Çin egemenliği altında yaşayan Türk boyları, İlteriş (Kutluk) Kağan'ın önderliğinde bir araya gelerek ayaklanmış; Tonyukuk'un yönlendirmesiyle önce dağlık bölgelerde toparlanmış, ardından Ötüken bölgesini ele geçirerek devletlerini yeniden kurmuştur.

Bu bilgilere dayanarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

Uygurlar, kendilerinden önceki Türk devletlerinden farklı olarak şehirler kurmuş, tapınak ve saray gibi yapılar inşa etmiş, tarımsal üretime yönelmiş ve kalıcı bir başkent oluşturmuştur.

Buna göre;
I. Yerleşik yaşamın gerektirdiği mimari yapıların ortaya çıktığı
II. Ekonomik faaliyetlerin çeşitlendiği
III. Kalıcı kültür ürünleri bırakma imkânının arttığı
IV. Konar-göçer dönemin askerî hareketliliğinin daha da güçlendiği
yargılarından hangilerine ulaşılabilir?

Uygurlar Mani inancını benimsedikten sonra et yemenin ve savaşmanın hoş karşılanmadığı bir yaşam anlayışını kabul etmiştir. Bu dönemde tapınak yapımı ile resim ve kitap sanatları gelişirken ordunun savaşçı niteliğinin zayıfladığı belirtilmektedir.

Bu duruma bakarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Uygurlar kendi adlarıyla anılan bir alfabe kullanmış, kâğıt üretmiş ve tahta kalıplarla basım tekniğini uygulamışlardır. Bu sayede çok sayıda dinî ve edebî metin çoğaltılarak yaygınlaştırılabilmiştir.

Bu bilgilere göre Uygurlarla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Türk devletlerinde yönetme yetkisinin Gök Tanrı tarafından verildiğine inanılır; bu yetkinin hanedanın kanında bulunduğu kabul edilirdi. Bu nedenle hanedanın erkek üyelerinden her biri kendini taht için hak sahibi sayabiliyordu.

Bu anlayışın aşağıdakilerden hangisine yol açtığı söylenebilir?

Tuna çevresine yerleşen Bulgar toplulukları Hristiyanlığı benimsemiş ve zaman içinde çevrelerindeki kalabalık Slav nüfusu içinde eriyerek dillerini ve kimliklerini büyük ölçüde yitirmiştir. İtil (Volga) boylarına yerleşen Bulgarlar ise İslamiyet'i kabul etmelerine karşın Türklük özelliklerini uzun süre korumuştur.

Bu durum aşağıdakilerden hangisini gösterir?

Hazar Kağanlığı'nda yönetici zümre Museviliği benimsemiş; ülkede Müslümanlar, Hristiyanlar, Museviler ve Gök Tanrı inancını sürdürenler bir arada yaşamıştır. Farklı inanç gruplarının anlaşmazlıklarında kendi hukuklarına göre yargılanmalarına imkân tanınmıştır.

Bu uygulamalara bakarak Hazarlarla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Türk devletlerinde savaş ve barış kararı, ordunun düzeni, boylar arasındaki anlaşmazlıklar gibi konular kurultay adı verilen mecliste görüşülürdü. Kurultaya kağan başkanlık eder, burada ortaya konan görüşler kağanın vereceği kararı hazırlardı.

Buna göre kurultayla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Bozkırda kurulan Türk devletlerinin yıkılış süreçleri incelendiğinde; hanedan üyeleri arasındaki taht mücadelelerinin, merkeze bağlılığı zayıflayan boyların ayrılmasının ve komşu güçlerin bu ayrılıkları körüklemesinin ortak biçimde etkili olduğu görülür.

Buna göre;
I. Yıkılışlarda iç ve dış etkenlerin birlikte rol oynadığı
II. Merkezî otoritenin gücünün devletin devamlılığı bakımından belirleyici olduğu
III. Boy yapısının siyasi birliği zayıflatabilecek bir yön taşıdığı
IV. Yıkılışların tek başına dış saldırılarla açıklanabileceği
yargılarından hangilerine ulaşılabilir?