Soru 1 / 10AYT Biyoloji · Üriner Sistemin Genel Yapısı, Görevleri ve Organları
İnsanda amino asitlerin yıkımıyla oluşan amonyak, kanla karaciğere taşınarak burada daha az zehirli olan üreye dönüştürülür; üre de kanla böbreklere taşınıp idrarla atılır.
K bireyinde karaciğer işlevleri ciddi biçimde azalmış, böbrekleri sağlıklıdır. L bireyinde ise böbreklerin süzme işlevi ciddi biçimde azalmış, karaciğeri sağlıklıdır.
Bu bireylerin kanında, sağlıklı bir bireye göre gözlenmesi beklenen değişiklikler aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?
Soru 2 / 10AYT Biyoloji · Üriner Sistemin Genel Yapısı, Görevleri ve Organları
Hayvanlarda metabolizma sonucu oluşan azotlu boşaltım maddeleri; amonyak, üre ve ürik asittir. Bu maddeler zehir etkileri ve vücuttan atılmaları için gereken su miktarı bakımından birbirinden farklıdır.
Bu maddelerle ilgili şu bilgiler veriliyor:
I. Amonyak, amino asitlerin yıkımıyla oluşan azotlu bir atıktır.
II. Üre, amonyağa göre daha az zehirlidir ve daha az suyla atılabilir.
III. Amonyak suda az çözündüğünden vücuttan çok az suyla atılabilir.
IV. Ürik asit, nükleik asitlerin yıkımı sonucu oluşur ve üreye göre daha az suyla atılabilir.
Bu bilgilerden hangileri doğrudur?
Soru 3 / 10AYT Biyoloji · Üriner Sistemin Genel Yapısı, Görevleri ve Organları
Glomerulusta süzülme, kılcal damar yumağındaki kan basıncının etkisiyle gerçekleşir. Ciddi bir kan kaybı sonucunda kan basıncı belirgin biçimde düşen bir bireyde glomeruluslardaki kan basıncının da azaldığı belirlenmiştir.
Bu bireyde kısa süre içinde gözlenebilecek değişikliklerle ilgili şu öngörüler ileri sürülüyor:
I. Glomeruluslardan birim zamanda süzülen sıvı miktarı azalır.
II. Birim zamanda oluşan idrar miktarı azalır.
III. Kandaki üre derişimi artma eğilimi gösterir.
IV. Süzülme glomerulus yerine Henle kulpunda gerçekleşmeye başlar.
Bu öngörülerden hangileri doğrudur?
Soru 4 / 10AYT Biyoloji · Üriner Sistemin Genel Yapısı, Görevleri ve Organları
Sağlıklı bir yetişkinin iki böbreğindeki glomeruluslardan Bowman kapsüllerine dakikada toplam 125 mL sıvı süzülmekte, aynı bireyde dakikada ortalama 1,25 mL idrar oluşmaktadır. Süzülme ve idrar oluşumu gün boyunca bu hızda sürmektedir.
Buna göre bu bireyde bir günde süzüntüden geri emilerek kana dönen sıvı kaç litredir?
Soru 5 / 10AYT Biyoloji · Üriner Sistemin Genel Yapısı, Görevleri ve Organları
Böbrek atardamarıyla böbreğe gelen kan, nefronlarda belirli bir yol izledikten sonra böbrek toplardamarıyla böbreği terk eder.
Bu yol ve yol üzerindeki yapıların özellikleriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Soru 6 / 10AYT Biyoloji · Üriner Sistemin Genel Yapısı, Görevleri ve Organları
Üriner sisteme ait bazı yapılar şöyle numaralandırılmıştır:
1: üretra · 2: böbrek havuzu · 3: toplama kanalı · 4: idrar kesesi · 5: üreter · 6: Bowman kapsülü · 7: Henle kulpu · 8: Bowman kapsülüne yakın kıvrımlı kanalcık · 9: Bowman kapsülüne uzak kıvrımlı kanalcık
Bir öğrenci, glomerulusta süzülen sıvının idrar olarak vücuttan atılana kadar içinden geçtiği yapıları geçiş sırasına göre dizmiş ve elde ettiği rakam dizisini dokuz basamaklı bir sayı olarak yazmıştır.
Öğrencinin dizilişi doğru olduğuna göre yazdığı sayı kaçtır?
Soru 7 / 10AYT Biyoloji · Üriner Sistemin Genel Yapısı, Görevleri ve Organları
İdrar oluşumu nefronda süzülme, geri emilim ve salgılama aşamalarıyla gerçekleşir. Bu aşamalarla ilgili şu ifadeler veriliyor:
I. Süzülme, glomerulustaki kan basıncının etkisiyle glomerulustan Bowman kapsülüne doğru gerçekleşir.
II. Süzüntüdeki yararlı maddelerin geri emiliminin büyük bölümü Bowman kapsülüne yakın kıvrımlı kanalcıkta gerçekleşir.
III. Salgılama aşamasında bazı maddeler kanalcıklardaki sıvıdan çevredeki kılcallara geçer.
IV. Süzülme asıl olarak Henle kulpunda gerçekleşir; glomerulusta yalnızca kan basıncı oluşur.
Bu ifadelerden hangileri doğrudur?
Soru 8 / 10AYT Biyoloji · Üriner Sistemin Genel Yapısı, Görevleri ve Organları
Bir araştırmada, birbirine denk üç deney hayvanından K'nin bir böbreği çıkarılmış, L'nin iki üreteri de bağlanmış, M'ye ise yalnızca ameliyat işlemi uygulanıp organlarına dokunulmamıştır. Bir süre sonra alınan ölçümler tabloda verilmiştir.
Bu sonuçlara göre aşağıdaki çıkarımlardan hangisine ulaşılabilir?
Soru 9 / 10AYT Biyoloji · Üriner Sistemin Genel Yapısı, Görevleri ve Organları
Sağlıklı bir bireyde glomerulustan Bowman kapsülüne süzülen sıvı, nefron kanalcıklarından geçerken içeriği değişerek idrara dönüşür. Bu bireyde süzüntü ve idrarda bulunabilecek bazı maddeler şunlardır:
I. Glikoz
II. Üre
III. Amino asit
IV. Plazma proteinleri
Bu maddelerden hangileri Bowman kapsülündeki süzüntüde bulunduğu hâlde idrarda normalde bulunmaz?
Soru 10 / 10AYT Biyoloji · Üriner Sistemin Genel Yapısı, Görevleri ve Organları
Böbrekler karın boşluğunun arka duvarında, omurganın iki yanında ve karın zarının arkasında yer alır. Her böbreğin çevresini bir yağ tabakası, en dışta ise bağ dokudan yapılmış sağlam bir kılıf sarar.
Bu yapısal düzenin böbreğe sağladığı temel yarar aşağıdakilerden hangisidir?