20 soru · şıkları kağıt üzerinde işaretle, cevap anahtarı son sayfada
1. Örneklem varyansının n yerine n - 1'e bölünmesinin dayandığı serbestlik derecesi gerekçesi nedir?
A) Örneklemdeki en büyük gözlem aykırı değer sayılıp hesaptan çıkarıldığı için bir gözlem eksilir
B) Gözlemlerden biri sıfır hipotezindeki test değerine sabitlendiği için
C) Varyansın standart sapmadan küçük çıkmasını ve iki ölçünün karıştırılmamasını sağlamak için
D) Ortalamanın standart hatası n - 1 gözleme dayandığı için varyansın da aynı sayıya bölünmesi gerektiğinden
E) Ortalama hesaplanınca sapmaların toplamı sıfıra eşitlenir; yalnız n - 1 sapma serbest kalır
2. Yinelemeli bir kestirim algoritmasında yakınsama ne anlama gelir?
A) Parametrelerin başlangıç değerlerine geri dönmesi
B) Bulunan çözümün tüm olası çözümler arasında en iyisi olduğunun kanıtlanması
C) Ardışık adımlar arasındaki değişimin belirlenen toleransın altına düşmesi
D) Algoritmanın en fazla iterasyon sayısına ulaşması
E) Log-olabilirliğin sıfıra eşit olması
3. Mardia testi neyi sınar?
A) İki değişken kümesi arasında doğrusal ilişki bulunup bulunmadığını, kanonik korelasyonlarla
B) Her değişkenin tek başına normal dağılıp dağılmadığını, değişken başına ayrı Shapiro-Wilk testleriyle
C) Grupların kovaryans matrislerinin birbirine eşit olup olmadığını, gruplar arası karşılaştırmayla
D) Değişkenlerin birlikte çok değişkenli normal dağılıma uyup uymadığını, çarpıklık ve basıklıkla
E) Tekrarlı ölçümlerde farkların varyanslarının eşit olup olmadığını, yani küreselliği
4. Standartlaştırılmış regresyon katsayısı (β) neyi gösterir?
A) Katsayının sıfırdan kaç standart hata uzakta olduğunu
B) Açıklayıcıdaki bir birimlik artışın bağımlı değişkende kendi ölçü biriminde kaç birimlik değişime karşılık geldiğini
C) Açıklayıcıdaki bir standart sapmalık artışın bağımlı değişkende kaç standart sapmaya karşılık geldiğini
D) Açıklayıcının diğer açıklayıcılarla çoklu doğrusal bağlantısının derecesini
E) Açıklayıcının bağımlı değişkendeki varyansın ne kadarını öteki açıklayıcılardan bağımsız olarak açıkladığını
5. Hücre büyüklüklerinin eşit olduğu (dengeli) iki faktörlü bir desende Tip I, Tip II ve Tip III kareler toplamı için hangisi doğrudur?
A) Tip III her zaman daha büyük kareler toplamı verir.
B) Tip I'de faktörlerin sırası sonucu değiştirir.
C) Yalnız Tip III geçerli sonuç verir.
D) Yalnız Tip II etkileşimi düzeltmeye katar.
E) Üç tip aynı sonucu verir.
6. Frekans ağırlığı neyi belirtir?
A) Bir gözlemin ölçüm kesinliğine göre ne kadar ağırlık alacağını
B) Bir değişkenin modeldeki göreli önemini
C) Bir veri satırının kaç özdeş gözlemi temsil ettiğini
D) Bir gözlemin anakütlede kaç kişiyi temsil ettiğini
E) Bir gözlemin eksik veri içerme olasılığını
7. Anlamlılık düzeyi (α) ile p-değeri arasındaki fark nedir?
A) α veriden hesaplanır, p ise araştırmacı tarafından önceden seçilir.
B) α ile p aynı niceliğin iki farklı adıdır.
C) α testin gücünü, p ise II. tip hata olasılığını doğrudan gösterir.
D) α test öncesinde seçilen sabit bir eşiktir, p ise veriden hesaplanır.
E) α yalnız tek yönlü, p ise yalnız iki yönlü testlerde kullanılan bir eşiktir.
8. Histogramı çubuk grafikten ayıran özellik nedir?
A) Yatay eksen sürekli bir değişkenin aralıklarıdır ve sütunlar bitişiktir.
B) Her sütun bir grubun ortalamasını ve güven aralığını gösterir.
C) İki sayısal değişken arasındaki ilişkiyi gösterir.
D) Her gözlem ayrı bir nokta olarak gösterilir.
E) Yatay ekseni kategorilerden oluşur ve sütunlar arasında boşluk vardır.
9. Bir faktörün rastgele etki olarak modellenmesi ne anlama gelir?
A) Düzeylerin sonuç değişkeni üzerinde doğrusal olmayan, eğrisel bir etki yaratması
B) Düzeylerin ilgilenilen tüm düzeyler sayılması ve her biri için ayrı parametre kestirilmesi
C) Düzeylerin geniş bir evrenden örnek sayılması ve ilginin düzeyler arası değişkenliğe yönelmesi
D) Faktörün düzeylerinin deneklere kura ile atanmış olması ve atamanın raporlanması
E) Faktör etkisinin sıfır kabul edilerek modelden çıkarılması ve hata terimine katılması
10. Bir regresyon modelinde klasik standart hatalar yerine küme-sağlam (kümelenmiş) standart hatalar kullanıldığında ne değişir?
A) Kümeler rastgele etki olarak modele eklenir ve sabit etkiler yeniden kestirilir
B) Katsayılar her kümenin büyüklüğüne göre yeniden ağırlıklandırılarak kestirilir
C) Gözlem sayısı küme sayısına indirilir ve hem katsayılar hem standart hatalar değişir
D) Küme içi korelasyonun biçimi önceden belirtilir ve buna göre yeni katsayılar elde edilir
E) Katsayılar aynı kalır; yalnız standart hatalar küme içi bağımlılığa göre düzeltilir
11. p-değerinin yanında etki büyüklüğü raporlamanın başlıca gerekçesi nedir?
A) Testin dağılım varsayımlarının sağlanıp sağlanmadığını denetlemesi
B) Büyük örneklemlerde p-değerini küçülterek anlamlılığı artırması
C) Farkın büyüklüğünü örneklem büyüklüğünden bağımsız olarak göstermesi
D) Etkinin rastlantıyla açıklanma olasılığını p-değerinden daha doğru vermesi
E) Çoklu karşılaştırmalarda aile boyu I. tip hata oranını düzeltmesi
12. Regresyon tanılarında kaldıraç (h) neyi ölçer?
A) Gözlemin açıklayıcılar uzayında diğerlerinden ne kadar uçta olduğunu
B) Gözlem çıkarıldığında tüm öngörülerin toplam olarak ne kadar değiştiğini
C) Gözlemin yanıt değerinin modelin tahmininden ne kadar saptığını
D) Gözlem çıkarıldığında her katsayının kaç standart hata kaydığını
E) Gözlemin ölçüm kesinliğini ve güvenilirliğini
13. Süreklilik (Yates) düzeltmesi bir test istatistiğine nasıl uygulanır ve sonucu nasıl etkiler?
A) Gözlenen ile beklenen arasındaki mutlak farka 0,5 eklenir; p değeri küçülür ve test daha güçlü olur
B) Her hücreye 0,5 eklenir; odds oranı sıfır hücre içeren tablolarda da hesaplanabilir hâle gelir
C) Test istatistiği örneklem büyüklüğüne bölünür; sonuç etki büyüklüğüne dönüşür
D) Beklenen frekanslar 5'e yuvarlanır; ki-kare yaklaşımı geçerli hâle gelir
E) |O - E| farkından 0,5 çıkarılır; p değeri büyür ve test daha tutucu olur
14. Kesin (exact) test p değerini nasıl hesaplar?
A) Ki-kare dağılımına süreklilik düzeltmesi uygulayarak ve sabit marjinalleri koruyarak
B) Rastgele seçilen binlerce düzenlemeden yaklaşık olarak, Monte Carlo ile
C) Test istatistiğini standartlaştırıp büyük örneklem normal yaklaşımıyla
D) Önsel ve olabilirliği birleştiren sonsal dağılımın kuyruk alanından
E) Test istatistiğinin H0 altındaki tam dağılımından, tüm düzenlemeleri sayarak
15. Bir doğrusal regresyonda R² = 0,40 bulunmuştur. Bu değer ne anlama gelir?
A) Açıklayıcılarla bağımlı değişken arasındaki korelasyon 0,40'tır.
B) Bağımlı değişkendeki varyansın %40'ı açıklayıcılarla açıklanmaktadır.
C) Modelin ortalama tahmin hatası %40'tır.
D) Gözlemlerin %40'ı regresyon doğrusunun üzerinde yer almaktadır.
E) Modelin tahminlerinin %40'ı gözlenen değerlerle tam olarak örtüşmektedir.
16. Birini dışarıda bırak (LOO) çapraz geçerlemesi nasıl yürütülür?
A) En büyük artıklı gözlem çıkarılır ve model yalnız bir kez yeniden kurulur.
B) Veri bir kez eğitim ve test olarak ikiye bölünür ve model test kısmında bir kez değerlendirilir.
C) Her turda bir gözlem dışarıda tutulur, model n - 1 gözlemle kurulup o gözlemi tahmin eder.
D) Gözlemler yerine konarak n kez rastgele çekilir ve her çekimde model yeniden kurulur.
E) Her turda verinin yarısı dışarıda bırakılır ve iki yarının hataları ortalanır.
17. Asimptotik p değeri nasıl elde edilir?
A) Gözlemler yerine konarak binlerce kez yeniden örneklenip yüzdelikler alınarak
B) Büyük örneklemde geçerli normal ya da ki-kare dağılımla yaklaşık olarak
C) Sıfır hipotezi altında oluşabilecek tüm veri düzenlemeleri tek tek sayılarak
D) Ham p-değerleri test sayısıyla çarpılıp düzeltilerek
E) Önsel dağılım ile olabilirliğin birleştirildiği sonsal dağılımdan
18. Tabakalı Cox modelinin temel özelliği hangisidir?
A) Tabakaları tek bir gruba toplayıp karıştırıcının etkisini yok sayar
B) Tabaka değişkenini rastgele etki olarak modelleyip varyansını kestirir
C) Her tabaka için ayrı kovaryat katsayıları kestirir, taban tehlikeyi ise tabakalar arasında ortak tutar
D) Her tabakaya ayrı taban tehlike verir, kovaryat katsayılarını tabakalar arasında ortak tutar
E) Tabaka değişkenini modele kukla değişkenler olarak ekler ve her düzeyin katsayısını raporlar
19. Bir hipotez testinde p-değerinin doğru tanımı hangisidir?
A) Gruplar arasındaki farkın büyüklüğünü standart sapma biriminde gösteren değer
B) Sıfır hipotezi doğruyken gözlenen kadar ya da daha uç bir sonucun elde edilme olasılığı
C) Çalışma aynı koşullarla yinelendiğinde aynı anlamlı sonucun yeniden elde edilme olasılığı
D) Elde edilen verilere göre alternatif hipotezin doğru olma, yani etkinin gerçek olma olasılığı
E) Elde edilen verilere göre sıfır hipotezinin doğru olma olasılığı, yani hatalı ret riski
20. Temel bileşenler analizinde bir bileşene ait özdeğer neyi gösterir?
A) O bileşenin yönünü, yani değişkenlerin bileşendeki ağırlıklarını
B) Bileşenle en güçlü ilişkili değişkenin korelasyon katsayısını
C) Her gözlemin o bileşen üzerindeki skorunu
D) O bileşenin anlamlılığını gösteren p değerini
E) O bileşenin açıkladığı varyansı