İsimlerde Çoğul Hâli (Plurale)
İtalyancada çoğul yapmak İngilizcedeki gibi tek bir ek eklemekten ibaret değildir; ismin son harfine ve cinsiyetine göre değişen bir sistemdir. Temel kural basit görünse de -co/-go ve -io ile biten kelimelerdeki istisnalar ile bazı tamamen düzensiz (irregolare) isimler, YDS/YÖKDİL'de en sık sorulan tuzaklardan birini oluşturur.
Temel Kurallar
- -o (eril) → -i: il libro → i libri
- -a (dişil) → -e: la casa → le case
- -e (eril veya dişil) → -i: il fiore → i fiori, la notte → le notti
-co/-go ve -ca/-ga İstisnaları
- -ca / -ga → -che / -ghe (sert ses korunur, DÜZENLİ): amica → amiche, riga → righe
- -co / -go → çoğunlukla -chi / -ghi (sert ses korunur): banco → banchi, lago → laghi
- ANCAK bazı -co ile bitenler istisna olarak yumuşar ve -ci olur: amico → amici, greco → greci. Bu, sınavlarda en sık karıştırılan noktadır.
-io ile Bitenler
- Vurgu "i" üzerinde DEĞİLSE → tek "i": figlio → figli, orologio → orologi
- Vurgu "i" üzerinde İSE → çift "ii": zio → zii (vurgulu í üzerinde olduğu için "i" korunur, ardından çoğul "i" eklenir)
Düzensiz ve Değişmez (Invariabile) Çoğullar
- uovo (eril, tekil) → uova (dişil, çoğul): tekilde eril olan bu isim çoğulda cinsiyet değiştirip dişil olur; İtalyancanın en ünlü düzensiz çoğullarından biridir.
- Vurgulu ünlüyle bitenler değişmez: la città → le città
- Yabancı kökenli, ünsüzle biten isimler değişmez: il bar → i bar, il film → i film
- Kısaltmalar değişmez: la foto → le foto, la moto → le moto
I miei amici sono molto simpatici.
↳ Arkadaşlarım (erkek) çok sempatik.
Le mie amiche sono molto simpatiche.
↳ Arkadaşlarım (kadın) çok sempatik.
Ho comprato due uova fresche per la frittata.
↳ Omlet için iki taze yumurta aldım.
In centro ci sono molti bar e ristoranti.
↳ Şehir merkezinde birçok bar ve restoran var.
Sınavlarda bu konu genellikle bir isim verilip doğru çoğul biçiminin seçtirilmesi şeklinde çıkar; özellikle amico/amici, uovo/uova ve -io ile biten kelimelerin tek mi çift mi "i" alacağı sürekli test edilen noktalardır.