Karbon döngüsüyle ilgili bir öğrenci aşağıdaki üç yargıyı yazıyor:
I. Fosil yakıtların (kömür, petrol gibi) yakılması, atmosfere ek miktarda karbondioksit salınmasına neden olur.
II. Karbon döngüsündeki tüm karbon kaynağı yalnızca fosil yakıtlardır.
III. Fosil yakıtların yanmasıyla açığa çıkan karbon, milyonlarca yıl önce canlılar tarafından organik madde hâlinde tutulmuş karbondur.
Buna göre bu yargılardan hangileri doğrudur?
Soru 2 / 10TYT Fen Bilimleri · Madde Döngüleri
Bir ormanda yaşamını yitiren bir ağacın gövdesi, zamanla bazı canlılar tarafından parçalanarak yapısındaki organik maddeler basit inorganik bileşiklere dönüştürülür ve toprağa karışır.
Bu olayı gerçekleştiren canlı grubu ve bu olayın karbon döngüsündeki katkısı aşağıdakilerin hangisinde birlikte doğru verilmiştir?
Soru 3 / 10TYT Fen Bilimleri · Madde Döngüleri
Azot döngüsünde, bitkilerin kökleriyle aldığı azotlu bileşikler önce bitkinin yapısına (örneğin proteinlerine) katılır. Bu azot daha sonra besin zinciri boyunca otçul ve etçil tüketicilere aktarılır. Canlılar öldüğünde ise bedenlerindeki azotlu bileşikler bir canlı grubu tarafından parçalanarak tekrar toprağa katılır.
Bu bilgide sözü edilen canlı grubu aşağıdakilerden hangisidir?
Soru 4 / 10TYT Fen Bilimleri · Madde Döngüleri
Karbon döngüsünde, üreticiler tarafından fotosentezle üretilen organik bileşiklerdeki karbon, besin zinciri boyunca otçul ve etçil tüketicilere aktarılır. Hem üretici hem de tüketici canlılar gerçekleştirdikleri bir yaşamsal etkinlikle bu karbonun bir bölümünü tekrar atmosfere karbondioksit olarak döndürür.
Bu bilgide sözü edilen yaşamsal etkinlik aşağıdakilerden hangisidir?
Soru 5 / 10TYT Fen Bilimleri · Madde Döngüleri
Bir öğrenci, ekosistemde gerçekleşen dört farklı olayı aşağıdaki gibi sıralıyor:
I. Bir gölden suyun buharlaşarak atmosfere karışması
II. Topraktaki bir bakterinin atmosferdeki azotu bitkinin kullanabileceği bileşiğe dönüştürmesi
III. Bir bitkinin fotosentez yaparak atmosferdeki karbondioksiti organik bileşiğe dönüştürmesi
Buna göre bu olayların sırasıyla ait olduğu madde döngüleri aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
Soru 6 / 10TYT Fen Bilimleri · Madde Döngüleri
Su döngüsünde, göl ve deniz gibi su kütlelerinden buharlaşan su, atmosferde yükselip soğuyarak yoğuşur ve bulutları oluşturur; bu bulutlardan yağış şeklinde tekrar yeryüzüne döner.
Canlıların bu döngüye katkısıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Soru 7 / 10TYT Fen Bilimleri · Madde Döngüleri
Topraktaki bazı bakteri türleri, atmosferdeki azot gazını bitkilerin köklerinden alabileceği bileşiklere dönüştürme yeteneğine sahiptir.
Bu bakterilerin azot döngüsündeki rolü aşağıdakilerden hangisinde doğru açıklanmıştır?
Soru 8 / 10TYT Fen Bilimleri · Madde Döngüleri
Atmosferde bol miktarda bulunan azot gazı (N2), bitkiler tarafından bu hâliyle doğrudan kullanılamaz.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi bu bilgiyle tutarlıdır?
Soru 9 / 10TYT Fen Bilimleri · Madde Döngüleri
Karbon, azot ve su döngülerinin ortak bir özelliği vardır: bu maddeler ekosistemde yok olmaz, sürekli olarak farklı formlar (gaz, sıvı, organik bileşik gibi) arasında dönüşerek canlılar ve cansız çevre arasında dolaşır.
Buna göre aşağıdaki ifadelerden hangisi bu ortak özellikle çelişir?
Soru 10 / 10TYT Fen Bilimleri · Madde Döngüleri
Karbon döngüsünde atmosferdeki karbondioksit (CO2), üretici canlılar tarafından fotosentez yoluyla organik bileşiklere dönüştürülerek besin zincirine katılır.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi bu bilgiyle tutarlıdır?