Belirli Artikel (il/lo/la/i/gli/le)

Belirli Artikel: il, lo, la, i, gli, le

İtalyancada belirli artikel (belirli tanımlık), Türkçede doğrudan bir karşılığı olmadığı için Türk öğrencilerin en çok zorlandığı konulardan biridir. Belirli artikel; ismin cinsiyetine (eril/dişil), sayısına (tekil/çoğul) ve en önemlisi ismi izleyen İLK SESE göre biçim değiştirir. Bu üçlü uyum sistemi, YDS ve YÖKDİL İtalyanca sınavlarında en sık test edilen gramer noktalarından biridir; çünkü doğru cevabı bulmak için sadece kelimenin cinsiyetini değil, hemen ardından gelen sesin türünü de bilmek gerekir.

Eril (Maschile) Artikeller

il: düz ünsüzle başlayan çoğu eril isimden önce → il libro (kitap), il ragazzo (erkek çocuk)
lo: s+ünsüz (sp, st, sc, sf...), z, gn, pn, ps, x, y ile başlayan ya da yarı ünsüz "i" (i+ünlü) ile başlayan eril isimlerden önce → lo studente, lo zaino, lo psicologo, lo yogurt, lo iodio
l': ünlüyle başlayan eril tekil isimlerden önce, kesme işaretiyle → l'amico, l'orologio

Dişil (Femminile) Artikeller

la: ünsüzle başlayan dişil isimlerden önce → la casa, la ragazza
l': ünlüyle başlayan dişil tekil isimlerden önce → l'amica, l'isola

Çoğul Artikeller

i: "il"in çoğulu; düz ünsüzle başlayan eril isimler → i libri, i ragazzi
gli: "lo" ve eril "l'"nin çoğulu; s+ünsüz, z, gn, ps, x, y ile ya da ünlüyle başlayan eril isimler → gli studenti, gli amici, gli zii, gli yogurt
le: "la" ve dişil "l'"nin çoğulu; TÜM dişil isimler için tek biçimdir, ünlüyle başlasa bile kesme işareti ALMAZ → le amiche, le case, le isole

L'aeroporto di Roma è molto grande.

↳ Roma'nın havalimanı çok büyük.

Gli studenti italiani sono molto simpatici.

↳ İtalyan öğrenciler çok sempatiktir.

Lo zio di Marco vive a Milano.

↳ Marco'nun amcası Milano'da yaşıyor.

Le amiche di Sara sono arrivate ieri.

↳ Sara'nın (kadın) arkadaşları dün geldi.

İpucu: Hangi artikeli seçeceğinize karar vermeden önce ismin cinsiyetini değil, önce İLK SESİNİ dinleyin. "Studente" eril olduğu için değil, "st-" sesiyle başladığı için "lo studente" olur. Aynı mantık gli/l' seçiminde de geçerlidir.

Dikkat: Türkçede karşılığı olmayan bu ses kuralı (s+ünsüz, z, gn, ps, x, y, i+ünlü) çoğu öğrencinin unuttuğu noktadır: "psicologo", "zaino", "gnomo", "xilofono" gibi kelimeler görünüşte sıradan bir eril isim gibi dursa da "il" değil "lo" alır. Ayrıca çoğulda "gli"yi unutup ünlüyle başlayan eril çoğullarda yanlışlıkla "i" kullanmak (doğrusu "gli amici", yanlışı "i amici") çok sık yapılan bir hatadır. Son olarak "le" hiçbir zaman "l'" şeklinde kısalmaz; bu, dişil tekildeki "l'" ile karıştırılan klasik bir tuzaktır.

YDS/YÖKDİL İtalyanca sorularında bu konu genellikle boşluk doldurma formatında, öğrencinin hem cinsiyet hem de sesbilgisel istisnaları aynı anda uygulamasını gerektiren cümlelerle karşımıza çıkar. Özellikle "lo/gli" gerektiren s+ünsüz ve z ile başlayan kelimeler sınavlarda sıkça tuzak olarak kullanılır.