Soru 1 / 10AYT Biyoloji · DNA'nın Kendini Eşlemesi
DNA eşlenmesi için önerilen üç model şöyledir:
• Korunumlu model: Eski molekülün iki zinciri birlikte kalır, yeni molekül iki yeni zincirden oluşur.
• Yarı korunumlu model: Her yeni molekül bir eski, bir yeni zincir taşır.
• Dağınık model: Her zincir, eski ve yeni parçaların karışımından oluşur.
¹⁵N ortamında çoğaltılmış bakteriler ¹⁴N ortamına aktarılıp bir kez eşlenmiştir. Bu birinci kuşak DNA'sı iki yolla incelenmiştir: Çift zincirli molekül olarak yoğunluğa göre ayrıldığında tek bir ara yoğunluk bandı görülmüştür. Isıtılarak zincirleri birbirinden ayrıldıktan sonra tek zincirler yoğunluğa göre ayrıldığında ise eşit miktarda bir ağır ve bir hafif bant görülmüştür.
I. Çift zincirli moleküllerde tek ara bant görülmesi, korunumlu modeli dışarıda bırakır.
II. Tek zincirlerde eşit miktarda ağır ve hafif bant görülmesi, dağınık modeli dışarıda bırakır.
III. Tek zincirlerle elde edilen sonuç, çift zincirli moleküllerin incelenmesine gerek kalmadan korunumlu modeli de dışarıda bırakır.
Bu sonuçlara göre yukarıdaki yargılardan hangileri doğrudur?
Soru 2 / 10AYT Biyoloji · DNA'nın Kendini Eşlemesi
Ağır azot içeren bir ortamda uzun süre çoğaltılan bakteriler, yalnız hafif azot bulunan bir ortama aktarılmış ve her eşlenme kuşağının sonunda DNA'ları yoğunluğa göre ayrılmıştır. Elde edilen bantlar tabloda verilmiştir.
Bu sonuçlara dayanarak aşağıdaki çıkarımlardan hangisine ulaşılabilir?
Soru 3 / 10AYT Biyoloji · DNA'nın Kendini Eşlemesi
Halkasal DNA'sı 4 600 000 baz çifti taşıyan bir bakteri hücresinde eşlenme tek bir başlangıç noktasından başlayıp iki yönde ilerlemekte ve her yönde saniyede 1000 baz çifti eşlenmektedir.
Buna göre bu molekülün eşlenmesi kaç saniyede tamamlanır?
Soru 4 / 10AYT Biyoloji · DNA'nın Kendini Eşlemesi
Uygun bir ortamda bulunan çift zincirli bir DNA molekülü art arda 5 kez eşlenmiştir.
Buna göre oluşan DNA moleküllerinden kaç tanesi, başlangıçtaki molekülden gelen bir zincir taşır?
Soru 5 / 10AYT Biyoloji · DNA'nın Kendini Eşlemesi
Halkasal DNA taşıyan bir bakteri hücresinde eşlenme tek bir başlangıç noktasından başlayıp iki yönde ilerlerken, çok daha uzun doğrusal DNA taşıyan bir ökaryot hücrede eşlenme aynı anda pek çok noktadan başlar.
Buna göre bu farkla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Soru 6 / 10AYT Biyoloji · DNA'nın Kendini Eşlemesi
Farklı dokulardan alınan hücrelerin DNA'larında aynı baz dizilimi belirlenmiştir. Bu hücrelerin hepsi, tek bir zigotun art arda bölünmesiyle oluşmuştur.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Soru 7 / 10AYT Biyoloji · DNA'nın Kendini Eşlemesi
Aynı sayıda nükleotitten oluşan, çift zincirli ve doğrusal X ile Y DNA moleküllerinden X'te guanin-sitozin çiftlerinin oranı Y'dekinden fazladır. İki molekül de uygun bir ortamda birer kez eşlenmiştir.
I. X'in zincirlerini birbirinden ayırmak için Y'dekinden daha fazla hidrojen bağı koparılmalıdır.
II. X'in eşlenmesinde ortamdan kullanılan toplam nükleotit sayısı, Y'ninkinden fazladır.
III. X'in eşlenmesinde yeni zincirlerde kurulan fosfodiester bağı sayısı, Y'ninkiyle aynıdır.
IV. X'te (A + G) / (T + C) oranı, Y'dekinden büyüktür.
Buna göre yukarıdaki yargılardan hangileri doğrudur?
Soru 8 / 10AYT Biyoloji · DNA'nın Kendini Eşlemesi
Eşlenmekte olan bir DNA molekülünün bulunduğu ortama, DNA ligaz enziminin etkinliğini durduran bir madde eklenmiştir. Diğer eşlenme enzimleri ve nükleotitler ortamda yeterli miktarda bulunmaktadır.
I. Eşlenme çatalının ilerleme yönünde kesintisiz uzayan zincirin sentezi sürer.
II. Kesintili sentezlenen zincirde kısa parçalar oluşur ancak bu parçalar birbirine bağlanamaz.
III. Helikaz enzimi sarmalı açmayı sürdürür.
IV. Kesintili sentezlenen zincirdeki kısa parçalar ile kalıp zincir arasında hidrojen bağları kurulamaz.
Buna göre maddenin eklenmesinden sonra yukarıdakilerden hangilerinin gerçekleşmesi beklenir?
Soru 9 / 10AYT Biyoloji · DNA'nın Kendini Eşlemesi
DNA eşlenmesinde görev alan enzimlerden biri sarmalı açarak karşılıklı zincirleri birbirinden ayırır, biri kalıp zinciri okuyarak uygun serbest nükleotitleri birbirine bağlar, biri de aynı zincir üzerindeki komşu parçaların uçlarını birleştirir.
Buna göre bu enzimlerle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
Soru 10 / 10AYT Biyoloji · DNA'nın Kendini Eşlemesi
Toplam 2000 nükleotitten oluşan çift zincirli bir DNA molekülünde, karşılıklı bazlar arasında toplam 2600 hidrojen bağı bulunmaktadır. Bu molekül, serbest nükleotitlerce zengin bir ortamda art arda 4 kez eşlenmiştir.
Adenin-timin arasında 2, guanin-sitozin arasında 3 hidrojen bağı bulunduğuna göre, bu eşlenmeler süresince ortamdan kullanılan guanin nükleotidi sayısı kaçtır?