Orta kuşakta yer alan bir dağın aynı yükseltideki iki yamacı incelenmiştir. Güneye bakan yamaçta kuru ormanlar ve çalı toplulukları, kuzeye bakan yamaçta ise nemi seven ormanlar bulunmaktadır. İki yamaç arasında ana kayaç ve yükselti bakımından fark yoktur.

Buna göre bu farklılığın oluşmasında aşağıdakilerden hangisi belirleyicidir?

Türkiye'nin kuzeyinde denize bakan bir dağın yamacında, etekten zirveye doğru çıkıldıkça sırasıyla yayvan yapraklı ormanlar, iğne yapraklı ormanlar ve otsu bitkilerden oluşan çayırlar görülmektedir.

Bu sıralanışın temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Anadolu'da yapılan bir çalışmada iki bitki türü saptanmıştır:

• Birinci tür yalnızca belirli bir dağın vadisinde yetişmekte, dünyanın başka hiçbir yerinde doğal olarak bulunmamaktadır.
• İkinci tür geçmişteki daha nemli ve serin iklim koşullarında geniş alanlara yayılmışken bugün küçük ve dağınık alanlarda varlığını sürdürmektedir.

Bu iki tür sırasıyla nasıl adlandırılır?

Akdeniz ikliminin görüldüğü bir kıyı kuşağında, ormanların insan etkisiyle tahrip edildiği alanlarda yaz kuraklığına dayanıklı, çoğu kışın yaprağını dökmeyen, sert ve parlak yapraklı, boyları iki metreyi bulabilen çalılar yayılmıştır. Bu çalıların da tahrip edildiği yerlerde ise daha bodur, daha seyrek ve büyük bölümü kışın yaprağını döken bir çalı örtüsü ortaya çıkmıştır.

Buna göre ikinci örtüyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Ekvatoral kuşakta yıl boyunca bol ve düzenli yağış görülen bölgelerde bitki örtüsü çok katlı, sık ve uzun boylu ağaçlardan oluşan ormanlardır. Bu bölgeden kutuplara doğru gidildikçe yağış miktarı ve düzenliliği azaldıkça bitki örtüsü seyrekleşmekte, boy kısalmakta ve ağaç sayısı azalmaktadır.

Bu bilgilere göre bitki örtüsünün yoğunluğunu ve gelişimini belirleyen temel etmen aşağıdakilerden hangisidir?

İç kesimlerde yer alan bir ovada yazlar sıcak ve kurak, kışlar soğuk geçmekte, yıllık yağış azdır ve yağışın önemli bölümü ilkbaharda düşmektedir. Bu ovada baskın bitki örtüsü, ilkbaharda yağışla birlikte yeşerip çiçek açan, yaz kuraklığı başlayınca sararıp kuruyan otsu bitkilerden oluşmaktadır.

Bu bilgilere göre sözü edilen bitki örtüsü aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'nin iç kesimlerinde günümüzde geniş alanlar kaplayan step (bozkır) örtüsünün önemli bir bölümünün, geçmişte bu alanlarda yayılış gösteren ormanların tarım açma, aşırı otlatma ve yakacak ihtiyacı gibi insan etkinlikleriyle ortadan kaldırılması sonucunda ortaya çıktığı kabul edilmektedir.

Bu bilgilere göre sözü edilen step örtüsü için aşağıdaki kavramlardan hangisi kullanılır?

Bir gölün kıyısındaki düz ve drenajı zayıf alanlarda taban suyu yüzeye yakın seyretmekte, buharlaşmanın fazla olduğu bu kesimlerde topraktaki tuz oranı yükselmektedir. Bu alanlarda yalnızca yüksek tuz oranına dayanabilen, etli ve sulu yapraklı otsu bitkiler yetişebilmektedir.

Bu bilgilere göre sözü edilen bitki örtüsü aşağıdakilerden hangisiyle adlandırılır?

Kurak bölgelerde yetişen bazı bitki türlerinde aşağıdaki özelliklerden bazıları görülür:

I. Yapraklarını diken hâline getirerek su kaybını azaltma
II. Kök sistemini derinlere ya da geniş bir alana yayarak daha fazla su alma
III. Gövdesinde su depolayabilecek etli dokular bulundurma

Bu özelliklerden hangileri bitkinin kurak koşullara uyum sağlamasını açıklar?