TYT Sosyal Bilimler — Gerçek Deneme — Çalışma Kağıdı

Dış Kuvvetler (Karstik Şekiller, Dalgalar, Akıntılar)

1. Buzul vadilerinin sular altında kalmasıyla oluşan fiyort kıyıları, İskandinav Yarımadası gibi buzulların etkili olduğu yüksek enlemlerde görülür. Akarsu vadilerinin sular altında kalmasıyla oluşan ria kıyıları ise İberya Yarımadası'nın kuzeybatısı gibi buzul etkisi taşımayan alanlarda yaygındır.

Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi SÖYLENEMEZ?

A) Her iki kıyı tipinin oluşumunda da suların vadileri basmasının payı yoktur. B) Fiyort kıyılarının dağılışında buzulların etkisi belirleyicidir. C) Ria kıyıları, buzulların ulaşmadığı alanlarda da oluşabilmektedir. D) Fiyort ve ria kıyılarında vadileri açmış olan etkenler birbirinden farklıdır. E) Fiyortların görüldüğü alanların belirlenmesinde enlem etkilidir.

Osmanlı Devleti'nde Modern Orduya Geçiş

2. Asâkir-i Mansûre-i Muhammediye askerleri, belirli bir eğitim programı çerçevesinde Avrupa tarzı talim usulleriyle yetiştirilmiş; bu askerlere düzenli aralıklarla nakit maaş ödenmiş ve birlik, klasik dönem ocaklarından farklı olarak merkezi bir komuta altında örgütlenmiştir.

Bu bilgilere dayanarak Asâkir-i Mansûre-i Muhammediye ile ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?

A) Bu ordunun askerleri, geçimini tımar gelirinden sağlayan sipahilerden oluşmuştur. B) Asâkir-i Mansûre askerlerine yapılan ödemeler, yalnızca sefer dönemlerinde gerçekleştirilmiştir. C) Bu ordunun talim usulleri, klasik dönem ocaklarının uyguladığı yöntemlerin aynen sürdürülmesiyle oluşturulmuştur. D) Asâkir-i Mansûre-i Muhammediye, merkezi bir komuta yerine bölgesel beylerin yönetimine bırakılmıştır. E) Bu ordunun eğitim, gelir ve örgütlenme esasları, önceki askeri yapılardan farklılıklar taşımıştır.

Dünyada ve Türkiye'de Topraklar

3. Bir toprak kesitinde yukarıdan aşağıya doğru şu katmanlar görülmüştür:

• Bitki köklerinin yoğunlaştığı, organik maddece zengin bir üst katman
• Üstten yıkanan maddelerin biriktiği, kil oranı yüksek bir katman
• Ayrışmakta olan ana kayaç parçalarından oluşan bir alt katman

Bu toprakla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Başka bir yerden taşınarak biriktiği B) Bulunduğu yerde profilini tamamladığı C) Taban suyunun etkisiyle tuzlulaştığı D) Henüz oluşmaya yeni başladığı E) Ana kayacın hiç ayrışmadan kaldığı

Osmanlı Devleti'ne Yönelik Tehditler-I

4. 1827'de Navarin'de Osmanlı donanmasının yakılması, Osmanlı Devleti'nin denizlerdeki gücünü büyük ölçüde yitirmesine yol açmış; bu durum ayaklanma bölgesindeki dengenin Osmanlı aleyhine dönmesinde belirleyici olmuştur.

Buna göre Navarin olayı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Osmanlı'nın Karadeniz'deki üstünlüğünü yitirdiği B) Osmanlı kara ordusunun bu olayla birlikte dağıldığı C) Askerî alandaki bir kaybın siyasi sonuçlar doğurduğu D) Büyük devletlerin Osmanlı'ya donanma desteği verdiği E) Osmanlı'nın Akdeniz ticaretini denetimine aldığı

Boylardan Devlete-I

5. Aşağıda Türk tarihinin ilk dönemlerine ait bazı gelişmeler karışık olarak verilmiştir:
I. Kutluk (İlteriş) Kağan'ın Göktürk Devleti'ni yeniden kurması
II. Mete Han'ın Asya Hun Devleti'nin başına geçmesi
III. Bumin Kağan'ın I. Göktürk Devleti'ni kurması
IV. Uygurların Ötüken'de kendi devletlerini kurması
V. Kavimler Göçü'nün başlaması

Bu gelişmelerin kronolojik sıralaması aşağıdakilerden hangisidir?

A) II - III - V - I - IV B) II - V - III - IV - I C) II - V - I - III - IV D) V - II - III - I - IV E) II - V - III - I - IV

Çözümlü Deneme 07

6. Dünyadaki farklı dinler incelediğinde, her birinin inanç ve ibadet esaslarında belirgin ayrılıklar olmasına rağmen; insan hayatına saygı duyulması, muhtaçlara yardım edilmesi ve haksızlıktan kaçınılması gibi temel ahlaki prensiplerde birleştikleri görülür. Bu evrensel ilkeler, insanlığın ortak huzuru için bir zemin sunar.
Bu parçaya göre dünya dinleri hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

A) Tüm ibadet ritüellerini aynı yöntemlerle icra ederler. B) Toplumsal hayatı tamamen görmezden gelen yapılardır. C) Ortak ahlaki değerler üzerinden benzer erdemleri paylaşırlar. D) İnanç esasları bakımından birbiriyle özdeş niteliktedirler. E) Kültürel farklılıkların oluşmasında hiçbir rol oynamazlar.

Osmanlı Devleti'nde Demokratikleşme Hareketleri

7. 1908'de II. Meşrutiyet'in ilanından sonra Kanun-i Esasi'de 1909'da yapılan değişikliklerle hükümetin meclise karşı sorumlu olması kabul edilmiş, padişahın meclisi kapatması güç koşullara bağlanmış ve basın üzerindeki ön denetim kaldırılmıştır.

Bu bilgilere dayanarak aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?

A) Padişahın devlet başkanlığı sıfatının sona erdiği B) Anayasal düzenin ülkede ilk kez kurulduğu C) Yürütmenin denetlenmesinde meclisin etkisinin arttığı D) Yasaların yürürlüğe girmesinin padişah onayından çıkarıldığı E) Yargı görevinin meclise devredildiği

Çözümlü Deneme 04

8. İslam ahlakında merhamet; zayıf ve muhtaç durumda olanlara şefkatle yaklaşmak, onların acılarına duyarsız kalmamaktır. Bu duygu yalnızca insanlara karşı değil, doğadaki tüm canlılara karşı sorumluluk taşımayı gerektirir.
Bu parçadan merhamet kavramı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi çıkarılabilir?

A) Evrensel ve tüm canlıları kapsayan bir sorumluluk duygusudur. B) Yalnızca aynı inancı paylaşan insanlara yönelik bir tutumdur. C) Kişinin yakın çevresiyle sınırlı kalan bir acıma hissidir. D) Toplumsal düzenden ziyade bireysel duygusallığın ifadesidir. E) Çaresizlik durumlarında ortaya çıkan geçici bir duygudur.

Dünyada Su Kaynakları

9. Ay ve Güneş'in çekim etkisiyle deniz suyunun düzenli aralıklarla yükselip alçalmasına gel-git denir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi gel-git ile açıklanabilir?

A) Okyanus sularının belirli yönlerde sürekli olarak yer değiştirmesi B) Akarsu ağızlarında delta ovalarının hızla büyümesi C) İç denizlerde su düzeyi değişiminin okyanuslardakinden daha büyük olması D) Kıyıdaki dik yamaçların aşındırılarak falezlerin oluşması E) Suların çekildiği saatlerde kıyıda geniş düzlüklerin ortaya çıkması

Atatürk İlkeleri-Siyasi ve Hukuk Alanındaki Gelişmeler

10. Atatürk ilkeleri, temel ilkeler ve bunları destekleyen bütünleyici ilkeler biçiminde sınıflandırılır.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi bütünleyici ilkeler arasında gösterilemez?

A) Millî egemenlik B) Devletçilik C) Çağdaşlaşma D) Bilimsellik ve akılcılık E) Yurtta ve dünyada barış

Ekonomik Faaliyetler

11. Ekonomik faaliyetler; doğadan doğrudan elde edilen ürünlere dayanan birincil, bu ürünlerin işlenerek yeni mallara dönüştürülmesine dayanan ikincil, mal ve hizmetlerin dağıtımına dayanan üçüncül sektör biçiminde gruplandırılır.

Buna göre aşağıdaki faaliyetlerden hangisi birincil sektör içinde yer alır?

A) Demir cevherinden çelik üretilmesi B) Kâğıt fabrikasında selülozun işlenmesi C) Deniz ürünlerinin soğuk hava deposunda paketlenmesi D) Açık ocaktan bakır cevherinin çıkarılması E) Limanda konteyner yüklerinin taşınması

Doğu, Güney ve Batı Cepheleri

12. Güney Cephesi'nde Fransız kuvvetlerine ve onlarla birlikte hareket eden birliklere karşı mücadeleyi, bölge halkının kendi imkânlarıyla oluşturduğu Kuvâ-yı Milliye birlikleri yürütmüştür. Maraş, Antep ve Urfa çevresinde sürdürülen direniş, TBMM'nin düzenli ordusunun bu bölgeye sevk edilmesine gerek kalmadan sonuç vermiş; cephe 1921'de imzalanan Ankara Antlaşması ile kapanmıştır.

Bu bilgilere dayanarak Güney Cephesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi SÖYLENEMEZ?

A) Mücadele, TBMM'ye bağlı düzenli ordu birlikleri tarafından yürütülmüştür. B) Halkın örgütlenmesi, cephenin sonucunu belirleyen etkenlerden biri olmuştur. C) Cephedeki mücadele bir antlaşmayla sona ermiştir. D) Direniş, TBMM'nin askerî gücünü başka bölgelerde kullanabilmesine imkân tanımıştır. E) Fransa ile varılan uzlaşma, mücadelenin siyasi alanda da karşılık bulduğunu göstermektedir.

Zamanın Taksimi

13. Türklerin tarih boyunca kullandığı takvimler, kullanılmaya başlandıkları döneme göre eskiden yeniye doğru sıralandığında aşağıdakilerden hangisi elde edilir?

A) 12 Hayvanlı Türk takvimi - Hicri - Celâli - Rumi - Miladi B) 12 Hayvanlı Türk takvimi - Celâli - Hicri - Rumi - Miladi C) 12 Hayvanlı Türk takvimi - Hicri - Rumi - Celâli - Miladi D) 12 Hayvanlı Türk takvimi - Hicri - Celâli - Miladi - Rumi E) Hicri - 12 Hayvanlı Türk takvimi - Celâli - Rumi - Miladi

Doğal Çevrenin Kullanımı

14. Doğal çevre ile beşerî çevre karşılıklı olarak birbirini etkiler.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi beşerî çevrenin doğal çevre üzerindeki etkisine örnek gösterilebilir?

A) Dağların kıyıya paralel uzandığı alanlarda yerleşmelerin dar bir kıyı şeridine sıkışması B) Bataklık alanların kurutulup tarım arazisine dönüştürülmesiyle yaban hayatının değişmesi C) Kuraklığın uzun sürdüğü yıllarda tarımsal üretimin ve kırsal gelirin azalması D) Yükseltinin fazla olduğu alanlarda tarımın yerini büyükbaş hayvancılığın alması E) Kar yağışının uzun sürdüğü dönemlerde dağlık alanlarda ulaşımın aksaması

Millî Mücadele'nin Sona Ermesi ve Lozan Barış Antlaşması

15. Millî Mücadele'nin son aşamasında yaşanan gelişmelerden dördü şunlardır:

I. Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın imzalanması
II. Büyük Taarruz'un başlaması
III. Saltanatın kaldırılması
IV. Lozan Barış Antlaşması'nın imzalanması

Bu gelişmelerin gerçekleşme sırası aşağıdakilerden hangisidir?

A) I, II, III, IV B) II, I, IV, III C) II, III, I, IV D) I, III, II, IV E) II, I, III, IV

Çözümlü Deneme 03

16. Hz. Muhammed, toplumsal hayatı düzenlerken ve kararlar alırken çevresindekilerin fikirlerine başvurmuş, danışarak iş yapmaya büyük önem vermiştir. Kendi görüşü yerine ortak aklı öne çıkaran bu tutumu, toplumda sorumluluk duygusunu pekiştirmiş ve adalet duygusunu güçlendirmiştir.
Bu parçada Hz. Muhammed'in hangi yönü vurgulanmaktadır?

A) Sadece dini liderlik yetkilerini kullanması B) Kararlarında istişareye ve ortak akla değer vermesi C) Bireysel otoritesini her alanda hissettirmesi D) Geleneksel toplumsal yapıyı aynen sürdürmesi E) Toplumsal kararları tek başına almayı tercih etmesi

İslamiyet'in Doğduğu Dönemde Dünya - İslamiyet Yayılıyor

17. İslamiyet'in doğuşu sırasında Arap Yarımadası'nda halk kabileler hâlinde yaşıyor, kabileler arasında uzun yıllar süren çatışmalar görülüyordu. Mekke ise hem Kâbe'nin bulunduğu bir ziyaret merkezi hem de çevresinde kurulan panayırlarla önemli bir ticaret durağıydı.

Bu bilgilere dayanarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?

A) Mekke'nin dinî ve ticari işlevleri bir arada taşıdığına B) Yarımadada bütün kabileleri bağlayan merkezî bir yönetimin kurulduğuna C) Kabileler arasındaki çatışmaların ticareti tümüyle durdurduğuna D) Yarımada halkının tamamının tek tanrı inancını benimsediğine E) Yarımadada şiir ve edebiyatın hiç gelişmemiş olduğuna

Zamanın Taksimi

18. Bilinen ilk takvim Mezopotamya'da Ay'ın hareketleri esas alınarak düzenlenmiş, bu takvim daha sonra tarımsal üretimin gerektirdiği mevsim takibi nedeniyle başka bir uygarlık tarafından Güneş yılı esasına göre yeniden düzenlenmiştir.

Buna göre, sözü edilen iki uygarlık sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?

A) Sümerler - Mısırlılar B) Hititler - Sümerler C) Mısırlılar - Sümerler D) Romalılar - Mısırlılar E) Urartular - Romalılar

Osmanlı Beyliği'nin Kuruluşu ve İlk Fetihleri

19. XIV. yüzyılın başında Anadolu'da Türkiye Selçuklu Devleti fiilen sona ermiş, İlhanlı denetimi zayıflamış ve çok sayıda beylik kendi başına hareket etmeye başlamıştır. Osmanlı Beyliği ise bu ortamda batıdaki Bizans topraklarına yönelmiştir.

Bu duruma bakarak aşağıdaki yargılardan hangileri söylenebilir?

I. Anadolu'da güçlü ve merkezî bir siyasi otoritenin varlığını sürdürdüğü
II. Osmanlı Beyliği'nin Anadolu'daki beylikleri egemenliği altına aldığı
III. Beyliklerin bağımsız biçimde hareket edebildiği
IV. Osmanlı'nın genişlemede Bizans yönünü tercih ettiği

A) I ve II B) I ve III C) II ve III D) II ve IV E) III ve IV

Uluslararası Ulaşım Hatları

20. Akdeniz'e kıyısı olan ülkelerin, Afrika kıtasını dolaşmadan Atlas Okyanusu'na açılabilmeleri, kıtanın en batısındaki dar bir geçitten geçmelerine bağlıdır. Bu geçidin bir yakasında Avrupa, diğer yakasında Afrika kıyıları yer alır.

Bu bilgilerde sözü edilen geçit aşağıdakilerden hangisidir?

A) Hürmüz Boğazı B) Cebelitarık Boğazı C) Malakka Boğazı D) Süveyş Kanalı E) Türk Boğazları

TYT Sosyal Bilimler — Gerçek Deneme

TYT Sosyal Bilimler — Gerçek Deneme

TYT SOSYAL BİLİMLER — GERÇEK DENEME CEVAP ANAHTARI