve Edebiyatı · Tanzimat Dönemi Türk Şiiri
Aşağıdakilerden hangisi Şinasi için SÖYLENEMEZ?
Soru 5 / 10AYT Türk Dili ve Edebiyatı · Tanzimat Dönemi Türk Şiiri
Tanzimat'ın birinci kuşağından bir sanatçı, divan şairlerinden seçtiği örneklerle üç ciltlik bir seçki hazırlamış ve bu seçkinin önsözünde, yıllar önce övdüğü halk şiirini küçümsemiştir. Seçkideki tercihler ve önsözdeki görüşler, aynı kuşaktan bir başka sanatçının sert tepkisini çekmiştir. Bu sanatçı, söz konusu seçkiyi eleştiren bir kitap yazmıştır. Eleştiriyi yazan sanatçı, edebiyatın topluma yön vermesi gerektiğini savunmuş, romantizmin ilkelerini de bir tarihî oyununun önsözünde açıklamıştır.
Bu parçada sözü edilen eleştiri kitabı ve yazarı aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?
Soru 6 / 10AYT Türk Dili ve Edebiyatı · Tanzimat Dönemi Türk Şiiri
Bir sanatçı, şiirin görevini güzel söz söylemekle sınırlı görmez; onu toplumu uyandırmanın, insanlara hakkını ve görevini hatırlatmanın aracı sayar. Bu yüzden şiirlerinde soyut bir sevgili yerine, uğrunda her şeyin göze alınabileceği bir topluluk ve onun özgürlüğü öne çıkar. Sanatçı bu tutumuyla kendisinden sonraki kuşaklarca bir sıfatla anılır olmuştur.
Bu parçada tanıtılan sanatçı ile onun anıldığı sıfat aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?
Soru 7 / 10AYT Türk Dili ve Edebiyatı · Tanzimat Dönemi Türk Şiiri
Yeni edebiyatın öncüsü sayılan sanatçı, bir yandan Fransız şairlerinden yaptığı manzum çevirileri kitaplaştırmış, bir yandan da halkın konuşma diline yaklaşan yalın bir dille yazdığı tek perdelik oyununda görücü usulüyle evlenmeyi eleştirmiştir. Gazeteciliğin edebiyatla iç içe geçmesinde de belirleyici bir rolü vardır.
Bu parçada tanıtılan sanatçı ile sözü edilen oyun aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?
Soru 8 / 10AYT Türk Dili ve Edebiyatı · Tanzimat Dönemi Türk Şiiri
Tanzimat'ın ikinci kuşağı, birinci kuşağın şiire yüklediği görevi sürdürmemiş; şiiri bir düşünce ve dava aracı olmaktan çıkarıp güzelliğin kendisini amaç sayan bir alana çekmiştir. Bu değişmede, dönemin yönetim anlayışının düşünce yazılarına ve toplumsal konulara getirdiği sınırlamaların da payı vardır.
Bu parçada sözü edilen anlayış değişikliğinin şiire yansıması aşağıdakilerden hangisidir?
Soru 9 / 10AYT Türk Dili ve Edebiyatı · Tanzimat Dönemi Türk Şiiri
Tanzimat'ın birinci kuşağı, divan şiirinden devraldığı uzun nazım biçimlerini toplumsal ve felsefi düşüncelerini anlatmak için de kullanmıştır. Bir öğrenci, bu biçimlerden birine örnek olarak tasarladığı bir şiirin yapısını şöyle anlatıyor:
"Şiir 9 bentten oluşuyor. Her bentte önce kendi arasında gazel gibi kafiyelenen 7 beyitlik bir hane, ardından da bendi bağlayan 1 vasıta beyti var. Vasıta beyitlerinin her biri ayrı kafiyede ve hiçbiri başka bir bentte tekrarlanmıyor."
Bu şiirin toplam beyit sayısı ve nazım biçimi aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?
Soru 10 / 10AYT Türk Dili ve Edebiyatı · Tanzimat Dönemi Türk Şiiri
Tanzimat'ın ikinci kuşağı içinde yer almakla birlikte eski şiirin dil ve söyleyiş özelliklerini savunan sanatçı, yeniliğe büsbütün kapalı da kalmamış; kimi şiirlerinde günlük hayattan sahneleri yalın bir dille işlemiştir.
Bu parçada tanıtılan sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?