20 soru · şıkları kağıt üzerinde işaretle, cevap anahtarı son sayfada
1. Şekildeki tabloda su döngüsünün basamakları verilmiştir. Bu tabloya göre aşağıdakilerden hangisi YANLIŞTIR?
A) Yoğuşma, yükselen su buharının soğuyarak damlacıklara dönüşmesi ve bulut oluşturmasıdır.
B) Yağış, bulutlardaki su damlacıklarının büyüyüp yeryüzüne düşmesidir.
C) Toprağa sızan su, yer altı suyunu besleyerek döngüye katılmaya devam eder.
D) Buharlaşma yalnızca deniz ve göllerde gerçekleşir; bitkilerin su döngüsüne herhangi bir katkısı yoktur.
2. Aşağıdakilerden hangisi fotosentez hızını etkilemez?
A) Işık şiddeti
B) Karbondioksit miktarı
C) Sıcaklık
D) Toprağın rengi
3. Besin zincirinde üretici canlıların ortak özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
A) Ölü canlıları çürütmeleri
B) Yalnız suda yaşamaları
C) Kendi besinini üretebilmeleri
D) Başka canlıları yemeleri
4. Bir öğrenci enerji piramidinin şeklini inceleyip "Piramidin tepesi dar olduğuna göre oradaki canlıya daha fazla enerji birikmiş olmalı" diye düşünüyor. Bu düşünceyle ilgili en doğru değerlendirme aşağıdakilerden hangisidir?
A) Öğrenci kısmen haklıdır; enerji artar ama birey sayısı değişmez.
B) Öğrenci yanılıyor; piramit tepeye doğru daralır çünkü enerji ve o basamağı besleyebilecek birey sayısı yukarı çıktıkça AZALIR, artmaz.
C) Öğrenci haklıdır, dar olan basamak her zaman daha fazla enerjiye sahiptir.
D) Piramidin şekliyle enerji miktarı arasında herhangi bir ilişki yoktur.
5. Bir ekosistemdeki canlıların beslenme biçimlerine göre gruplandırılmasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
A) Bir ekosistemde ayrıştırıcı bulunmasa bile madde döngüsü aynı hızda devam eder.
B) Üreticiler, güneş enerjisini kullanarak kendi besinini kendisi üreten canlılardır ve besin zincirinin ilk halkasını oluşturur.
C) Ayrıştırıcılar, yalnızca besin zincirinin en son halkasında, tüm tüketiciler öldükten sonra görev yapar.
D) Tüketiciler, tıpkı ayrıştırıcılar gibi, ölmüş canlıları parçalayarak beslenen canlılardır.
6. Fotosentez hangi organelde gerçekleşir?
A) Ribozom
B) Çekirdek
C) Kloroplast
D) Mitokondri
7. Fotosentez için gerekli olan enerji kaynağı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Yer çekimi
B) Güneş ışığı
C) Toprak ısısı
D) Rüzgâr
8. Fotosentez olayıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
A) Bitkiler fotosentezde havadan aldığı oksijeni ve topraktan aldığı suyu kullanarak karbondioksit üretir.
B) Fotosentez yalnızca doğrudan güneş ışığı altında gerçekleşir, uygun yapay ışıkla asla gerçekleşmez.
C) Fotosentezde bitki, kökünden aldığı su ile yapraktan aldığı karbondioksiti ışık enerjisiyle besine dönüştürür; yan ürün olarak oksijen açığa çıkar.
D) Fotosentez sonucunda besin üretilmez, yalnızca oksijen açığa çıkar.
9. Ormanların "dünyanın akciğerleri" olarak nitelendirilmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A) Toprağı ısıtmaları
B) Rüzgârı hızlandırmaları
C) Fotosentezle karbondioksiti tüketip oksijen üretmeleri
D) Havadaki nemi tamamen tutmaları
10. Fotosentez sonucunda aşağıdakilerden hangisi üretilir?
A) Yalnız su
B) Besin ve oksijen
C) Karbondioksit ve su
D) Yalnız karbondioksit
11. Solunum sonucunda açığa çıkan maddeler aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
A) Yalnız oksijen
B) Yalnız besin
C) Karbondioksit ve su
D) Besin ve oksijen
12. Kaynakların tasarruflu kullanılmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A) Tasarrufun üretimi durdurması
B) Kaynakların kendiliğinden çoğalması
C) Doğal kaynakların sınırlı olması ve gelecek kuşaklara bırakılması gerekmesi
D) Kaynakların hiç tükenmemesi
13. Bir besin zincirinde çim → tavşan → tilki oku, çimden tavşana, tavşandan tilkiye doğru çizilmiştir. Bu ok neyi göstermektedir?
A) Tavşanın çimi, tilkinin de tavşanı avlama sırasını gösterir; enerjiyle bir ilgisi yoktur.
B) Okun yönü, enerjinin ve maddenin GİTTİĞİ yönü gösterir; enerji çimden tavşana, tavşandan tilkiye aktarılır.
C) Ok, tilkiden tavşana, tavşandan çime doğru enerji aktığını gösterir.
D) Ok yönünün besin zincirinde bir anlamı yoktur, yalnızca canlıları sıralamak için çizilir.
14. Bir öğrenci "Bitkiler fotosentez yaptığına göre solunum yapmaya ihtiyaçları yoktur" diyor. Şekildeki tablodaki bilgilere göre bu düşünceyle ilgili en doğru değerlendirme aşağıdakilerden hangisidir?
A) Öğrenci haklıdır, tabloya göre solunum yalnızca hayvanlara özgüdür.
B) Tabloya göre bitkiler yalnızca geceleri solunum yapar, gündüz fotosentez nedeniyle solunum durur.
C) Fotosentez ve solunum tabloya göre aynı olaydır, tablo bu ikisini gereksiz yere ayırmıştır.
D) Öğrenci yanılıyor; tabloya göre solunum TÜM canlılar tarafından, bitkiler dahil, gece gündüz kesintisiz yapılır.
15. Oksijenli solunum hangi organelde gerçekleşir?
A) Ribozom
B) Koful
C) Mitokondri
D) Kloroplast
16. Bir kentte yılda 2000 ton kâğıt atığı oluşmakta ve bunun %40'ı geri dönüştürülmektedir.
Geri dönüştürülen kâğıt kaç tondur?
A) 800
B) 1200
C) 400
D) 1600
17. Aşağıdakilerden hangisi bir ayrıştırıcı canlıdır?
A) Çekirge
B) Kartal
C) Buğday
D) Küf mantarı
18. Aşağıdaki davranışlardan hangisi su tasarrufu sağlar?
A) Duş süresini uzatmak
B) Damlayan muslukları onarmadan bırakmak
C) Arabayı hortumla yıkamak
D) Diş fırçalarken musluğu kapatmak
19. Aşağıdakilerden hangisi geri dönüştürülebilen bir atık değildir?
A) Yemek artığı
B) Cam şişe
C) Alüminyum kutu
D) Gazete kâğıdı
20.